columnpeter de waard

Is oorlog een mooie kans om hebberig te worden?

null Beeld
Peter de Waard

Kopen als de kanonnen bulderen en verkopen als het klaroengeschal klinkt. Het is een bekende beurswijsheid. Oorlogen zijn niet slecht voor beleggers. Integendeel, ze kunnen ervan profiteren. Baron Rothschild, die rijk werd tijdens de Napoleontische oorlogen, zou gezegd hebben: ‘Koop aandelen als er bloed door de straten stroomt. Zelfs als het je eigen bloed is.’

Contrair beleggen wordt het genoemd. En er zijn al beleggers die een kansje zien als Rusland een dezer dagen Oekraïne zou binnenvallen en de beurzen kelderen. Dat is misschien cynisme, maar niet nieuw. Dat werd al gedaan toen aartshertog Frans Ferdinand in Sarajevo werd vermoord, Hitlers legers Polen binnenvielen, terroristen de torens van het WTC invlogen, en Bush sr. en Bush jr. de oorlog verklaarden aan Irak. Het legde hen geen windeieren.

Beleggers zijn kuddedieren. Als ze worden opgeschrikt door een rampzalige tijding vliegen ze allemaal naar de uitgang. Toen in maart 2020 de pandemie wereldwijd escaleerde, kelderde de AEX naar 431 punten. Anderhalf jaar later stond de graadmeter van de Amsterdamse beurs boven de 820. Achteraf was de aankondiging van de eerste lockdown het ideale instapmoment.

Er moet soms geduld worden betracht. De inval in Polen beroerde de markten in 1939 nauwelijks. Dat veranderde toen Hitler in juni 1940 Parijs binnentrok. Zolang de Duitsers de ene na de andere slag wonnen, gingen de koersen naar beneden. Op 28 april 1942 stond de Dow op 92,69. Daarna keerde niet alleen de oorlogskansen, maar ook de stemming op de financiële markten. In april 1945 was de Dow 130 procent gestegen ten opzichte van het dieptepunt van 1942. De onvermijdelijke correctie kwam pas na de bom op Hiroshima. De stagnatie van de koersen zou tot 1950 duren.

Hoewel de koppen ‘Bloedbad op beurzen na aanslag’ soms anders doen geloven, zijn terreuraanslagen, hoogoplopende conflicten en zelfs oorlogen van weinig belang voor de beurskoersen op langere termijn. Adam Posen (president van de denktank Peterson Institute), Jim O’Neill (oud-Goldman Sachs-econoom) en Mohamed El-Erian (de voormalige baas van Pimco) concludeerden op basis van de beursreacties op alle conflicten sinds het begin van de 19de eeuw: ‘Historisch gezien hebben grote terreuraanslagen noch oorlogen gezorgd voor grote afwijkingen van het normale koerspatroon.’

De nucleaire afschrikking sinds de Tweede Wereldoorlog heeft het risico van geopolitieke gebeurtenissen voor beleggers verder verminderd. Omdat tegen kernmacht Rusland een kruistocht zoals tegen Irak onmogelijk is, wordt gekozen voor een middeleeuwse strategie: de belegering. Handelssancties zijn de hedendaagse variant van de omsingeling van een stad met het doel de bevolking uit te putten, zodat ze vanzelf hun bestuurders de laan uitsturen of opknopen aan de hoogste boom. Een handelsblokkade van Rusland zou – vanwege een verslechterde economie – de positie van Poetin onder het volk en de oligarchen verzwakken, maar dat geldt ook voor westerse leiders.

Bulderende kanonnen leiden niet alleen tot verliezers. Bij aandeelhouders klinkt vaak al snel het klaroengeschal. ‘Wees hebberig als anderen angstig zijn’, zei Warren Buffett. En hij is er als geen ander succesvol mee geweest.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden