Hervorming Indonesië met scepsis ontvangen Indonesië

De drastische economische hervormingen die president Suharto gisteren heeft aangekondigd, zijn in Indonesië met scepsis ontvangen. Analisten in Jakarta plaatsen vooral vraagtekens bij de uitvoering van het plan dat is opgesteld met het Internationaal Monetair Fonds om de economische crisis op te lossen....

Van onze medewerker

Gerrit de Boer

JAKARTA

De maatregelen betekenen een forse nederlaag voor Soeharto en zetten het economische beleid dat hij de afgelopen dertig jaar heeft gevoerd volledig op zijn kop. De begroting voor 1998-'99 die de regering vorige week presenteerde, moet drastisch worden bijgesteld.

Monopolies op de in- en uitvoer en de verkoop van onder meer cement, papier, triplex en kruidnagelen worden opgeheven. Subsidies op energie verdwijnen, met uitzondering van petroleum en diesel. Behalve voor rijst wordt de handel in agrarische producten overgelaten aan de vrije markt.

De regering maakt geen geld meer vrij voor de geldverslindende en veel bekritiseerde bouw van een nationaal vliegtuig en een nationale auto. Alle fiscale voordelen die deze projecten genieten, vervallen. Plannen voor nieuwe energiecentrales en de aanleg van tolwegen gaan in de prullenbak. In bijna al deze projecten hebben kinderen of zakenrelaties van Soeharto belangen.

Soeharto verklaarde donderdag voor de tv-camera's dat hij de volledige verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen van de afspraken met het IMF.

De nieuwe overeenkomst betekent een uitbreiding van het pakket maatregelen dat eind oktober tussen Indonesië en het IMF werd gesloten als voorwaarde voor een omvangrijke financiële steunoperatie van meer dan 80 miljard gulden. Veel maatregelen zijn nieuw, andere bestonden al, maar worden versneld uitgevoerd.

De vooraanstaande Indonesische econoom Kwik Kian Gie twijfelt aan de uitvoering van de plannen. 'Als ik de president hoor zeggen dat de bouw van het nationale vliegtuig en de nationale automobiel gewoon doorgaan, maar zonder geld van de staat, vraag ik mij af wat hij daarmee bedoelt.'

Kwik Kian Gie vermoedt dat Soeharto de drastische ommezwaai heeft gemaakt omdat hij geen andere uitweg meer ziet om zijn politieke toekomst veilig te stellen. De president ligt in Indonesië al wekenlang onder vuur. Vooral een inadequate reactie op de economisch recessie wordt hem kwalijk genomen.

Volgens de Nederlandse senior vice-president van de Rabobank in Indonesië zit er een belangrijke omissie in de plannen van het IMF. 'Het grootste probleem van de Indonesische crisis is de enorme buitenlandse schuld van 160 miljard gulden van het Indonesische bedrijfsleven. Die is volledig buiten beschouwing gebleven. Men gaat ervan uit dat een herstel van de rupiah het schuldenprobleem vanzelf zal oplossen. Ik noem dat vooralsnog wishful thinking. Een groot deel van de schulden moet binnenkort al worden afgelost. En zo snel zie ik de rupiah niet opkrabbelen.'

De financiële markten in Jakarta reageerden donderdag evenmin optimistisch op het akkoord. De koers van de rupiah daalde ten opzichte van de dollar met circa 500 punten naar bijna 8000. Voor de crisis lag die op 2400. De beurs leverde 4,5 procent in.

Ook gisteren hield de roep om Soeharto's aftreden aan. Tijdens een bijeenkomst waarbij de populaire oppositieleidster Megawati Soekarnoputri en de moslimleider Amin Rais aanwezig waren, zei Rais: 'Soeharto is altijd halfslachtig geweest in de uitvoering van politieke en economische hervormingen. Ik heb er geen enkel vertrouwen in dat dit plotseling is veranderd. Economische hervormingen die niet gepaard gaan met politieke veranderingen betekenen helemaal niets. Het enige verstandige dat de president kan doen is vrijwillig opstappen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden