KLM stevent af op volledige fusie met Alitalia

KLM en Alitalia stevenen af op een algehele fusie. De luchtvaartmaatschappijen, die sinds eind 1997 samenwerken, brengen hun vloot onder in een gezamenlijke vennootschap en gaan volgend jaar een groot deel van hun winst delen....

Met het gezamenlijke vervoer van 39 duizend passagiers per jaar worden KLM en Alitalia samen niet alleen Europa's grootste luchtvaartmaatschappij, de alliantie is ook inniger dan welk ander samenwerkingsverband dat tot nu toe in de luchtvaart is gesloten. 'Feitelijk zullen we opereren als één luchtvaartmaatschappij', zei KLM-topman Leo van Wijk vrijdag in een toelichting.

Toch wachten de twee ondernemingen nog enkele jaren met een echte fusie. Voorlopig houden beide bedrijven een aparte boekhouding en aan hun namen willen ze helemaal niet tornen, daarvoor zijn die te waardevol. Van Wijk: 'Een fusie is niet een doel op zich. Misschien kunnen we hetzelfde doel bereiken door een kruisparticipatie of door onze activiteiten verder te integreren.' Grensoverschrijdende fusies komen nauwelijks voor in de luchtvaartwereld, evenmin als het delen van de winst.

Niet alle winst wordt gedeeld. Die uit deelnemingen in andere maatschappijen (zoals KLM's aandeel van 80 procent in Transavia), de overheadkosten van de afzonderlijke bedrijven en de technische diensten blijven voorlopig buiten de samenwerking.

Alitalia was jarenlang berucht om zijn talloze stakingen. In de overeenkomst is dan ook nadrukkelijk opgenomen dat de kosten van stakingen en van abnormale loonsverhogingen voor rekening van de 'schuldige' maatschappij komen, en niet worden gedeeld. De rijke pensioenkas van de KLM wordt evenmin gedeeld.

Hoewel KLM groter is, werken de twee bedrijven samen op een fifty-fifty-basis. Daar staat tegenover dat Alitalia veel heeft geïnvesteerd in de nieuwe luchthaven Malpensa. Die is van cruciaal belang voor de alliantie omdat het samen met Amsterdam en Rome het belangrijkste overstappunt van KLM en Alitalia wordt.

Voor de 100 miljoen euro die KLM in Malpensa steekt, krijgt het geen aandelen Alitalia. Wel geeft de investering KLM het recht op de helft van de gezamenlijke winst die KLM en Alitalia maken. Alitalia heeft tot dusver 206 miljoen euro geïnvesteerd in Malpensa.

Van Wijk wees erop dat Malpensa hard kan gaan groeien: 'En van die enorme groeimogelijkheid krijgen wij 50 procent. Dat je dan een deel van de ontwikkelingskosten betaalt, is niet meer dan normaal.' Malpensa heeft aanloopverliezen geleden; mede door de oorlog in Kosovo is het vervoer in de regio tegengevallen.

De intensievere operationele samenwerking tussen KLM en Alitalia betreft ook het management van het vracht- en passagiersvervoer. Eerder hebben de twee bedrijven hun commerciële activiteiten en hun routenetten bij elkaar gebracht. Van Wijk sluit niet uit dat verdere integratie volgt: 'We kunnen ook zeggen: nu worden vracht en passagiers geïntegreerd, later de technische dienst en we zetten een gezamenlijk IT-bedrijf op of wedoen gezamenlijk iets in e-commerce.'

De verdere integratie zal de twee kwakkelende bedrijven de komende drie jaar 400 miljoen euro per jaar opleveren. Van Wijk denkt dat dit geld meer door extra omzet dan door kostenbesparingen zal worden binnengehaald. Door een efficiëntere en krachtiger marketing zullen meer passagiers worden vervoerd.

Van Wijk wees er ook op dat het netwerk van vluchtroutes, als die volledig zijn geïntegreerd, beter kan worden gebruikt en dat er kosten bespaard kunnen worden als gezamenlijk wordt ingekocht. De bezuinigingen zullen volgens de topman nauwelijks gevolgen hebben voor het personeelsbestand.

Alitalia zal worden opgenomen in KLM's samenwerkingsverband met Northwest Airlines. Hoe dat gebeurt, is nog niet duidelijk. Wel duidelijk is dat KLM verder op zoek is naar partners, zowel in Europa als in Azië. Gesproken is al met Air China, een partner van Northwest, maar dat heeft nog niets opgeleverd. In Europa aast Van Wijk op maatschappijen die worden geprivatiseerd zoals LOT (Polen), Malev (Hongarije) en Austrian Airlines (Oostenrijk). 'We hebben nu een beperkte samenwerking met het Tsjechische CSA, dat ook aan de vooravond van privatisering staat', schetst Van Wijk de mogelijkheden.

KLM's timing is goed. Op de Amsterdamse beurs, waar beleggers de 'Klemmen' juist massaal hadden gedumpt omdat een winstwaarschuwing van KLM was uitgelekt, werd vrijdag enthousiast gereageerd op het nieuws. Na een wekenlange daling steeg de koers vrijdag 65 eurocent, of 2 procent, tot 24,80 euro. Analisten verwachten dat KLM dinsdag desastreuze resultaten over de eerste drie maanden van het lopende boekjaar bekend zal maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.