‘Gezamenlijk ouderlijk gezag niet per se beter’

Sinds een wetswijziging in 1998 houden na een scheiding de vader en de moeder in principe automatisch het ouderlijk gezag, ongeacht of ze het hiermee eens zijn of niet....

Maar Christina Jeppesen de Boer (39) is het hier niet mee eens. Vooral sociaal kwetsbare gezinnen zijn niet gebaat bij de huidige regeling, stelt ze in het proefschrift Gezamenlijk gezag, waarop ze op 23 mei in Utrecht promoveerde.

Wat is er mis met de automatische voortzetting van het gezamenlijke ouderschap zoals we dat nu kennen?

‘Ouders die niet in staat zijn het ouderlijk gezag samen uit te voeren, komen erdoor in de problemen. Er ontstaan vaak hoogoplopende conflicten en ouders gaan niet altijd op vreedzame wijze uit elkaar. Dan blijven er een hoop frustraties over. Goede bedoelingen van de wetgever alleen zijn dan niet voldoende. Kinderen hebben juist een heel sterke behoefte aan een veilige omgeving.’

Wat houdt een ‘overeenkomst op basis van consensus’ tussen de ouders in, zoals u bepleit?

‘Ouders spreken dan samen af hoe ze het kind gaan verzorgen en opvoeden. Hiermee voorkom je een hoop ellende en procedures. Zo doen de ouders wat ze kunnen en wat ze willen, in overeenstemming met elkaar. Belangrijk voordeel hiervan is dat dit juridisch haalbaar is en er bovendien voor zorgt dat het kind niet hoeft mee te maken hoe de ouders elkaar naar de rechtbank sleuren. Dit is niet meteen dé oplossing, maar wel een verbetering.

De huidige regeling biedt ook al de mogelijkheid één ouder het gezag toe te kennen. Waarom is dit niet goed genoeg?

‘Het duurt jaren voordat je dit kunt bereiken. De rechter komt eraan te pas en voor hem is het ook moeilijk goed te toetsen of een kind beter af is bij één ouder. In mijn onderzoek ben ik talloze schrijnende gevallen tegengekomen waarbij de huidige wetgeving niet efficiënt is. Een vrouw heeft tot aan de Hoge Raad moeten procederen tegen haar man om hem uit het gezag te zetten. Deze man was thuisloos, psychisch niet in orde en mishandelde zijn vrouw. Ook weigerde hij medicatie in te nemen voor zijn psychische stoornis. De Hoge Raad heeft deze man uiteindelijk uit het ouderlijk gezag gezet, maar het duurt nu veel te lang voor het zover is.’

Er ligt een wetsvoorstel bij de Eerste Kamer over voortgezet ouderschap. Waarom is dat niet goed?

‘Het wetsvoorstel verplicht ouders vroegtijdig een ouderschapsplan op te stellen. In zo’n plan worden afspraken gemaakt over de verzorging en opvoeding van de kinderen na de scheiding. Maar niet alle ouders zijn in staat dit plan op te stellen.

‘De wetgever denkt dat hij iedereen daartoe kan dwingen. Maar in de praktijk lukt dat lang niet altijd. Soms zit een ouder in een blijf-van-mijn-lijfhuis. Hoe moeten deze ouders dan samen voor het kind zorgen? Ze kunnen niet eens samen door één deur, laat staan dat ze nog samen een plan kunnen maken voor de verzorging en opvoeding van de kinderen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden