Background

Formeel protest Google tegen beschuldigingen uit Brussel: 'Wij trekken niemand voor'

De formele repliek van Google beslaat zo'n honderd kantjes juridisch doorwrocht proza. Maar het jongste antwoord van het Amerikaanse internetbedrijf op beschuldigingen van de Europese Commissie dat het zijn markmacht misbruikt laat zich eenvoudig samenvatten: wij blijven gelijk hebben.

Beeld epa

Brussel en Mountain View liggen al zes jaar overhoop over een aantal praktijken waarvan de Europeanen stellen dat Google daarmee de kartelwetgeving aan zijn laars lapt. De Amerikanen op hun beurt verwijten het dagelijks bestuur van de EU zijn oren laat hangen naar concurrenten die Google graag een kopje kleiner zouden zien. Als Brussel aan het langste eind trekt is kan dat Google maximaal 10 procent van zijn jaaromzet kosten - een boete van bijna 7,5 miljard dollar.

De aanklachten komen voort uit de onweerlegbare marktmacht van Google - in Europa geeft zijn zoekmachine het antwoord op 90 procent van alle vragen van internetters en bestuurt zijn Android-software meer dan 80 procent van alle smartphones.

Google Shopping

Het bedrijf heeft zich eerder al eens tegen de aanklachten verweerd, en donderdag kwam het met een reactie op twee van de drie ge-update aanklachten van de Europese Commissie. De hardst aangevochten beschuldiging behelst de dienst die Google 'Google Shopping' noemt. Als iemand op Google zoekt op bijvoorbeeld antiaanbakpannen toont Google foto's van zulke pannen met prijs en de naam van de webwinkel die ze levert.

Nergens staat het woord advertenties, maar deze 'zoekresultaten' zijn het wel. Google laat daar de pannen zien van webwinkels die daarvoor betalen. Onder het bordje 'Gesponsord' meldt de zoekmachine dat het 'mogelijk een vergoeding ontvangt van sommige van deze aanbieders.'

'We hebben aangetoond dat deze advertenties nuttig zijn voor onze gebruikers en handelaren. We hebben nooit de kwaliteit of relevantie van de informatie die we toonden ondergraven. In tegendeel, we hebben ze verbeterd. Dat is niet "voortrekken" - dat is: naar onze klanten luisteren.'

nderzoeken wijzen volgens Google uit dat de meeste consumenten niet via een zoekmachine producten zoeken, dan op een prijsvergelijker klikken en op die manier bij een wederverkoper uitkomen. Er zijn talloze wegen die naar Rome leiden, is het argument. Een Duits onderzoek wijst bijvoorbeeld uit dat een derde van de consumenten eerst naar Amazon gaat om een product te vinden, tegen 14,3 procent die via Google 'shopt' en 6,7 procent die dat doet via een prijsvergelijkende zoekmachine als Kieskeurig.nl.

Google heeft absoluut gelijk dat Amazon een grote greep op de markt heeft, ook in Europa. In landen waar de Amerikaanse websuper zijn intrede deed daalde het aantal bezoek aan pure prijsvergelijkende websites. Maar wie naar Amazon.nl gaat, of Amazon.de of Amazon.co.uk bezoekt willens en wetens een soort van winkelcentrum waarin naast de grootste supermarkt allerlei kleinere winkels naar de gunst van de koper dingen.

Wie naar Google surft om informatie op te zoeken over producten betreedt een algemene zoekmachine, waarvan de resultaten naar Google's eigen zeggen afhankelijk is van de relevantie en de populariteit van de websites die bovenaan de zoekresultaten eindigen, vastgesteld voor complexe algoritmen waarin het bedrijf om concurrentieoverwegingen buitenstaanders geen inzicht wil geven.

De voorpagina's van verschillende Google-diensten Beeld afp

Onafhankelijk

In de ogen van de meeste consumenten is Google een onafhankelijk en onpartijdige informatieverstrekker. Dus verwachten we de beste en meest relevantie zoekresultaten - maar dat geldt niet voor de advertenties die helemaal bovenaan verschijnen als de consument naar een koekenpan of stofzuiger zoekt.

De Europese Commissie wil dat Google in zijn 'Google Shopping'-resultaten verwijzingen opneemt naar onafhankelijke prijsvergelijkers - een oplossing die de Amerikanen resoluut van de hand wijzen. 'Daarmee zouden we slechts prijsvergelijkende sites ondersteunen die minder nuttig voor onze consumenten zijn geworden', aldus Google.

Minder nuttig inderdaad: nadat Google met zijn Google Shopping begon in 2013 kelderde het verkeer naar prijsvergelijkers als Nextag, Ciao.de en Twenga in Duitsland met gemiddeld 91 procent, terwijl het verkeer via Google Shopping naar webwinkels vertienvoudigde, aldus meetbureau Searchmetrics.

Harde dollars

Al die doorverwezen shoppers laten zich vertalen in harde dollars en euro's. Dat is de voornaamste reden dat Google 'de meest relevante advertenties' bij wil blijven laten zien als consumenten online voor producten shopt - kennelijk zelfs als de zoekmachine daarmee zijn eigen 'objectieve' imago ondergraaft.

Volgende week komt er een repliek van Google op het verwijt dat het Android gebruikt om zijn markdominantie te verstevigen, door fabrikanten en belbedrijven te verplichten sommige van zijn apps op mobiele telefoons te installeren. Mountain View en Brussel kunnen hun borst natmaken voor een hele langdurige partij touwtrekken.

Beeld Google
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.