Kamer moet volgens Rosenmöller voortrekkersrol hebben in discussie over luchtvaart; 'Kabinet denkt dat de KLM met zwanen vliegt'

Het besluit over de uitbreiding van Schiphol moet een vrije kwestie worden, waarin elk kamerlid naar eer en geweten kan stemmen....

Van onze verslaggever

Thom Meens

DEN HAAG

Niet het kabinet, maar de Tweede Kamer moet de regie voeren over de nut- en noodzaakdiscussie over de toekomst van de Nederlandse luchtvaart. Het kabinet heeft te zeer de schijn tegen dat het al heeft gekozen voor groei van het luchtverkeer. 'Een onafhankelijk parlementair onderzoek is verre te prefereren boven een door de overheid geregisseerde discussie', zegt fractieleider P. Rosenmöller van GroenLinks in de Tweede Kamer.

Het kabinet geeft vandaag het startschot voor het nationale debat over de toekomst van de luchtvaart. Alle betrokkenen mogen vier maanden meepraten, daarna maakt het kabinet een afweging. Premier Kok wil bij de kabinetsformatie van 1998 afspraken maken over de eventuele uitbreiding van Schiphol.

Rosenmöller is het voor één keer eens met zijn VVD-collega Bolkestein: De kwestie Schiphol mag niet bij de kabinetsformatie worden geregeld. Maar waar Bolkestein vindt dat het kabinet vóór de verkiezingen een besluit moet nemen, wil GroenLinks juist uitstel.

'Het zou een verkeerde gang van zaken zijn als een besluit over de grootste investering sinds de Deltawerken in de beslotenheid van de formatie wordt genomen. Dan is een open discussie in het parlement niet meer mogelijk vanwege het dictaat van het regeerakkoord', zegt Rosenmöller.

De GroenLinkser put moed uit de woorden van VVD-minister Jorritsma van Verkeer en Waterstaat. Zij zei afgelopen weekeinde dat de Kamer eerder bij de besluitvorming over grote projecten betrokken moet worden. 'Als ze dat écht meent, moet ze ervoor zorgen dat het besluit over Schiphol een vrije kwestie wordt, waarin elk kamerlid naar eer en geweten kan stemmen. Dan moet het kamerdebat het echte eindstation zijn, niet de formatie.'

Rosenmöller weet dat hij mogelijk vecht tegen de bierkaai. Premier Kok zei afgelopen vrijdag dat hij het al dan niet uitbreiden van Schiphol juist wel bij de formatie wil regelen. Een zo ingrijpend besluit moet niet half worden genomen, vindt Kok. De nut- en noodzaakdiscussie moet de bouwstenen aandragen voor de formatie.

Rosenmöller is het daar hartgrondig mee oneens. Hij vreest een herhaling van de gang van zaken rond de hogesnelheidslijn en vliegveld Beek. 'Een meerderheid van de samenleving en van het parlement wilde die spoorlijn niet door het Groene Hart en wilde geen nachtvluchten op Beek. Maar vier heren en twee dames beslissen in het Torentje van premier Kok geheel anders. Dat versterkt het wantrouwen bij de burger.'

Volgens het kabinet wordt de nut- en noodzaakdiscussie over de luchtvaart in alle openheid gevoerd. Niets ligt vooraf vast, niemand heeft een verborgen agenda. GroenLinks twijfelt daaraan. 'Als je de stukken goed leest, zie je dat iedereen gelijk heeft die zegt dat het kabinet al heeft gekozen om mee te gaan met de groei van de luchtvaart. Daarom vind ik dat de regie over de discussie niet bij de overheid mag liggen. De overheid wekt toch de schijn van partijdigheid. Waarom neemt de kamer niet zelf het initiatief voor een onderzoek naar de toekomst van de luchtvaart, analoog aan het klimaatonderzoek van de commissie-Van Middelkoop?'

Een parlementaire commissie moet zich volgens GroenLinks niet beperken tot de vraag of Schiphol moet uitbreiden en waar. Ze moet ook inzicht geven in alternatieven. 'Misschien moet je de luchtvaart internationaal aanpakken. Kijk in Europees verband wat je kunt bereiken. Dat levert misschien hier wat minder banen op, maar je moet je afvragen of je déze groei wel wilt. We hebben toch niet voor niks milieudoelstellingen afgesproken?

'Als je dertig miljard gulden steekt in een luchthaven, kun je dat geld ook ergens anders aan uitgeven, aan milieuvriendelijke investeringen. Daaraan gaat het kabinet te gemakkelijk voorbij. Schiphol moet kunnen groeien is de boodschap, maar niemand waagt zich aan de uitdaging om Schiphol te laten draaien binnen de huidige grenzen.

'Trouwens: Schiphol mag nog met 50 procent groeien. Van 29 miljoen passagiers nu naar 44 miljoen straks. Dat hebben we helaas al toegestaan. Als je wilt voorkomen dat Schiphol daarna nog verder groeit, moet je keuzes maken, het korte vliegverkeer weren. Dan krijgt de KLM ook de ruimte om te groeien met lange-afstandvluchten. Maar je moet wel grenzen stellen aan die groei. Op dit moment gaan er meer vliegtuigen van Schiphol naar Londen, dan treinen naar Amsterdam. Ik heb soms het idee dat ze in het kabinet écht denken dat de KLM met zwanen vliegt, in plaats van met milieuvervuilende vliegtuigen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden