Glansrol Sarkozy als Vadertje Staat

Reactie op onvrede...

Van onze correspondent Ariejan Korteweg

PARIJS Zeker, 2009 wordt erg. En niemand kan zeggen of het in 2010 beter wordt. Maar voorlopig doet Frankrijk het minder slecht dan de Britten, de Amerikanen of de Spanjaarden. Voorlopig houden de banken en de auto-industrie stand, en stijgt de werkloosheid minder snel dan elders.

Vadertje Staat heeft het gisteravond in de persoon van president Nicolas Sarkozy zelf gezegd. Honderd minuten kreeg de president op prime time via drie tv-zenders en een radiostation de ruimte om het volk gerust te stellen.

De uitzending, rechtstreeks vanuit het Elysée, was vermomd als interview. In feite was het een Sarko-show, soms onderbroken door journalisten die amper de kans kregen hun vraag te formuleren.

De president begon gespannen, soms zelfs intimiderend. Her en der in de uitzending kwam de gewone mens via straatinterviews aan het woord. Een huisvrouw zei niet te weten hoe ze het einde van de maand moest halen, en dat ze haar kinderen bij oma liet ontbijten. Een ondernemer vond nergens de paar duizend euro, nodig om zijn zaak draaiende te houden. En een van de meer dan een miljoen demonstranten die vorige week de straat opgingen, zei: ‘Het is voor het eerst dat ik meeloop.’

Sarkozy voelde zich zichtbaar ongemakkelijk bij die beelden. ‘Het is normaal dat de mensen ongerust zijn’, was zijn eerste zin. ‘Een crisis waarbij de hele wereld getroffen wordt, hebben we in geen eeuw gekend.’ Voorzichtig pakte hij de Franse neiging tot demonstreren aan. ‘Er zijn heel veel manifestaties, vandaag, gisteren, morgen. Luisteren we naar iedereen, dan verandert er niets.’

Hij verdedigde zijn keuze voor investeringen, en niet voor het bevorderen van de consumptie, zoals Engeland doet. ‘Frankrijk is een industriële natie’, zei hij. ‘Wie investeert, krijgt iets terug: een betere infrastructuur. Daar geloven we in.’ Hij rekende voor dat de steun van 26 miljard euro aan de banken de staat 1,5 miljard euro aan inkomsten oplevert, waarmee investeringen kunnen worden gedaan.

Een tastbaar voorstel vormde een andere winstdeling in bedrijven, waarbij werknemers, aandeelhouders en de onderneming elk eenderde deel krijgen. Ander praktisch plan: haal de autoproductie terug uit lagelonenlanden als Tsjechië, door belastingvoordeel te geven. Sarkozy herhaalde het voorstel milieuvriendelijke producten een lager btw-tarief te geven.

Op de hervormingsagenda waarop hij werd verkozen, en die zwaar onder vuur ligt, gaf hij niets toe. Sarkozy wil, net als veel bedrijven, de crisis gebruiken om veranderingen door te voeren: een slanker en goedkoper overheidsapparaat, betere afspraken met het bedrijfsleven. ‘Ik ben gekozen om knopen door te hakken. Zolang mijn mandaat geldt, zal ik dat doen’, zei hij.

Lange monologen afsteken om het onheil te bezweren; het is een vorm van crisisbestrijding die bij Frankrijk past. Sarkozy heeft er een groot talent voor. Zijn dossierkennis is verbluffend, zijn welbespraaktheid laat interviewers met de mond vol tanden staan. Of dat genoeg is, moet nog blijken. Vandaag wordt een antwoord gepresenteerd, als Olivier Besancenot zijn Nieuwe Antikapitalistische Partij (NPA) lanceert. Sarkozy had alvast een kwalificatie klaar. ‘Extremisme, of het nu rechts of links is, zal ik mijn leven lang bestrijden.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden