Column de kwestie

Is de Zuidas voor Nouryon beter dan de koekstad?

Geen stad in Nederland heeft zich zo vereenzelvigd met de 19de eeuw als  Deventer. De koekstad is elk jaar het centrum van een Dickens-festijn. En het gaat prat op de industriële archeologie uit die lang vervlogen tijd, waar het bedrijf Noury & Van der Lande deel van uitmaakt.

Maar niemand had kunnen bedenken dat die naam nog eens zou herrijzen als speeltje van Amerikaanse wildwestkapitalisten die als private-equityinvesteerders de ­wereld afstruinen.

The Carlyle Group heeft de in maart voor 10,1 miljard euro verworven chemiedivisie van AkzoNobel dinsdag als ‘Nouryon’ gelanceerd. Maar dat betekent niet een terugkeer naar het verleden, toen het als familiebedrijf met vallen en opstaan kon innoveren. Het molenaarsbedrijf, in 1838 begonnen met het malen van graan tot meel en van kool- en lijnzaad tot olie, was 130 jaar later uitgegroeid tot een ­fabrikant van biochemische producten zoals peroxiden, die in 1967 door het toenmalige Akzo werd gekocht.

Nu zal het bedrijf in vijf jaar een metamorfose moeten ondergaan. Dat gebeurt niet met 19de-eeuws geduld maar met 21ste-eeuwse snelheid en financiële hocus pocus. The Carlyle Groep heeft een Amerikaanse manager met de passende naam Charlie Shaver in de hand ­genomen die de koers moet wijzigen. Met minder mensen moet meer worden gedaan. Oftewel: de omzet moet elk jaar met 4 tot 5 procent omhoog en de kosten met 2 tot 3 procent omlaag. ‘Agressieve groei, het wegwerken van bottlenecks, commerciëler opereren’, zijn de ­toverwoorden. Hierdoor zal de winst met honderden miljoen omhoog gaan, waarna het bedrijf met een riante premie naar de beurs kan gaan.

Nouryon (10 duizend werknemers, 5 miljard euro omzet) begint niet met een schone lei aan deze uitdaging. Zoals opkoopfondsen gewend zijn te doen, hebben ze de aankoopsom voor het overgrote deel gefinancierd met geleend geld dat op de balans van de nieuwe aanwinst is neergezet. Nouryon is daardoor beladen met een schuld van 6,5 miljard euro.

The Carlyle Group heeft hiervoor gekozen omdat de extra winstgevendheid niet de fiscus mag spekken. De rente op de schuld is voor de belasting aftrekbaar, hetgeen niet zou gelden voor het uitgekeerde ­dividend. De winst bij de toekomstige beursgang is daardoor netto.

Maar met 6,5 miljard euro schuld kan Nouryon over drie tot vijf jaar niet naar de beurs. Van de schuld zal zeker 2,5 miljard tot 3 miljard worden afgelost. Dat kan door de verkoop van onderdelen, iets wat ­Shaver niet zegt te willen. Dat betekent dat uit het bedrijfsresultaat jaarlijks 400 tot 500 miljoen wordt gegenereerd. Want de Carlyle-aandeelhouders hebben over vijf jaar recht op een maximale premie.

Nouryon zal aan de Amsterdamse Zuidas kantoor houden. In het Deventer van Dickens zal de ­gemeenschap er niet rouwig om zijn. Het 19de-eeuwse kapitalisme kende zijn eigen uitwassen, maar die waren tenminste nog begrijpelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.