KLM: 'Prijsvechters op Schiphol slecht voor luchtvaartpositie Nederland'
© ANP

KLM: 'Prijsvechters op Schiphol slecht voor luchtvaartpositie Nederland'

Topman Elbers wil budgetmaatschappijen naar Lelystad

Luchtvaartmaatschappijen die straks vanaf het vernieuwde vliegveld Lelystad willen vliegen, moeten daarvoor een deel van hun vluchten op Schiphol opgeven. Als de luchthavendirectie de fout maakt Lelystad in 2019 te openen zonder eerst die voorwaarde in te stellen, dan zullen prijsvechters als Ryanair en EasyJet nog meer marktaandeel winnen. Nederland loopt dan het risico zijn positie als internationaal luchtvaartknooppunt te verliezen. Dat zegt KLM-president-directeur Pieter Elbers in een interview met de Volkskrant.

Volgende week houdt de Tweede Kamer een hoorzitting over het luchtvaartbeleid. Elbers waarschuwt dat met Lelystad Airport hetzelfde kan gebeuren als met Eindhoven Airport, een andere dochterluchthaven van Schiphol. Daar hebben prijsvechters zich genesteld, zonder dat zij in ruil ruimte inleverden op Schiphol.

KLM, dat een belangrijk intercontinentaal netwerk verzorgt, heeft daardoor niet genoeg ruimte om uit te breiden op de Amsterdamse luchthaven. 'Eindhoven is volgelopen zonder dat er luchtvaartmaatschappijen van Schiphol zijn vertrokken', aldus Elbers. 'Alleen onze dochter Transavia verplaatste vluchten, de andere maatschappijen bleven gewoon.' Datzelfde kan gebeuren op het vliegveld in Lelystad, zegt de KLM-topman. 'En dus moet Schiphol van tevoren de spelregels bepalen. Wie plekken opgeeft op Schiphol, krijgt voorrang voor de nieuwe plekken op Lelystad Airport.'

De ruimte op vliegveld Lelystad is beperkt. Tot 2023 kunnen daar 5.000 vliegtuigen per jaar terecht. 'Maar het is belangrijk om eindelijk eens een begin te maken aan het afgesproken voorkeursbeleid. Met de betrokkenen is afgesproken dat de belangrijkste netwerkmaatschappijen op Schiphol moeten kunnen vliegen. De budgetmaatschappijen moeten dan deels uitwijken naar andere vliegvelden.'

Voorrang

Schiphol moet van tevoren de spelregels bepalen

Pieter Elbers, president-directeur KLM

Internationale bedrijven vestigen hun Europese hoofdkantoren mede vanwege het intercontinentale KLM-netwerk op Schiphol in Amsterdam, zegt Elbers. 'Met KLM en Schiphol hebben wij als klein landje een geweldige positie in de internationale luchtvaart. Maar dat is geen vanzelfsprekendheid.'

Schiphol nadert de grens van het maximale aantal vliegbewegingen. Die grens (500 duizend starts en landingen per jaar) is tot 2020 getrokken om overlast voor de omgeving te beperken. Elbers: 'Na 2020 mag Schiphol waarschijnlijk weer groeien. Eerder is gesproken van een groei van 500.000 naar 600.000 starts en landingen per jaar. Welke luchtvaartmaatschappijen mogen die extra vluchten van en naar Amsterdam straks aanbieden?' De gesprekken daarover moeten nu al beginnen, vindt hij.

Schiphol of de overheid kan niet zeggen: die maatschappij of die passagiers mogen hier wel komen en die niet.

KLM-topman Elbers: wat goed is voor de KLM, is goed voor Nederland

Volgende week buigt de Kamer zich over het aantal vluchten van en naar Schiphol. KLM-topman Elbers: 'In een dichtbevolkt land moet je samen de balans vinden.' Lees hier het hele interview.

Schiphol zegt het voorstel van KLM te steunen. 'We zijn het eens dat we nu afspraken moeten maken voor na 2020. Ook wij zouden graag zien dat Lelystad wordt ingevuld door verkeer dat op Schiphol ruimte vrijspeelt. Echter ontbreekt het ons nu aan de wettelijke bevoegdheden om deze voorwaarde te stellen en op te leggen.' Ook volgens EasyJet is het voor Schiphol 'heel lastig' invulling te geven aan het selectiviteitsbeleid zonder te discrimineren. 'Schiphol of de overheid kan niet zeggen: die maatschappij of die passagiers mogen hier wel komen en die niet. Dat druist in tegen Europese regelgeving.'

De eigen 'afspraak' met Air France, het bedrijf waardoor KLM in 2003 werd overgenomen, over groeimogelijkheden en investeringen kan volgens Elbers ook ter discussie worden gesteld. Over die uit 2003 stammende afspraak over de zogeheten 'productiebalans' (KLM verzorgt een derde van de langeafstandsvluchten, Air France twee derde) zegt hij: 'Het is altijd goed oude afspraken tegen het licht te houden.' Air France-KLM maakt sinds enkele jaren weer winst, maar dat is vooral dankzij het Nederlandse deel. De prestaties van het grotere maar logge Air France blijven fors achter.