KLM wil juist minder piloten aan boord

Op lange vluchten hoeven niet altijd vier piloten mee. Drie is genoeg, vindt KLM. Een wel heel ongelukkig moment om met zo'n plan te komen, zeggen vervoers- en luchtvaartspecialisten.

Beeld ANP

Terwijl er een roep is om meer personeel in de cockpit na het ongeluk met een vliegtuig van Germanwings vorige week, wil KLM als bezuiniging juist op bepaalde vluchten minder piloten inzetten. Bij diensten naar onder meer Kuala Lumpur, Kaapstad en Seoul gaat het aantal piloten mogelijk terug van vier naar drie.

Dat laat woordvoerder Klaas-Jeroen Terwal van pilotenbond VNV weten. De voorgenomen ingreep is onderdeel van de nieuwe cao waarover de piloten onderhandelen en waaraan deze weken de laatste hand wordt gelegd.

Opmerkelijk

De stap is opmerkelijk omdat er sinds de ramp bij de Duitse prijsvechter vorige week dinsdag juist een discussie is ontstaan over de veiligheid aan boord van vliegtuigen. KLM en andere vliegtuigmaatschappijen zijn in reactie daarop bijvoorbeeld bezig om voortaan altijd een steward of stewardess in de cockpit te hebben als een van de piloten naar de wc gaat, zodat er niet één man overblijft die ongehinderd zijn gang kan gaan.

Dit plan lijkt daar haaks op te staan, zegt vervoerspsycholoog Karel Brookhuis. 'De timing is gewoon onhandig.' Volgens hem heeft de vermindering van het aantal vliegers een mogelijk negatief effect op de veiligheidsbeleving van mensen.

Ook luchtvaartkenner Joris Melkert vindt dit moment onverstandig. 'Je kunt zo'n bezuiniging onmogelijk los zien van de emoties bij mensen.' De KLM kan dit gewoon doorvoeren zolang de vakbond maar instemt en nog steeds aan de minimale veiligheidseisen voldoet, zoals de aanwezigheid van twee man in de cockpit.

Truc

Volgens Terwal blijft het voorstel daarom ook gewoon op de onderhandelingstafel, ondanks de ontstane ophef. Het plan stamt al van voor het moedwillig neerstorten van de Airbus A320 door de Duitse piloot vorige week dinsdag, zegt hij.

Doorgaans vliegt KLM in Europa met twee piloten in de cockpit en op langere vluchten met drie of met vier man. Het is nog onbekend om hoeveel vluchten het gaat en per wanneer.

Voor de keuze van bijvoorbeeld Kaapstad heeft Terwal wel een verklaring. Het gaat om een lange vlucht, waarbij geen groot tijdverschil is. Daar zou KLM met een man minder aan boord kunnen. Tevens komen de verschillende vluchten naar het oosten in aanmerking. 'Die worden als minder belastend ervaren dan naar het westen', zegt Terwal.

Ook voert de KLM een truc uit door bij bepaalde vluchten tien minuten later te vertrekken vanaf Schiphol. Op die manier bespaart de luchtvaartmaatschappij tijd in het grotere geheel van tussenstops en vallen de vluchten onder andere vluchtafspraken in de cao. De diensten waar nu nog vier vliegers aan boord zitten, kunnen zo met drie man af.

Megabezuiniging

De voorgenomen besparing is een klein onderdeel van de megabezuiniging bij KLM van 750 miljoen euro in de komende vijf jaar. KLM vraagt eveneens een loonoffer van 10 procent. Tevens wordt er gekeken naar de pensioenleeftijd en naar het verminderen van de rusttijden.

KLM bevestigt dat het bedrijf onderhandelt over de het reductieplan, maar wil tijdens de cao-onderhandelingen geen inhoudelijk commentaar geven. Volgens de woordvoerder van de luchtvaartmaatschappij is de veiligheid hoe dan ook gewaarborgd.

Een piloot bij KLM die anoniem wil blijven noemt de afname van vier naar drie piloten vervelend. Juist bij de vluchten langer dan 12 uur is het volgens hem prettig om met vier vliegers aan boord te zijn. De piloten komen beter uitgerust aan. Ze kunnen vaker afwisselen.

Alexandre de Juniac (L), CEO van Air France-KLM en Pieter Elbers, operationeel directeur van KLM. Beeld ANP

Lange nacht

De piloten zijn meestal drie uur op en drie uur af tijdens het verloop van zo'n vlucht. In een cabine boven de passagiers kunnen ze dan in een stoel een film kijken of in een bed liggen.

Soms spreken ze onderling voor het vertrek af dat ze zes uur op en zes uur af gaan. In dat geval slaapt een piloot een hele nacht. Dat is vooral van belang voor vluchten die in de avond vertrekken en er dus van een lange nacht sprake is. De twee vliegers die de landing doen, moeten goed uitgerust zijn.

Bij vluchten langer dan 8,5 uur zijn er drie piloten aan boord, bij meer dan 12 uur worden pas vier piloten ingezet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden