analyse Amerikaans icoon

Harley-Davidson heeft wel grotere problemen dan een twitterende president

Het valt niet altijd mee een Amerikaans symbool te zijn. Zeker niet als je de woede hebt gewekt van een president die graag vanuit de heup schiet. 

Een man rijdt op een Harley-Davidson in Hamburg. Beeld REUTERS

Harley-Davidson vierde vorige week zijn 115de verjaardag en deed dat onder een donker gesternte. President Donald Trump laat geen gelegenheid onbenut om het bedrijf zwart te maken.

Het voorlopige hoogtepunt van de presidentiële gramschap was half augustus een tweet waarin Trump zich schaarde achter oproepen om geen motoren meer te kopen van de fabrikant uit Milwaukee. ‘Veel Harley-Davidson-bezitters zijn van plan het bedrijf te boycotten als het de productie naar overzee verplaatst. Dat is geweldig! De meeste andere bedrijven komen deze kant op, inclusief Harley-concurrenten. Een hele slechte zet!’

Van een grote georganiseerde boycot is geen sprake. De president verwees kennelijk naar uitspraken van eigenaren van een Harley-Davidson die overwegen een volgende keer een motor van een ander merk aan te schaffen. De reden? Het besluit van de motormaker om een deel van de productie te verplaatsen naar Europa.

De fabrikant ziet zich genoodzaakt tot die maatregel door de handelsoorlogen die Trump heeft ontketend tegen de rest van de wereld. Harley-Davidson wordt daar dubbel door getroffen. Trump maakte de invoer van staal uit China en Europa vijfentwintig procent duurder. Uit vergelding verhoogde Europese Unie de importtarieven voor Amerikaanse motoren van zes naar 31 procent.

Dat zou neerkomen op een jaarlijkse strop van honderd miljoen dollar, door het duurdere staal en omdat Harley-Davidson de hogere invoerkosten van tweeduizend euro per motor niet wil doorberekenen aan zijn Europese klanten. Om die redenen loont het voor de fabrikant de motoren die het in Europa verkoopt, ook in Europa in elkaar te schroeven.

Schaamblad

In Trumps ogen gebruikt Harley-Davidson de handelsoorlogen slechts als een schaamblad voor het verhuizen van de productie naar lagelonenlanden. ‘Eerder dit jaar zei Harley-Davidson dat ze veel van hun activiteiten van hun fabriek in Kansas City naar Thailand gaan verplaatsen. Dat was lang voor de tarieven werden aangekondigd.’

Dat laatste kan kloppen, maar anders dan de president voorstelt. De sluiting van de fabriek in Kansas City stond al sinds 2015 op de agenda. Harley-Davidson houdt vol dat de opening van een fabriek in Thailand alleen is bedoeld om de Aziatische markt te bedienen. Als er al werk verdwijnt uit de Verenigde Staten is dat omdat Amerikanen minder motoren kopen van het merk dat president Trump kort na zijn aantreden vorig jaar ‘een echt Amerikaans icoon’ noemde, ‘een van de grootste’.

Een Harley-Davidson-garage in Shanghai. Beeld AFP

Bikers for Trump staan in hun hemd

Bikers for Trump staat vierkant achter het pleidooi van president Trump dat Harley-Davidson voor ‘100 procent in Amerika’ hoort te blijven. Dat gold kennelijk niet voor de politieke motorclub zelf. De leidsman onthulde in The New York Times dat hij T-shirts met protestleuzen in Haïti had laten maken. Amerikaans textielmakers rekenen te veel, zei Chris Cox: ‘Ze persen je af.’

Wat Trump niet weet of vergeet is dat Harley-Davidson al lang niet meer het honderd procent Amerikaanse merk is uit 1903, toen William S. Harley en de drie broers Arthur, Walter en William Davidson hun eerste motor in elkaar sleutelden. De remmen en de gashendel komen uit Italië, de uitlaten zijn van Australische makelij, de veringen zijn Japans en een deel van de elektronische onderdelen is gemaakt in China of ‘Made in Mexico’. Het bedrijf opende in 2011 een fabriek in India, en in 1998 in Brazilië.

De nieuwe Harley-Davidson FXDR114, een van de lichtere modellen. Beeld AP

Elektrische motoren

Een boze president is ondertussen het minste van Harley-Davidsons problemen. Het merk heeft nieuwe en vooral jongere klanten nodig om te overleven. Twee weken geleden kondigde de fabrikant daarom een nieuwe lijn van lichtere, kleinere en zelfs elektrische motoren aan.

Die zijn niet bedoeld voor de huidige klanten, waarvan de buitenwacht denkt dat die bestaat uit louter getatoeëerde vijftigplussers in mouwloze leren jacks behangen met Amerikaanse symbolen en insignes van gewelddadige motorclubs. Wat niet helpt is dat de Bikers for Trump, een conservatieve club van tweehonderdduizend motorrijders die campagne voerde voor de verkiezing van Trump, zich overwegend op Harley-Davidsons verplaatst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.