Gekte op de huizenmarkt? Buiten de Randstad wordt nog altijd veel met verlies verkocht

Huizenprijzen in krimpregio's nog altijd lager dan in 2008

De huizenprijzen stijgen, maar sinds begin vorig jaar zijn nog duizenden woningen met verlies verkocht. Ook staan nog 340 duizend huizen 'onder water'; hun aankoopwaarde is hoger dan de huidige woningwaarde. Dat blijkt uit onderzoek van vastgoedonderzoeker Calcasa.

Actie uit 2013 in het Achterhoekse dorp Barchem om woningen aan de man te brengen. Huizenprijzen in de Achterhoek liggen nog altijd 7,5 procent lager dan in 2008. Beeld anp

Het onderzoeksbureau vergeleek aankoopprijzen met gerealiseerde verkoopprijzen in 2016 en het eerste kwartaal van 2017. Ook werden de aankoopprijzen van niet-verkochte huizen vergeleken met verwachte ('virtuele') verkoopprijzen.

Wie in 2007 of 2008 een woning heeft gekocht en deze in 2016 of begin 2017 heeft verkocht, maakte volgens Calcasa doorgaans verlies. Meer dan de helft van de verkopers van deze groep moest in de laatste vijftien maanden genoegen nemen met een lagere prijs dan het bij aanschaf betaalde bedrag. Het ging daarbij om bijna 17 duizend huizen. Nog eens ruim 18 duizend huizen die in 2009 of later werden gekocht, gingen eveneens voor minder van de hand.

Het onderzoek geeft geen inzicht in de omvang van de geleden verliezen. Van de woningen die in 2008 werden gekocht en in 2016-'17 werden verkocht, werd 18 procent verkocht met een verlies van meer dan 15 procent.

De koper in het oosten van Nederland was het slechtst af. In 68 procent van de gevallen lag de verkoopprijs daar lager dan de aankoopprijs, als er in 2008 werd gekocht en recentelijk weer werd verkocht. Voor de koper in het westen van Nederland was dit 52 procent. Vooral de snelle verkoper van een vrijstaand huis moest pijn lijden. Gemeten over heel Nederland moest ruim 60 procent water bij de wijn doen.

'2000-kopers'

Toch waren er ook mensen die hun in 2008 gekochte woning voor een hogere prijs van de hand konden doen. Het percentage van het totale aantal van deze verkopers was echter het laagst sinds het jaar 2000: 15 procent. Wie een huis kocht in het laatstgenoemde jaar deed het beter. Driekwart van de '2000-kopers' die recentelijk de woning verkocht, maakte meer dan 15 procent winst op hun huis.

De gemiddelde woningwaarde piekte met 262 duizend euro in het derde kwartaal van 2008. Daarna zakte dat bedrag naar 222 duizend euro in 2013. Sindsdien is de gemiddelde woningprijs weer gestegen naar een nieuwe piek van 266 duizend euro.

Het verschil in herstel is echter groot per gemeente. Alleen in en rond Amsterdam, Utrecht en Rotterdam liggen de woningprijzen meer dan 10 procent hoger dan in 2008. Vooral in de Achterhoek en de regio Zuidwest-Gelderland is de situatie nog grimmig, aldus het Calcasa-onderzoek.

In de Achterhoek is de gemiddelde huizenprijs nog altijd 7,5 procent lager dan in 2008, ondanks het aantrekken van de economie en de lage hypotheekrente. Meer dan 60 procent van de huizen die in 2008 werden aangekocht in deze krimpregio hebben nu een geschatte marktwaarde van tussen de 10 en 15 procent onder de originele koopsom.

Makelaar Mark Bisselink in Doetinchem ziet juist dat de markt in de Achterhoek weer in beweging is gekomen. 'We gaan in vrij hoog tempo naar schaarste van woningen. Ik pleit zelfs voor extra woningbouw in deze krimpregio, anders lopen de prijzen te sterk op.'

Restschuld niet altijd probleem

Een restschuld bij verkoop van een woning hoeft ook niet erg te zijn, zegt hij. 'Met de lage rente van dit moment en de mogelijkheid van het meefinancieren van de restschuld, kunnen de maandlasten lager uitpakken. Een stijgende markt kan een goed moment zijn om over te stappen op een duurdere woning.'

Ook makelaar Henriëtte van Vessem uit Zoelen in Zuidwest-Gelderland ziet verlossing voor huiseigenaren die 'onder water' staan. 'De prijzen in deze regio zijn in crisistijd heel hard gedaald. Ze stijgen nu weer met tienduizenden euro's, vooral in Culemborg, Tiel en Buren. Het kan zijn dat een deel van de woningen nog onder water staat, maar we zien nu kopers uit de Randstad deze kant op komen.'

Dat het beter gaat, blijkt ook uit gegevens van de Nationale Hypotheekgarantie, een garantievoorziening voor hypotheken tot bijna 250 duizend euro. In het eerste kwartaal van 2016 kreeg NHG 949 'verliesdeclaraties' binnen. In dezelfde periode van dit jaar waren dat er 651. Met het aantrekken van de woningmarkt is de trend van een sterk toenemend aantal verliesdeclaraties sinds 2013 doorbroken, aldus de jongste kwartaalrapportage van NHG.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.