Gekanker van Fransen over economie verstomt

Sinds onheuglijke tijden hebben de Duitsers economisch de dienst uitgemaakt in Europa en stond Frankrijk bekend als een regelzuchtige, door stakende ambtenaren geteisterde hel....

Het mooie Aix-en-Provence vormt vandaag het decor voor het reguliere Frans-Duitse financieel-economische beraad. De Franse minister van Financiën Strauss-Kahn en bankpresident Trichet zullen er als gebruikelijk aan tafel zitten met hun Duitse tegenvoeters. Maar er is de laatste tijd wel iets verschoven: niet Duitsland, maar Frankrijk noemt zichzelf tegenwoordig de motor van Europa.

Sinds bijna onheuglijke tijden hebben de Duitsers de dienst uitgemaakt, en in Franse ogen is de euro helemaal op hun maat gesneden. Maar nu lijken de Fransen het vaandel over te nemen - tot hun verbazing en onuitsprekelijke genoegen, want de efficiënte buren van over de Rijn worden nog altijd met een mengeling van ontzag en jaloezie beschouwd.

De laatste Franse cijfers wijzen grotendeels de goede kant op. De groeiprognose voor dit jaar bedraagt 2,4 procent. De werkloosheid is in maart met 4,7 procent teruggelopen . Sinds een half jaar gaan er gemiddeld per maand tienduizend werklozen af. Dat is veel te weinig om soelaas te bieden aan een totale werkloosheid van nog altijd 2,9 miljoen. Maar tegelijk moet deze prestatie niet worden onderschat, gelet op het feit dat zich elke maand tienduizenden jongeren op de arbeidsmarkt melden.

De dienstensector neemt een hoge vlucht, ook doordat de grote bedrijven pas onlangs zijn begonnen allerlei 'productvreemd' werk uit te besteden. Schoonmaakbedrijven en bewakingsdiensten groeien als nooit tevoren.

De belangrijkste indicaties voor de gezondheid van Frankrijk zijn de buitenlandse investeringen en het consumentenvertrouwen. Toyota koos voor Frankrijk, en General Electric, en er komt een tweede Disneyland. In totaal is er vorig jaar bijna 60 miljard gulden uit het buitenland in Frankrijk gestoken . De lonen zijn er langzamer gestegen dan in Duitsland, terwijl de arbeidsproductiviteit tot de hoogste in Europa behoort en de infrastructuur uitmuntend mag worden genoemd.

Zelfs het gekanker neemt af. De Franse consument is de morosité (somberte) ontstegen die hem jarenlang belette een nieuwe auto of koelkast aan te schaffen. Mede als gevolg van de aantrekkende werkgelegenheid is de consumentenvraag de eerste drie maanden van dit jaar met 3 procent toegenomen - dat wil zeggen een forse 12 procent op jaarbasis. De Franse fabrikanten stellen daar tot dusver weinig vertrouwen tegenover: de binnenlandse investeringen willen nog steeds niet toenemen. Maar dat is dat is dan ook de enige domper.

Het antwoord op de vraag waarom het zo goed gaat hangt af van de politieke voorkeur van degene die aan het woord is. Econoom Jean Paul Fitoussi, tevens regeringsadviseur, wijst op een 'handiger economische politiek' van de laatste jaren. Minister Strauss-Kahn zou 'met onorthodoxe elementen' de binnenlandse vraag hebben gestimuleerd. Een gemiddelde belastingdruk van nog altijd 46 procent wijst minder in die richting.

Minister Aubry van Werkgelegenheid en Solidariteit heeft weliswaar meer dan honderdduizend banen voor jongeren tot stand gebracht (op staatskosten). Maar de vijftigduizend arbeidsplaatsen die zijn 'gecreëerd óf behouden' dankzij haar wet op de 35-urige werkweek, kunnen moeilijk als een serieuze bijdrage aan de werkloosheidsbestrijding worden beschouwd.

Meer onpartijdige waarnemers wijzen vooral op de relatief gunstige positie waarmee Frankrijk de euro is binnengeloodst. De Franse economie groeit al zes jaar sneller dan die van Duitsland, zegt Catherine Lee, econome bij de investeringsbank Greenwich Natwest. Frankrijk genoot al een concurrentievoordeel omdat de franc ten opzichte van de mark ondergewaardeerd was in het Europees Monetair Stelsel. Hetzelfde kunststukje is herhaald bij het begin van de euro, aldus Lee, die zegt dat de Franse franc 2 procent onder zijn waarde aan de mark is vastgeklonken.

Tot slot heeft Frankrijk vooral een aantal nadelen niét ondervonden: Italië verkeert nog in shocktoestand van de enorme broekriem-operatie die het moest ondergaan om te mogen meedoen aan de euro, en heeft meer geleden onder de Aziatische crisis. Duitsland ondervindt nog altijd de gevolgen van de eenwording en heeft meer last van de crisis in Rusland. Als de Franse regering de Corsicaanse crisis overleeft, ziet de toekomst er voor premier Jospin en de zijnen betrekkelijk florissant uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden