Het land van de Dalende Nikkei

DE JAPANSE Nikkei-aandelenindex was de grote beleggingstopper van 1999. Tussen oktober 1998 en april 1999 steeg de index met 60 procent....

Ferry Haan

Maar de mooie tijden zijn voorbij. Sinds eind april heeft de Nikkei bijna 20 procent van de waarde verloren en is nu terecht gekomen op een elfmaands dieptepunt: 16.318,73. Gisteren verloor de index opnieuw en daalde met 0,4 procent, ofwel 67,28 punten.

Wat is er aan de hand in het land van de Rijzende Zon? 'Niet zoveel', stelt J. Pielage, analist van Amstel Securities. Het probleem blijkt niet de economie van Japan, maar de Nikkei-index zelf.

Het probleem is dat de Japanse aandelenbeurs in april de samenstelling van de index heeft gewijzigd. De index moest meer technologie-fondsen bevatten en dus werd tegelijkertijd het belang van de oude industriële waarden teruggebracht. Japan haakte hiermee in op de wereldwijde trend. In de Verenigde Staten werden Microsoft en Intel in de Dow Jones-index opgenomen. In Nederland verschenen UPC en Getronics in de AEX-index.

In Japan schortte het vooral aan de timing van deze operatie. Precies toen de technologieaandelen wereldwijd aan een vrije val begonnen, gooide de Nikkei er dertig oude fondsen uit, om ze te vervangen door dertig nieuwe technologiefondsen.

De operatie was 'twee keer mis', zegt Pielage. De weken voorafgaand aan de wisseling daalden de dertig fondsen die uit de index vlogen. De Nikkei daalde mee, want deze fondsen zaten tenslotte nog in de index. De winnaars van de wisseling waren de dertig nieuwkomers. Deze stegen soms met tientallen procenten tegelijk. Helaas voor de Nikkei maakten ze ten tijde van hun koersstijging nog geen deel uit van de index. Op het moment dat ze dat wel deden, vonden veel grote beleggers het tijd om winst te nemen. Hierop volgde weer een nieuwe koersval van de Nikkei. Twee keer mis, inderdaad.

De echte staat van de Japanse aandelenmarkt wordt volgens analisten weergegeven door de Topix-aandelenindex. Deze index waarin alle aandelen op de Japanse aandelenbeurs zijn opgenomen daalde sinds eind april slechts half zo hard als de Nikkei.

De Topix-index is een veel betere indicator voor de Japanse aandelenbeurs dan de Nikkei. Maar net als in de VS, waar de Dow Jones dé index blijft, terwijl vriend en vijand erkennen dat de S & P 500 index eigenlijk beter is, wint de 'slechte' index het van de 'goede'. De Topix-index komt niet in de buurt van de bekendheid van de Nikkei.

Zo heeft de Postbank eind vorig jaar het Nikkei Continue Clickfonds gestart. Dit fonds profiteert van de koersstijgingen van de Nikkei (als die zich voordoen), terwijl de dalingen zijn afgedekt en altijd minstens 90 procent van de inleg is beschermd. G. Bruning, de fondsmanager van de Postbank, meldt dat sinds de introductie het fonds vier keer is geclickt. De garantiewaarde van het fonds ligt nu op 23,77 euro, terwijl dat bij de start nog 22,50 euro was. Gisteren noteerde het fonds 24,79 en dus zit een volgende click er voorlopig niet in, omdat het fonds ten tijde van de laatste klik boven de 26 euro stond.

De beleggers kunnen de laatste tijd kiezen uit een steeds groter aanbod aan warrant- en beleggingsfondsen 'om te profiteren van de koersstijgingen van de Nikkei'. Analist Pielage is hier erg kort over: 'Warrantfondsen worden nooit op het dieptepunt van de markt gestart. Dat gebeurt altijd in de buurt van het hoogtepunt'. De analist stelt met andere woorden dat banken meestal te laat komen met hun fondsen om van grote koerstijgingen te profiteren.

Dat lijkt ook waar voor het Postbank Nikkei Continue Clickfonds. Fondsmanager Bruning legt echter uit dat van de inleg ongeveer 90 procent helemaal nooit de beurs van Japan ziet. Dit geld wordt risicoloos uitgezet op de Europese geld- en kapitaalmarkt. Slecht met 10 procent van de inleg koopt de Postbank voortdurend opties op de Nikkei-index, ook nu de index zo laag staat. Als deze in waarde stijgen - en dat kan hard gaan met opties - dan profiteert de belegger. Dalen ze, dan resteert de garantiewaarde. Te veel risico moet je tenslotte niet nemen in het land van de Dalende Nikkei.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden