GELD VOOR KUNST ?

Winnie Sorgdragers Raad voor Cultuur vraagt het kabinet 35 miljoen extra voor cultuur. Moeten de miljardenmeevallers inderdaad naar de kunst of is het tijd dat de creatieve sector de bedelacties staakt?...

Fenna Swart van kunstenaarsduo Scorselo & Swart: 'De gevestigde kunst- en cultuursector opent om de paar jaar de jacht op het grote geld. Machtige instellingen, waar we als alternatieve kunstenaars bijna niet tussen komen. Wij maken performance art, we gaan de straat op en willen met mensen in gesprek raken via onze kunst. Vorig jaar wandelden we met rode verf een rechthoek op de Dam. Wat ons betreft moet de kunst uit de sfeer van duffe galeries, musea en ambtelijke raden.

Ook onze kunst kost geld. Vanaf juli gaan we langs de Nederlandse grens lopen. In tien steden zetten we monumenten neer, een soort tijdscapsules. We gaan uit van een budget van 290.000 gulden. Bij zowel de Mondriaanstichting als bij de Stichting Fonds voor de Beeldende Kunst hebben we subsidie aangevraagd.'

Winnie Sorgdrager, voorzitter van de Raad voor Cultuur: 'Ik kan me niet voorstellen dat er in deze tijden van overvloed, waarin miljarden aan meevallers ons om de oren vliegen, geen extra geld is voor cultuur.'

Arjo Klamer, hoogleraar Economie van kunst en cultuur aan de Erasmus Universiteit: 'Het is gênant om te zien hoe de culturele sector iedere keer een bedelactie begint en vragend kijkt naar de overheid en dus de belastingbetaler. Dat gelobby om geld, die obsessie voor de subsidie, ontzettend jammer. Groepen en instellingen wringen zich in bochten en maken stuitende dansjes om in een goed licht te komen bij die zogenaamde deskundigen.

Nu kunnen Orkater of De Appel wel stampvoeten dat ze hun subsidie kwijtraken, het ware beter als ze hun energie staken in het maken van betere kunst.

Er zou een betere balans moeten komen in de financiering van cultuur. Dat lijkt me de grootste uitdaging voor de komende jaren. De mensen die ervan genieten, moeten meer gaan betalen. Het is zo Hollands: de kunstliefhebber wil voor een dubbeltje op de eerste rij zitten, met zwaar gesubsidieerde kaartjes. Kijk eens naar musicals of voetbalwedstrijden, daar moet het publiek het volle pond betalen. Als er al een publiek belang bij cultuur is gediend - dat is vaak erg dubieus - kan de overheid eventueel bijspringen. Verder zouden veel meer kunstliefhebbers, die hebben geld zat, via giften kunst kunnen ondersteunen.'

Marco Zoon, woordvoerder ministerie van Financiën: 'Als er uit de meevallers al meer geld komt voor kunst en cultuur, is dat pas over twee jaar. Voor dit lopende en het komende jaar is al twee keer zes miljard gulden verdeeld. Dat zo ongeveer alle sectoren in Nederland een bestemming hebben gevonden voor die meevallers, dat is heel normaal. Het departement is het gewend dat we worden overvraagd.'

Michaël van Wissen van Veen, woordvoerder staatssecretaris Van der Ploeg. 'Begrijpelijk dat de Raad voor Cultuur 35 miljoen gulden extra vraagt. De media en ook de kunstwereld moeten echt wachten tot Prinsjesdag. Dan zal Van der Ploeg met zijn plannen komen en kan de discussie ook in de Tweede Kamer losbarsten.

De vraag naar extra geld is iedere vier jaar aan de orde. Die meevallers zijn niet zo belangrijk. Er moeten altijd keuzes worden gemaakt en er is toch nooit geld genoeg. Daarnaast zijn er altijd wel argumenten te verzinnen om groepen of instellingen toch maar in stand te houden. De bedoeling van Van der Ploeg is juist om nieuw bloed in de sector een kans te geven.'

Oeds Westerhof, directeur Keunstwurk in Friesland. Vroeg vijf ton voor jongerentheater 'n Meeuw. De Raad voor Cultuur wees het verzoek af: 'Van der Ploeg wil nieuw bloed? Dan is de afwijzing van ons verzoek nóg slechter te begrijpen. Dit betekent dat twaalf voorstellingen de komende vier jaar niet door kunnen gaan zoals we hadden bedacht.

Natuurlijk moet er veel meer geld komen voor kunst en cultuur. Helaas wordt dat steeds snel afgedaan als een open deur. Dat geld moet naar nieuwe initiatieven voor jongeren, daar is in deze regio grote behoefte aan.'

Jan Roodenrijs van Felix Meritis in Amsterdam. De Raad voor Cultuur wil de subsidie - bijna 1,2 miljoen gulden - stopzetten: 'Het gaat uitstekend met Nederland, dus het idee om nu percentagegewijs meer geld van de begroting te steken in kunst en cultuur, is niet gek.

Er gaan zelfs stemmen op dat de raad van Sorgdrager expres het geld voor enkele grote namen heeft geschrapt, als breekijzer om straks meer geld beschikbaar te krijgen. Ik weet niet of dat reëel is, maar met die politiek-tactische overweging zijn wij natuurlijk niet gelukkig. Ik heb gisteren in een eerste reactie al gezegd dat we teleurgesteld zijn over de beslissing.'

Joseph Scorselo, de andere helft van kunstenaarsduo Scorselo & Swart: 'Als het nog niet duidelijk was: wij hebben nog heel veel geld nodig voor ons kunstproject. Kun jij misschien nog wat missen?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden