Huursubsidie was 'koe van een blunder'

Het ministerie van VROM liet de verwerking van de huursubsidie-aanvragen vorig jaar in de soep lopen. Een kwestie van slechte voorbereiding, zegt de Woonbond....

'Helaas besefte het ministerie niet wat voor mega-operatie het zich daarmee op de hals had gehaald', zegt directeur Maria van Veen van de Woonbond, de belangenorganisatie van huurders.

'En dat, terwijl de ambtenaren van VROM zich toch al geruime tijd stapsgewijs op de subsidiebetalingen hadden voorbereid.'

Enkele tienduizenden huishoudens ontvingen vorig jaar hun huursubsidie te laat in verband met die omvangrijke operatie. De Rekenkamer veegde woensdag de vloer aan met de uitvoering bij VROM. Terugblikkend spreekt Woonbond-directeur Van Veen van een 'blamage'. 'Helemaal als je beseft hoe belangrijk huursubsidie is voor veel mensen. Ze zijn er in hun bestaan van afhankelijk. Mensen die geen huursubsidie krijgen, kunnen soms zelfs geen eten meer kopen.'

- Wat is er precies misgegaan bij het verwerken van de huursubsidie-aanvragen?

'Het is begonnen met een programmeerfout. Men heeft een verkeerde tabel in het programma gestopt, namelijk de jongerentabel. Het gevolg was dat heel veel huishoudens bericht kregen dat ze geen recht meer hadden op huursubsidie. Men heeft daar toen een correctie overheen gestuurd. Maar mensen zijn zich natuurlijk rot geschrokken en belden massaal met het ministerie. Op één dag belden 92 duizend mensen met VROM. Het hele apparaat raakte hierdoor overbelast. Als een soort domino-effect liep toen de hele handel in de soep.'

'Het was natuurlijk een koe van een blunder om te denken dat je met één centraal telefoonnummer zo'n mega-operatie kunt afdekken. Er zaten absoluut niet voldoende mensen bij VROM. Hoeveel precies weet ik niet, maar in ieder geval niet meer dan enkele tientallen. Ook heeft men onvoldoende rekening gehouden met fouten in de gegevens van de Belastingdienst en de Gemeentelijke Basis Administratie.

'Of dat verwijtbaar is? Ja, dat vind ik wel. Ze hebben zich op het ministerie drie jaar stapsgewijs beziggehouden met de voorbereiding ervan. In dat licht bezien is het eigenlijk te zot voor woorden dat dit zo kon gebeuren.'

- Het ministerie zegt zich vergist te hebben in het aantal aanvragen.

'Je kunt nooit precies goed inschatten hoeveel vragen je binnenkrijgt - mensen verhuizen bijvoorbeeld, waardoor ze geen recht meer hebben op huursubsidie. Maar VROM had met marges naar boven en naar beneden moeten werken. Dat is door onervarenheid niet gebeurd.'

- Heeft het ministerie de problemen die ontstonden, vervolgens wel goed aangepakt?

'Minister Kamp (VROM) heeft in ieder geval met grote voortvarendheid nieuwe huursubsidie-loketten geopend. Op die manier heb je meer mogelijkheden om mensen fatsoenlijk te helpen. Ik zeg er meteen bij: dat is onder grote druk van de Kamer gebeurd. Er waren interpellaties en een spoeddebat voor nodig. We waren ook blij dat Kamp vrij snel voorschotten begon uit te keren, al waren we niet gelukkig met de berekening die hij maakte.

'Het heeft wel erg lang geduurd voordat VROM weer bereikbaar was. Het was beter geweest als het ministerie de woningcorporaties om hulp had gevraagd. Men had kunnen zeggen: ''Als u vragen hebt, belt u dan met uw corporatie.'' Als dat gecoördineerd was aangepakt, waren de problemen misschien eerder opgelost. Nu waren er in december vorig jaar nog duidelijke signalen dat de bereikbaarheid niet op orde was.'

- De Rekenkamer constateert dat van 35 miljoen euro niet zeker is of het geld op de goede plek is beland. Is dat schokkend?

'Het bedrag op zichzelf valt eigenlijk nog wel mee. Als je bedenkt dat in totaal voor dik 1,5 miljard euro aan huursubsidie wordt uitgekeerd, is 35 miljoen euro niet veel geld. Het is iets meer dan twee procent. We noemen zoiets een normaal inningsverlies. Wat natuurlijk niet wegneemt dat het niet goed is dat de regeling onrechtmatig is gebruikt.'

- Er zijn vast wel huurders die een mooi voordeeltje hebben behaald.

'Maar daar zijn wij als Woonbond niet blij mee. Dit soort berichten zijn heel gauw aanleiding om de huursubsidie-regeling aan te pakken. In het verleden zeiden sommigen: ''Van die huursubsidie gaan mensen toch alleen maar op vakantie.'' Ik ben bang dat hierdoor de huidige huursubsidie-regeling verder onder druk komt te staan. Terwijl de regeling sinds 1997 juist was verbeterd.'

- Hebt u er vertrouwen in dat de verwerking van aanvragen nu wel van een leien dakje gaat?

'We hebben in ieder geval geen signalen gekregen dat het deze keer weer fout gaat. De Kamer zit er waarschijnlijk bovenop en wij op. Het is ook zo'n blamage geweest voor VROM. Ze kunnen zich dit niet voor de tweede keer permitteren. Als dat wel gebeurt, moet er wat ons betreft een kop rollen in het kabinet.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden