Gemeenten zetten miljoenen opzij voor zorgtaken

Jeugdzorg Beeld anp

Veel gemeenten zijn voor 2015 al miljoenen euro's uit eigen middelen aan het reserveren om het verwachte tekort te dekken van de nieuwe gemeentelijke zorgtaken. Bijna alle gemeenten maken zich zorgen over de toereikendheid van het budget voor de jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning en participatie, blijkt uit een enquête van de Volkskrant.

Meer dan de helft van de gemeenten laat weten zich grote zorgen te maken. Het dichten van deze gaten kan ten koste gaan van andere gemeentelijke uitgaven, voor bijvoorbeeld sport, cultuur en onderhoud.

Keukentafel

Het kost gemeenten veel geld om nieuwe organisaties op te zetten van bijvoorbeeld wijkteams. Het voeren van zogeheten 'keukentafelgesprekken' met inwoners over de benodigde zorg blijkt intensief en leidt niet meteen tot grote kostenbesparingen. Door de nieuwe manier van werken worden bovendien meer sluimerende problemen zichtbaar, waardoor er soms in eerste instantie juist meer zorg wordt verleend.

De gemeenten krijgen aanzienlijk minder geld van het Rijk om per 1 januari deze nieuwe taken uit te voeren. Het idee is dat hulpvragende bewoners zelf, maar ook hun familie, buren en vrijwilligers meer moeten doen, maar dat blijkt niet meteen genoeg besparingen op te leveren om deze bezuiniging op te vangen.

De gemeente Almere zet in 2015 ruim 5 miljoen euro uit eigen middelen in voor de transitie. 'Om een solide organisatie van de zorg op te zetten die op termijn geld gaat besparen, moeten we eerst investeren in bijvoorbeeld participatie', zegt wethouder René Peeters (D66). 'Het moet goedkoper kunnen, maar dat lukt niet vanaf dag één.'

Reservepot

De gemeente Rotterdam heeft een reservepot gemaakt van 35 miljoen euro voor twee jaar, waarvan 17 miljoen euro komend jaar wordt geïnvesteerd in de wijkteams. 'Een efficiëntere manier van werken is niet van de ene dag op de andere gerealiseerd', zegt een woordvoerder. Rotterdam wil beklemtonen: 'Na een paar jaar zullen we met de nieuwe werkwijze binnen de budgetten blijven, daar gaan we van uit.'

Ook Zaanstad heeft nu 8 miljoen euro gereserveerd om de risico's van de decentralisatie af te dekken. Wethouder Jeroen Olthof (PvdA) verwacht dat juist door het nieuwe preventieve werken het eerste jaar de vraag naar zorg juist zou kunnen stijgen. 'We gaan niet nee zeggen tegen het tiende kind dat gespecialiseerde zorg nodig heeft.'

'Kritiek onterecht'

De gemeenten vinden het onterecht dat hen traagheid wordt verweten. De hervorming is volgens hen ongekend groot en moet heel snel gebeuren. Het is bovendien lastig om met deze transitie meteen een grote bezuiniging te moeten doorvoeren.

Deventer heeft 4 miljoen euro gereserveerd voor de overgang. In deze gemeente is het met de eerste keukentafelgesprekken niet gelukt om genoeg geld te besparen op zorg, blijkt uit de evaluatie van het eerste experiment hiermee. De intensieve gesprekken over alle aspecten van iemands leven duurden er, bij elkaar, gemiddeld zeven uur per hulpvrager. Sommige burgers zeiden dan: 'Had me gewoon die uren huishoudelijke hulp gegeven.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden