Japanners schamen zich nog voor uitzendwerk

Japan is een van de grootste markten voor uitzendwerk ter wereld. Randstad, dat onlangs zijn eerste vestiging opende in Tokio, voorziet de komende jaren vooral groei door de vergrijzing en een mentaliteitsverandering....

Van onze correspondent en Joan Veldkamp

Het is even zoeken naar de eerste Randstadvestiging in Tokio, die verstopt ligt op de zesde verdieping van een kantoor in het zakendistrict Maronouchi. Niet het opvallende blauwwitte logo maar een eenvoudig naambordje siert de gevel. ‘In Japan heeft uitzendwerk een imagoprobleem,’ legt Marcel Wiggers uit, directeur van Randstad Japan. ‘Hier geldt een vaste baan nog steeds als het hoogste ideaal, uitzendwerk is tweede keuze. Uitzendbureaus zijn dan ook niet gevestigd in mooie winkelpanden waar men zo binnen loopt. Onze klanten bezoeken liever een onopvallend kantoor.’

Toch is Japan een van de grootste markten voor uitzendwerk ter wereld. De jaarlijkse omzet bedraagt 20 miljard euro; na de Verenigde Staten en Engeland wedijveren Japan en Frankrijk om de derde plaats. Randstad voorziet een verdere groei van 5 tot 10 procent per jaar en heeft grote ambities.

Wiggers: ‘Binnen drie jaar wil Randstad hier behoren tot de top tien. Ons eerste kantoor specialiseert zich in financiële dienstverlening, omdat veel banken weer investeren. En in 2007 worden ook in Japan strengere boekhoudregels ingevoerd. Dat levert veel werk op. ’

Zodra Randstad een sterke positie heeft opgebouwd in de financiële wereld zijn de sectoren verkoop en IT aan de beurt. Pas daarna is expansie buiten Tokio aan de orde. Wiggers: ‘We willen een middelgrote Japanse speler overnemen, met twee- tot driehonderd man personeel. We denken na over werving en selectie. Japan wordt voor Randstad een heel belangrijke markt.’

De grote spelers waar Randstad het tegen opneemt, zijn de Japanse megabedrijven Pasona, Tempstaff en Staffservice en de buitenlandse concurrenten Adecco en Manpower. De Nederlandse concurrent is Vedior, dat al in 1999 de sprong waagde naar Tokio. Volgens het bedrijf is Japan vooral aantrekkelijk door het sterke arbeidsethos, het hoge opleidingsniveau en de hoge lonen.

Traditioneel staat het land van de rijzende zon bekend om zijn lifetime employment bij hetzelfde bedrijf. Lange tijd wilde de overheid daarom ook niets weten van parttime werk, uit angst dat dit permanente banen zou verdringen. Maar tijdens de economische neergang die veertien jaar duurde, moesten ondernemers fors reorganiseren en snijden in de kosten. Door het toestaan van flexwerkers konden veel bedrijven het hoofd boven water houden.

Nu de economie aantrekt, is er de bedreiging van de snelle vergrijzing in Japan met een krimpende beroepsbevolking. Deze zal naar verwachting teruglopen van 63,3 miljoen in 2004 tot 60 miljoen in 2015 en 53 miljoen in 2030. Maar deze ontwikkeling schept juist kansen voor de uitzendbranche.

Import van arbeiders vinden de doorgaans xenofobe Japanners niet ideaal. Dan boren ze liever groepen aan die nu niet of nauwelijks actief zijn in het arbeidsproces, zoals senioren en vrouwen met kinderen. Vooral een parttime baan maakt het voor deze groepen interessant te gaan werken. Wiggers: ‘Japanse bedrijven ontkomen hier niet aan.’

Randstad hoopt ook op de mentaliteitsverandering onder jongeren. Deze hechten vaak meer belang aan een plezierig bestaan met ruimte is voor persoonlijke groei dan aan een baan voor zeventig uur in de week. Er is echter een groot verschil met Nederland. ‘Japanse jongeren beschouwen uitzendwerk als een opstapje naar een vaste baan’, aldus Wiggers. ‘In Nederland is uitzendwerk volledig geaccepteerd.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden