Google-chef Eric Schmidt: Brussel heeft oogkleppen voor

Als Nederlands bedrijf kun je net zo succesvol worden als Google of Apple, vertelden hun bazen op het Startup Fest Europe. Als de overheid dat wil.

Eric Schmidt tijdens het Startup Fest in Amsterdam. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Symbolischer had de kloof tussen de Verenigde Staten en Europa niet kunnen worden verbeeld. In Amsterdam legde topman Eric Schmidt van Google dinsdag aan Europese ondernemers en overheden uit hoe ze hun bedrijven net zo succesvol konden maken als zijn bedrijf. Op datzelfde moment, 500 kilometer zuidelijker, haalde de belastingdienst met honderd man het hoofdkwartier van Google in Parijs overhoop. Op zoek naar bewijzen dat de Amerikanen liefst 1,6 miljard euro belasting hebben ontdoken.

Schmidt was in Amsterdam te gast op de openingsdag van Startup Fest Europe, een vijfdaags evenement dat is bedoeld om beginnende Nederlandse techondernemingen onder de aandacht te brengen van internationale geldschieters, bedrijven en entrepeneurs. Daartoe worden er tot en met zaterdag in zestien steden in Nederland dertig bijeenkomsten, conferenties, wedstrijden en een dansfeest gehouden.

Schmidt was een van de vier Amerikaanse kannonnen uitgenodigd om Nederlandse ondernemers te inspireren. De anderen waren Tim Cook van elektronicagigant Apple, Travis Kalanick van taxi-alternatief Uber en Nathan Blecharczyk van particulier vakantiehuisplatform Airbnb.

De vier werden op de openingsconferentie in de Beurs van Berlage vooral uitgehoord over de formule van hun succes. Maar geen enkele spreker kon onder de wetenschap uit dat sommigen in Europa van mening zijn dat er wel wat valt af te dingen op die prestaties.

Beschuldigingen

Zo is Google door de Europese Commissie beschuldigd van misbruik van de dominante positie van zijn zoekmachine en zijn besturingssysteem voor smartphones. Uber ligt onder vuur in tal van landen omdat het de wetten voor taxivervoer zou schenden. Airbnb doet volgens Europese steden hotels oneerlijke concurrentie aan. Allevier, Apple incluis, worden ervan verdacht de omzet- en winstbelasting in Europa te omzeilen danwel, zoals dinsdag met Google in Frankrijk bleek, regelrecht te ontduiken.

Op de vraag wat Europa zou moeten doen om zijn startups vooruit te stuwen zei Tim Cook van Apple dat het oude continent de belemmeringen moest wegnemen voor buitenlandse investeringen en talent in de vorm van migranten. Maar hij hamerde ook op het belang van de rule of law, het beginsel dat wetten ook voor de overheid geldt.

Dat was een duidelijke verwijzing naar Amerikaanse kritiek dat de machthebbers in Brussel willekeurig wetten toepassen als dat helpt om de dominantie van Amerikaanse techbedrijven aan banden te leggen. Cook kreeg bijval van de oud-commissaris van de EU Neelie Kroes die de topman interviewde. 'Je moet de spelregels niet tijdens de wedstrijd veranderen.'

Prins Constantijn nieuwe ambassadeur voor start-ups

Nederland heeft een nieuwe ambassadeur voor zijn startups in het buitenland. Prins Constatijn neemt per 1 juli het stokje over van Neelie Kroes, oud-minister en oud-EU-commissaris, zo maakte minister Henk Kamp (EZ) dinsdag bekend in Amsterdam tijdens het Startup Fest Europe. Het evenement kwam onder leiding van Constatijn en ondernemer/schrijver Jim Stolze tot stand. Het kabinet maakt ook 50 miljoen per jaar extra vrij voor de ondersteuning van beginnende techbedrijven.

Gesloten systeem

Cook wilde niets horen van het verwijt dat Apple een gesloten ecoysteem heeft gecreëerd rond zijn iPhone en App Store waarin het bedrijf voor miljarden bepaalt wat er wel en niet mag. 'We bieden toegang tot bijna twee miljoen apps. Dat klinkt mij niet als gesloten in de oren. We keuren toepassingen omdat onze gebruikers de beste ervaring willen hebben en we weren pornografie, omdat we vinden dat dat niet bij onze waarden past. Maar het gesloten systeem is echt een achterhaalde mythe.'

Google-chef Eric Schmidt constateerde dat Europese universiteiten een groot gebrek aan geld hebben, in tegenstelling tot hun Amerikaanse tegenhangers. 'Wij hebben honderden Europese onderzoekers aangenomen bij Google, omdat ze in Europa nergens bij bedrijven aan de slag konden.' Schmidt hekelde 'het ziljoen regeltjes dat entrepeneurs van ondernemen afhoudt. Europese regeringen luisteren heel beleefd naar wat je voorstelt om de boel te verbeteren, maar ze doen ondertussen niets.'

Eric Schmidt. Beeld EPA

Oogkleppen

Brussel heeft volgens de Google-baas oogkleppen voor. 'Wij mogen geen advertenties plaatsen als mensen naar specifieke producten zoeken, maar ondertussen negeert Europa de macht van Amazon.' De Amerikaanse webwinkel is een van de grootste online-retailers hier, met 32 duizend werknemers en tegen de dertig distributiecentra.

De spanningen tussen Europa en de Verenigde Staten konden weleens oplopen door nieuwe maatregelen die de Europese commissaris voor een gemeenschappelijke digitale markt vandaag zal bekendmaken. Die zouden onder meer een einde maken aan de blokkade van content in het ene Europese land voor gebruikers in een andere lidstaat. Dat zou ook consequenties kunnen hebben voor een Amerikaanse aanbieder als Netflix, dat nu zijn eigen tv-series als House of Cards niet in elke lidstaat vertoond omdat de uitzendrechten voor veel geld zijn verkocht aan een commerciële zender. Het opheffen van 'geoblokkades' zou aan die situatie een einde maken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.