Hoeft stereconoom Piketty niet meer naar de Tweede Kamer te komen?

Het duurt nog anderhalve maand tot het langverwachte bezoek van Thomas Piketty aan de Tweede Kamer, maar wat het kabinet betreft kan de Franse stereconoom thuisblijven. De groeiende vermogensongelijkheid, waarover sinds Piketty's bestseller Capital in the Twenty-First Century wereldwijd een fel debat woedt, valt in Nederland mee.

De Franse econoom Thomas Piketty. Beeld belga

Dat is de boodschap van een brief over de Nederlandse vermogensverdeling die PvdA-minister Asscher van Sociale Zaken en VVD-staatssecretaris Wiebes van Financiën aan de Kamer hebben gestuurd. Daarin staat dat Nederland een relatief vlakke en stabiele inkomensverdeling kent. De scheve vermogensverdeling is 'fors gedaald gedurende de 20ste eeuw en de afgelopen twintig jaar stabiel'. De vermogens van rijkere huishoudens groeiden tot voor kort wel sneller dan het gemiddelde besteedbare inkomen uit arbeid; vermogend zijn loont meer dan werken, precies het punt van Piketty. Maar volgens het kabinet is het de vraag of die trend structureel is. De vermogens groeiden vooral door huizen en aandelen die snel meer waard werden.

De Kamer vroeg om de brief nadat dit voorjaar uit nieuwe CBS-cijfers was gebleken dat de rijkste 1 procent in Nederland in 2012 bijna een kwart (23,5 procent) van het totale vermogen zou bezitten. Vóór de crisis, in 2008, was dat nog ruim eenvijfde (21,5 procent).

Maar bij die groeiende kloof tussen arm en rijk is het pensioenvermogen niet meegeteld. Worden die honderden miljarden voor de oude dag wel meegerekend, schrijft het kabinet, dan is de kloof een stuk kleiner. Een andere complicatie is dat de data over vermogensverdeling 'niet zo betrouwbaar zijn als we van ander cijfermateriaal gewend zijn'.

Volgens hoogleraar Bas van Bavel, die meewerkte aan een rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid over ongelijkheid, gaat het kabinet zelf in de fout. In de belangrijkste grafiek in de brief, over vermogensverdeling vroeger en nu, worden volgens hem diverse oude en nieuwe gegevens aan elkaar gekoppeld. 'Dat kan echt niet', zegt Van Bavel. 'Op basis daarvan suggereert het kabinet dat het met de vermogensongelijkheid in Nederland wel meevalt en dat die niet groeit.' Volgens Van Bavel moet er eerst een betrouwbaar vermogenskadaster worden aangelegd, waarin te zien is hoeveel vermogens groeien, zodat de overheid goed beleid kan maken.

Volgens initiatiefnemer Jesse Klaver (GroenLinks) is het bezoek van Piketty op 5 november alleen maar belangrijker geworden. 'De brief neemt geen standpunt in en lijkt vermogensverschillen in Nederland te bagatelliseren', zegt hij.

Beeld de Volkskrant / N.Wilterdink10 en CBS
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.