Column Peter de Waard

Kan Groot-Brittannië de EU 24 miljard schoolgeld betalen?

Mocht Boris Johnson donderdag met vlag en wimpel de verkiezingen winnen en zijn Brexit-plan door het Lagerhuis krijgen, dan kan de Europese Unie hem een rekening sturen waarover nog weinigen hebben nagedacht.

De Britten hebben tijdens hun verblijf in de EU geparasiteerd op het onderwijssysteem van de landen op het vasteland in Europa met name die in Oost- en Zuid-Europa. In totaal hebben ze in tien jaar 24 miljard euro op het Europees onderwijs verdiend. Ze halen migranten binnen die op kosten van de belastingbetalers in andere EU-landen universitaire scholing of een vakopleiding hebben genoten en laten ze vervolgens in Groot-Brittannië belasting betalen.

Alleen al in de zorg werken 70 duizend huisartsen, tandartsen en verpleegkundigen uit landen als Spanje en Italië, en soms ook Nederland, aan wier opleiding de Britten geen cent hebben uitgegeven.

Nu is Groot-Brittannië niet het enige land in Europa dat mensen aantrekt die in andere landen een hogere opleiding of een vakopleiding hebben genoten. Ook andere Noord-Europese landen maken daar mooie sier mee. Duitsland en Frankrijk hebben op deze wijze in tien jaar 18 en 12 miljard euro verdiend, zo blijkt uit onderzoek van het Duitse bureau Movinga naar hoogopgeleide arbeidsmigratie in de EU. En Nederland 4 miljard euro.

Hoewel de onderzoeken niet eenduidig zijn, wordt een hoge arbeidsmobiliteit als positief gezien voor de economie. Werkgevers kunnen hierdoor sneller innoveren, reorganiseren en flexibiliseren. De overheid ziet mobiliteit als signaal van een gunstige arbeidsmarkt. En werknemers kunnen carrière maken en meer verdienen. Maar eenzijdige mobiliteit leidt ook tot een vergroting van de tegenstellingen als de beste mensen van het ene deel naar het andere deel trekken. Dat geldt binnen landen zelf de trek van Groningers naar de Randstad of Zuid-Italianen naar het noorden maar ook binnen Europa.

De noordelijke EU-landen profiteren meer van de mobiliteit dan de zuidelijke landen en oostelijke EU-lidstaten. De meeste hoogopgeleide krachten die Groot-Brittannië binnenhaalt, komen uit Polen, Roemenië en Ierland, die van Duitsland uit Polen, Roemenië en Italië en die van Frankrijk uit Spanje, Italië en Portugal. Behalve 70 duizend mensen in de zorg die zijn opgeleid in andere Europese landen, halen de Britten ook massaal accountants, juristen en financiële analisten van het continent, net als vakmensen in de bouw en technische vakken.

De Britten weten als geen ander EU-land te profiteren van de onderwijsvoorzieningen buiten het eigen land. En als studenten in Groot-Brittannië iets willen opsteken in Oxford of Cambridge, moeten ze daar fiks voor betalen.

Boris Johnson voert daar natuurlijk geen discussie over. Die verzwijgt het liever. Misschien kan de EU het hem met een dikke schoolgeldrekening nog een keer fijntjes inwrijven.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden