'Ik ben van het biefstuksocialisme'

De nieuwe voorzitter van agrarische vakbond LTO is vooral bekend van zijn werk in de woningbouw, maar noemt zichzelf 'een boer in hart en nieren'.

Marc Calon. Beeld Sicco van Grieken

De nieuwe baas van de grootste agrarische vakbond LTO Nederland, Marc Calon (57), werkt nu nog in een sector die ogenschijnlijk ver verwijderd ligt van de land- en tuinbouw. En toch ook weer niet: als voorzitter van Aedes, de koepelorganisatie van woningcoöperaties, heeft Calon ervaring met het opgeven van agrarisch areaal ten behoeve van woningbouw.

Landelijke bekendheid verwierf PvdA'er Calon vooral als politicus/bestuurder met een project in Groningen waarbij precies dát gebeurde: onrendabele landbouwgrond in de omgeving van Winschoten moest plaatsmaken voor woningbouw.

Blauwe Stad, de gedroomde enclave voor vermeende 'rupsjes-nooitgenoeg' uit de Randstad (rijke ouderen, op zoek naar stilte), is niet bepaald een klassiek woningbouwcoöperatieproject met al die dure, onverkoopbare villa's. Als Groninger gedeputeerde (1999-2009) was Calon een drijvende kracht achter Blauwe Stad.

Net als trouwens toenmalig collega-gedeputeerde Henk Bleker (CDA), de latere staatssecretaris voor landbouw, die Calon tot een van zijn beste vrienden rekent. De PvdA'er heeft ook VVD'ers als intimi. Hij is een rekkelijke. En hij is zelf altijd boer gebleven. Dat maakt dat zijn benoeming tot voorzitter van LTO (per 2017) in die door het CDA gedomineerde wereld met enthousiasme is begroet.

Vanuit zijn vakantie-adres in Italië laat CDA-prominent Henk Bleker weten: 'Marc is eerder een liberaal als het om landbouwpolitiek gaat dan een sociaal-democraat. Hij is niet iemand die de hele sector aan het subsidie-infuus wil hebben.'

Snijwerk

Zelf zei Calon in een interview met Het Financieele Dagblad in 2010: 'Ik ben van het biefstuksocialisme.' Hij bedoelde dat hij niet vindt dat sociaal-democraten nooit rijk mogen worden. Als 'biefstuksocialist' wacht Calon als LTO-voorzitter veel snijwerk.

Want zo geweldig gaat het niet in de Nederlandse agrarische sector. Los van het sjabloonbeeld hebben veel boeren tegenwoordig ook echt te klagen. Bijvoorbeeld die in de melkveehouderij, een gezichtsbepalend onderdeel van de branche. De huidige landbouwstaatssecretaris, PvdA'er Martijn van Dam, wil de melkveestapel drastisch verkleinen nu in Nederland naar EU-normen te veel mest en daarmee fosfaat (schadelijk voor oppervlaktewater) wordt geproduceerd.

Maar ook in de varkenssector is het de laatste jaren voor veel boeren sappelen geblazen. De grote bedrijven met 'varkensflats' rooien het nog wel, veel kleinere hebben het loodje gelegd. De varkensprijs is, net als de melkprijs, het afgelopen jaar tot een historische dieptepunt gezakt.

Verandering

Als belangenbehartiger heeft LTO Nederland steeds minder in de melk te brokkelen. Daar gaat Calon verandering in brengen, voorziet Henk Bleker: 'LTO moet op de schop. De club verliest leden. Marc is een heel goede manager. Ik ga ervan uit dat hij een einde maakt aan de versplintering in de belangenbehartiging.'

Omdat er van de 'politiek' weinig hulp te verwachten is, ontkomt ook de organisatie zelf niet aan enig snijwerk. De tijden dat de hele Europese melkveehouderij werd ondersteund door EU-subsidies zijn definitief voorbij. LTO Nederland ziet voor zichzelf de taak de biologische, kleinschalige landbouw te stimuleren en boeren verder te helpen bij het omschakelen naar andere verdienmodellen.

Vast staat dat het aantal agrarische bedrijven, ook onder het aanstaande LTO-voorzitterschap van Calon, alleen maar zal afnemen. Emigratie naar landen waar nog wél (milieu)ruimte is, blijft voor veel veehouders een lonkend perspectief. Onderwijl kalft het agrarisch areaal in Nederland almaar meer af. Goede landbouwgrond moet wijken voor wateropvang of natuur.

Blauwe Stad

Calon noemt zichzelf in het LTO-persbericht waarin zijn voorzitterschap werd gemeld 'een boer in hart en nieren'. Hij is al bijna veertig jaar akkerbouwer in het Groningse Zuurdijk. Althans, hij heeft er al bijna veertig jaar een akkerbouwbedrijf. Hij boert goed. Beter dan Groningen met zijn Blauwe Stad, het project dat de provincie vele tientallen miljoenen euro's heeft gekost.

Henk Bleker: 'In de tijd dat we samen gedeputeerden waren, heb ik hem vaak horen zeggen: 'Dag provinciehuis. Ik ga lekker op de trekker zitten. Even de kop leeg maken.''

Zelf woont Calon in de stad Groningen. Als rasbestuurder pendelt hij vaak naar Den Haag. In die weinig agrarische omgeving is ook het hoofdkantoor van LTO Nederland gevestigd.

Vanuit een heel stuk verderop, Toscane, kondigt Henk Bleker alvast een 'Groninger revolutie' in de belangenbehartiging voor de agrarische sector aan. Zelf is Bleker de baas over Veelogistiek Nederland, dé brancheorganisatie voor handel en transport in vee. Calon is nu tot een nóg hoger ambt geroepen. Bleker: 'En Zuivel.nl, let op die organisatie, wordt ook al door een Groninger, een oud-lid van Provinciale Staten, bestierd.'

Nee, voorziet Henk Bleker, de boer heeft straks niks te klagen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden