Keukenafval in varkensvoer ondanks verbod

Etensresten uit restaurantkeukens (zogenoemde swill) worden in Nederland ondanks een wettelijk verbod op grote schaal hergebruikt in varkensvoer. Het ministerie van Landbouw is van de praktijk op de hoogte, maar treedt er niet tegen op....

Van onze verslaggever Jeroen Trommelen

Het verbod om keukenafval van onder meer ziekenhuizen, restaurants en kazernes te recyclen in varkensvoer werd ingesteld in 1986. Onvoldoende bewerkt voer veroorzaakte in dat jaar een uitbraak van Afrikaanse varkenspest. Ook kippen kunnen er dierziektes van krijgen en koeien lopen door vleesresten in swill kans op BSE. Naar schatting komt jaarlijks ongeveer honderdduizend ton swill op de Nederlandse markt.

Volgens staatssecretaris Faber van Landbouw is de toepassing van keukenafval in veevoer vanwege de risico's onder alle omstandigheden verboden. Alleen in honden- en kattenvoer mag het worden hergebruikt. Vorige maand liet ze de Tweede Kamer per brief weten dat dit verbod, ondanks praktische problemen bij de controle, onverkort wordt gehandhaafd.

In de praktijk blijft die handhaving echter bewust achterwege. Zeker een van de betrokken bedrijven heeft van secretaris-generaal T. Joustra van het ministerie van Landbouw toestemming gekregen het afval volgens veilige procedures te verwerken. De toestemming staat in een brief van 25 november 1994 aan het veevoederbedrijf Hamstra in Putten.

Volgens directeur A. Jansen van Hamstra is iedereen daarvan op de hoogte en wordt zijn bedrijfsvoering gecontroleerd door de inspectiedienst van het Productschap voor Diervoeder. 'Ook de Algemene Inspectiedienst van het ministerie van Landbouw is hier langs geweest. Men weet wat we doen, en het gaat om een absoluut veilig procedé dat ook ruim voldoet aan Europese normen. Wanneer de staatssecretaris de Tweede Kamer iets anders vertelt, heeft dat volgens ons geen juridische waarde.'

Een woordvoerster van het ministerie geeft toe dat niet wordt ingegrepen bij bedrijven die het restaurantafval toch bewerken tot varkensvoer. Het probleem van mengen van bewerkte swill in veevoer is 'in studie' en zou moeilijk te controleren zijn, aldus het ministerie. Staatssecretaris Faber zou overwegen de gegroeide praktijk alsnog te legaliseren.

Kritiek op het hergebruik van swill komt voornamelijk uit de sector zelf. Belangenorganisatie LTO-Nederland is verklaard tegenstander van hergebruik van swill voor veevoer. 'Zolang we niet de garantie hebben dat er geen enkele schadelijke stof in voorkomt, vinden we dat het verbod moet worden gehandhaafd', zegt een woordvoerder.

De werkwijze van Hamstra keurt hij af: 'Wie swill aanwendt voor varkensvoer is strafbaar'.

Maar volgens directeur Jansen wordt zulke kritiek ingegeven door concurrentie-overwegingen. De belangenorganisatie LTO-Nederland is via de zuidelijke afdeling van LTO-Nederland (ZLTO) volle aandeelhouder van het concurrerende destructiebedrijf Rendac in Son, zegt hij. 'Zij zien ons graag van het toneel verdwijnen.'

Die eigendomsverhouding wordt bevestigd door bestuurslid A. Vermeer van LTO-Nederland. Hij is tevens voorzitter van ZLTO en president-commissaris van destructiebedrijf Sobel, dat op zijn beurt eigenaar is van Rendac. Vermeer: 'LTO is dus inderdaad volle aandeelhouder. Maar dat heeft geen invloed op onze mening over kwaliteitseisen voor onzelf, of voor andere bedrijven. Daar heeft deze sector geen belang bij, zoals de huidige dioxine-affaire ook laat zien.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden