Krant onder vuur om AOW en politiek portret

Het drieluik in de krant van zaterdag en maandag over de AOW en het portret van CDA-fractievoorzitter Verhagen dinsdag, hebben tot verontwaardigde reacties van lezers geleid....

Volgens mij was er niets mis met dat portret. Het liet vriend en (politieke) vijand aan het woord. Zo ontstond een beeld dat overwegend positief was, maar dat ligt toch echt aan de geinterviewden. Uit niets blijkt dat de krant alleen maar vrienden van Verhagen heeft gezocht, waarom zou ze ook? Wie tussen de regels doorlas, zag, besmuikt, ook kritiek op de CDA-leider.

En waarom zou de krant geen aandacht mogen besteden aan CDA'ers? De redactie beschrijft wat er speelt, in het land en de wereld. Een portret van de leider van de grootste fractie in het parlement misstaat niet. Het zou veel meer te denken geven als de redactie in haar berichtgeving alleen aansluiting zou zoeken bij het linkse gedachtengoed, wat nog steeds de overwegende politieke voorkeur is ter redactie.

Dan de AOW. Inkomen AOW-er zal sterk stijgen, kopte de voorpagina van zaterdag. Binnenin hield de schrijver van dat stuk een bijna paginagroot betoog over de betaalbaarheid van de AOW, met als uitkomst dat ouderen met AOW voortaan belasting en premie moeten gaan betalen over die uitkering. Anders wordt de AOW onbetaalbaar. Bovendien, aldus de strekking van beide stukken, 'het inkomen van AOW'ers zal de komende vijftien jaar met meer dan 20 procent stijgen', ze kunnen het dus best missen.

Als onderbouwing gebruikte de auteur een studie van het ministerie van Sociale Zaken uit 2002, die nooit is gepubliceerd. Volgens hem was dat om partijpolitieke overwegingen, want dat had de opsteller hem verteld. De betrokken politici zeggen in het stuk geen herinnering aan de studie te hebben, maar dat weerhoudt de schrijver er niet van vooral PvdA-leider Bos (die als staatssecretaris van Financiën het stuk naar het archief zou hebben verwezen) stevig aan te pakken. 'Toch is de gang van zaken schokkend omdat Bos laat zien ook maar een gewone politicus te zijn, (. . .) de handelwijze onderscheidt zich niet van de oude politiek van verguisde PvdA-politici als Netelenbos of Melkert.'

Dat mag je als redacteur vinden, en als het klopt, als auteur ook beweren, zeker in een debatkatern als het Betoog, maar het wringt wel als diezelfde auteur op de voorpagina ruim baan krijgt om die stelling nogmaals te verkondigen, in de tekst gebaseerd op één discutabele, want betrokken, bron.

Het stuk hinkt als gevolg daarvan op twee gedachten. Wat wil de krant beweren? Dat Bos onbetrouwbaar is, of dat de AOWers stinkend rijk worden? En om wie gaat het eigenlijk? De voorpaginakop suggereert de zittende AOW'ers, maar het gaat om mensen die nog in de AOW moeten komen. Die hebben meer te besteden, vaak omdat zij zich voor eigen rekening hebben bijverzekerd. Maar is dat nieuws? Op 2 september 2002 schreef het kabinet aan de Kamer: 'Inmiddels bouwt ongeveer 91 procent van alle werknemers naast de AOW een aanvullend pensioen op. In de toekomst zal het aanvullend pensioen daarmee voor een steeds grotere groep ouderen een belangrijke bijdrage leveren aan de inkomenspositie.' Heeft de krant toen zitten slapen?

Journalistiek interessanter is of een verslaggever op één dag over hetzelfde onderwerp zowel een sterk opiniërend artikel mag schrijven als een nieuwsbericht. Hoe geloofwaardig (en afgewogen) is het voorpaginastuk nog waarin wordt beweerd dat AOW'ers hun inkomen meer dan werkenden zien stijgen, als de auteur elders in de krant als zijn mening te kennen geeft dat AOW'ers best premie kunnen betalen? Hier dreigt het gevaar dat de journalist de boodschapper wordt van het eigen gelijk, waar hij toch eerst en vooral moet opschrijven wat gebeurt, zonder feiten en meningen te vermengen. Ik weet niet of zo'n scheiding had geleid tot andere berichtgeving, maar het was wel geloofwaardiger geweest.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden