HEMA sluit vrede met franchisers

Het warenhuis beëindigt een slepend conflict door 250 zelfstandige winkeliers 19 miljoen euro te betalen.

Een HEMA in Rotterdam. De HEMA leed afgelopen kwartaal 28,8 miljoen euro verlies. Beeld Arie Kievit

Na zes jaar ruzie leeft de HEMA niet langer in onmin met haar franchisenemers. Het warenhuis schikte woensdag met ruim 250 zelfstandige winkeliers door de komende drie jaar in totaal 19 miljoen euro aan ze over te maken.

Dat maakte de dit jaar aangetreden topman Tjeerd Jegen woensdag bekend, samen met de voorzitter van de franchisenemersvereniging Henri Witte. Volgens Jegen is het belangrijk dat de grootste ambities van de HEMA 'niet overschaduwd worden door discussies uit het verleden'. Ook Witte is 'verheugd' dat de relatie met het moederbedrijf is hersteld.

Discussie

De ruzie tussen de ondernemers en de HEMA, het bedrijf dat franchiseconstructie in feite uitvond, begon in 2009 en werd in de tussenliggende jaren steeds omvangrijker. Van de inkoopprijs van brood en gebak tot het meeprofiteren van de internetverkopen en de precieze bijdrage aan de marketingkosten: over alles ontstond discussie.

De franchisers, die bijna de helft van de Nederlandse HEMA's runnen, berekenden dat ze recht hadden op ongeveer 30 miljoen euro schadevergoeding, maar vooral de vorige topman Ronald van Zetten was het daar hartgrondig mee oneens. Toen de franchisehouders hem een ziedende brief schreven, zette hij ze als reactie een scherp mes op de keel met de mededeling dat ze vanaf nu iedere vijf jaar hun contract konden opzeggen - slikken of stikken dus. De arbitrageprocedure die vervolgens werd aangespannen, is met deze schikking beëindigd.

Het is overigens niet ongebruikelijk dat grote retailbedrijven in onmin leven met hun franchisehouders. Zo lopen er ook bij Albert Heijn verschillende conflicten, bijvoorbeeld over de webshop, die volgens de franchisers klanten wegtrekt bij hun filialen. Maar ook huurders van merknamen als Bakker Bart (verplichte afname van 'te duur' deeg) en Jumbo (de enorme toename van het aantal filialen die soms direct concurreren met al bestaande winkels) hebben al tijden slepende disputen met hun hoofdkantoren.

Verlies

Bij drogisterijketen DA laaide het conflict vorig jaar zelfs zo hoog op dat het in één klap ruim 13 procent van zijn winkels kwijtraakte - een onoplosbare vete over de al dan niet noodzakelijke vernieuwingsslag was voor 52 winkeliers reden er de brui aan te geven.

Voor de nieuwe HEMA-topman Jegen was een dergelijke escalatie geen optie, bleek woensdag, al was het maar omdat franchisers goed zijn voor zo'n 40 procent van zijn totale omzet. Sterker nog: gezien de matige prestaties van het bedrijf de afgelopen jaren was een oplossing juist noodzakelijk. Normaal gesproken behalen franchisers een hogere omzet dan normale filialen, bij de HEMA was juist het omgekeerde het geval. De hoop is dat daar vanaf nu verandering in komt.

De schikking betekent voor de HEMA overigens wel een financiële domper. Uit cijfers die het bedrijf ook woensdag presenteerde, blijkt dat er afgelopen kwartaal 28,8 miljoen euro verlies werd geleden - een verdubbeling ten opzichte van een jaar eerder. Toch was Jegen opgewekt, vooral omdat de omzet per winkel ruim 5 procent hoger lag dan in dezelfde periode in 2014.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden