IKEA-oprichter betaalt voor het eerst in veertig jaar belasting

Veertig miljard euro op de bank en veertig jaar lang geen cent belasting betaald in eigen land: de roemruchte IKEA-oprichter Ingvar Kamprad kreeg het voor elkaar. Tot vorig jaar, zo blijkt nu. Toen brak hij voor het eerst sinds 1973 met zijn gewoonte door 0,6 miljoen euro over te maken naar de Zweedse belastingdienst.

IKEA-oprichter Ingvar Kamprad. Beeld epa

Het Zweedse dagblad Dagens Nyheter schreef er dit weekend over. De 89-jarige Kamprad (de IK uit IKEA) vertrok in de jaren zeventig via Denemarken naar Zwitserland omdat het egalitaire belastingklimaat van zijn thuisland hem de keel begon uit te hangen. Zijn bedrijf was toen al een ongekend succes. Tijdens zijn veertigjarig ballingschap zag hij zijn levenswerk alleen maar groeien. Net als zijn privékapitaal: volgens de recentste miljardairsindex van Bloomberg is Kamprad met een vermogen van 39,2 miljard euro de op zeven na rijkste persoon ter wereld.

Nadat zijn vrouw Margaretha was overleden, besloot hij in 2013 huiswaarts te keren, terug naar de resterende familie. Het werd de eerste verhuizing die hem meer kostte dan opleverde. De aangifte die hij over 2014 deed, bestond uit 130 duizend euro aan inkomsten uit arbeid (Kamprad zit nog altijd in de raad van bestuur van IKEA) en 1,7 miljoen euro aan inkomsten (rente) uit vermogen. Van dat bedrag (Zweden kent geen vermogensbelasting) moest hij uiteindelijk 0,6 miljoen euro afdragen aan de belastingdienst.

Schijntje

Een schijntje gezien de omvang van zijn bankrekening, zeggen critici. Toch moet het voor Kamprad een pijnlijke transactie zijn geweest. Afgaande op zijn autobiografie is zuinigheid voor hem de heiligste aller deugden. In het boek wemelt het van de anekdotes over zijn goedkope pakken, economyclass vliegtickets en tweederangs hotels. En over zijn spartaanse Volvo; al twintig jaar lang zijn enige auto. Als hij buiten de deur koffie drinkt, neemt hij steevast de suikerzakjes mee naar huis.

Het is een imago dat hij altijd stevig cultiveerde, ongetwijfeld in de hoop dat het oversloeg op zijn meubelwinkels die de Billy-boekenkast zo goedkoop mogelijk aan de man moeten brengen. Zowel publiek als privé bleek een eigenzinnige belastingmoraal de ideale methode voor die zuinigheid.

Want wat Kamprad tot vorig jaar via Denemarken en Zwitserland deed, doet zijn bedrijf nog altijd via onder meer Liechtenstein, Luxemburg, Curaçao, de Maagdeneilanden en een aantal Nederlandse stichtingen. Een constructie waardoor het miljardenbedrijf naar verluidt een slordige 800 miljoen euro per jaar aan belastingen ontwijkt. Kamprad doet alle kritiek daarover standaard af als 'gewauwel'. Onlangs in de Zweedse media bijvoorbeeld: 'Hoe minder belasting we betalen, hoe meer geld er overblijft om in de onderneming te investeren. Wat is daar eigenlijk verkeerd aan?'

Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.