Het recept voor Botox lijkt gekraakt: biotechbedrijf brengt concurrent op de markt
© AFP

Het recept voor Botox lijkt gekraakt: biotechbedrijf brengt concurrent op de markt

Het recept van botox, na dat van Coca Cola het geheimste ter wereld, lijkt eindelijk gekraakt. Het Californische biotechbedrijf Revance gaat een concurrent voor het antirimpelmiddel op de markt brengen. Een sof voor botoxmaker Allergan: de farmaceut verdient jaarlijks meer dan 2 miljard euro aan de gladgespoten glabella van 's werelds miljoenen botoxgebruikers.

Allergan heeft nu nog vrijwel een monopolie op botox, met afstand Allergans succesvolste product. In dit uitzonderlijke geval kan de Amerikaanse overheid prima leven met een monopolie, omdat botox wordt gemaakt van het extreem giftige botulinetoxine, veroorzaker van botulisme. De gevaarlijkste neurotoxine ter wereld werd in 1895 ontdekt door de Belgische microbioloog Emile van Ermengem, nadat drie fanfaremuzikanten uit Elzele op mysterieuze wijze waren gestorven na het eten van rauwe ham. Eén pure gram botulinetoxine, 'gelijkmatig verspreid en geïnhaleerd', is genoeg om meer dan een miljoen mensen te doden, schatte de Journal of the American Medical Association in 2001. Het gif verlamt de spieren, inclusief de ademhalingsspieren, met verstikking als gevolg.

Botulismebom

Een poederhoopje botulinetoxine ter grootte van een 'kinderaspirientje' levert genoeg botox op voor een jaar

Om te voorkomen dat terroristen een botulismebom in handen krijgen is Allergans botoxfabriek in Irvine, Californië daarom een farmaceutische versie van Alcatraz. Binnenin mengen fabrieksmedewerkers minuscule doses van het gif met een zoutoplossing, waarna een geheim fermentatieproces begint. Een poederhoopje botulinetoxine ter grootte van een 'kinderaspirientje' levert genoeg botox op voor een jaar, zoals zakenblad Businessweek onlangs optekende in een fascinerend portret.

Revance beweert nu een concurrent voor botox te hebben uitgevonden, die bovendien ook nog eens beter zou werken. Uit klinisch onderzoek onder 600 testpersonen bleek het antirimpelmiddel - 'RT002', oftewel 'daxibotulinetoxine A' geheten - iets meer dan een half jaar te werken. Dit terwijl voorhoofden bij botox al na een paar maanden terugkeren in hun oude gerimpelde staat. Revance verwacht RT002 in 2020 op de markt te kunnen brengen.

Samenwerking met Mohawks

Allergan bleek het patent op Restasis, zijn op één na succesvolste middel, te hebben verkocht aan een indianenstam

Het is niet de eerste tegenvaller voor Allergan de afgelopen tijd. Eerst mislukte vorig jaar de beoogde megafusie met Viagra-producent Pfizer. En enkele maanden geleden raakte het bedrijf in opspraak met een zakendeal die zo ontsproten had kunnen zijn aan het brein van de schrijvers van de Netflix-serie Fargo. Allergan bleek het patent op Restasis, zijn op één na succesvolste middel, te hebben verkocht aan een indianenstam.

In ruil voor 13,75 miljoen dollar plus 15 miljoen dollar per jaar aan royalty's gaven de Mohawks de oogdruppels meteen in licentie terug aan Allergan. De indianen wonen in een reservaat net onder de Canadese grens, met een grote mate van soevereiniteit. Dat laatste verklaart waarom Allergan zo dol is op de indianen. Concurrenten proberen via een rechtszaak het patent op Restasis aan te vechten, met als doel om daarna goedkopere versies van de oogdruppels op de markt te kunnen brengen. Door in zee te gaan met de Mohawks hoopt Allergan dat de rechter de zaak niet-ontvankelijk verklaart. Als soevereine indianenstam genieten zij namelijk onschendbaarheid.


Lees hier alles over die slimme deal met de indianenstam

De Amerikaanse medicijnenfabrikant Allergan heeft het patent op een van zijn belangrijkste geneesmiddelen verkocht aan een indianenstam om te voorkomen dat concurrenten het medicijn namaken.