Nieuws financiële discriminatie

Financiële sector loopt miljarden mis door focus op de man als klant

De financiële sector laat in Nederland 3 tot 5 miljard omzet liggen doordat financiële bedrijven als banken en verzekeraars te weinig aandacht hebben voor de voorkeuren van vrouwen. Wereldwijd gaat het om 600 miljard euro aan gemiste inkomsten. Dit stelt strategisch adviesbureau Oliver Wyman na onderzoek.

Mannelijk gezelschap bij de stand van Finastra op de geldbeurs Money20/20. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Financiële producten zoals hypotheken en levensverzekeringen zijn volgens de onderzoekers te veel gericht op mannen en gebruiken een uniforme meetlat voor iedereen. ‘Vrouwen hebben fundamenteel een andere financiële levensloop’, stelt Oliver Wyman. ‘Zij hebben bijvoorbeeld andere en langere verlofperiodes, en langere pensioenen omdat ze langer leven. Daar wordt bij de verkoop van financiële producten nog te weinig rekening mee gehouden.’

Vrouwen krijgen minder snel een hypotheek dan mannen, blijkt uit de analyse, mede omdat ze doorgaans minder verdienen en vaker in deeltijd werken. Dit terwijl vrouwen juist minder snel om een hypotheeklening vragen, omdat ze vaker dan mannen eerst zeker willen weten of ze het kunnen permitteren. ‘Verstrekkers zien het inkomen en wijzen de aanvraag dan af’, zegt onderzoeker Cornelia Neumann, die de situatie in Nederland onderzocht. Vrouwen zijn volgens haar voorzichtiger en meer risicomijdend.

Wanneer een (hetero)stel een gesprek over hun vermogensbeheer heeft, weet Neumann, voelt de vrouw zich vaak genegeerd doordat de man meer wordt aangesproken en met hem in onnodig jargon wordt gesproken. Eerdere onderzoeken wezen al op een ‘financiële kenniskloof’ tussen mannen en vrouwen.

Golfen

Banken laten evenzeer omzet liggen doordat ze hun vrouwelijke zakelijke klanten verkeerd benaderen. Zakelijke relaties zijn gebaseerd op activiteiten die vooral mannen leuk vinden; er moet gegolfd worden om een goede deal te sluiten, is de aanname. ‘Terwijl vrouwen natuurlijk ook de behoefte voelen om relaties goed te houden’, legt Neumann uit. Hoe dan ook hebben vrouwen wereldwijd 30 procent minder kans om financiering voor hun onderneming te krijgen.

Het onderzoek van Oliver Wyman bestaat uit data-onderzoek naar de verkoop van financiële producten in 36 landen en uit gesprekken met 80 topmanagers uit de financiële sector. De onderzoekers hebben voor iedere deelsector in de financiële dienstverlening ‘een mogelijke groei van 5 tot 20 procent van de wereldomzet’ berekend. ‘Dit is meer dan de jaarlijkse omzet van de grootste financiële instellingen wereldwijd’, aldus het persbericht.

Het onderzoek ‘klinkt heel realistisch’, zegt hoogleraar economie Henriëtte Prast. Zij doet veelal onderzoek naar financiële gedragspatronen. De Oliver Wyman-publicatie ligt volgens Prast in lijn met tientallen eerdere onderzoeken die uitwijzen dat vrouwen als minder capabel beschouwd worden wanneer het financiën betreft.

Taalgebruik 

Uit een eerder – deels taalkundig – onderzoek uit 2017 waaraan ze heeft bijgedragen, zou bijvoorbeeld blijken dat financiële taalgebruik (of ‘investor communication’) vrouwen afschrikt en mannen juist aanspoort meer risico’s te nemen. Prast wijst ook op Italiaans onderzoek van Alberto Alesina, waaruit bleek dat wanneer vrouwen en mannen onder dezelfde financiële omstandigheden voor hetzelfde financiële product krediet aanvragen, vrouwen een hogere rente moeten betalen dan mannen.

‘Vrouwen zijn minder bereid risico’s te nemen dan mannen’, zegt ook Prast. ‘Dan zou je denken: dat is een veilige groep voor banken. Maar die zijn gek genoeg juist minder geneigd geld aan ze te uit te lenen.’ Waarschijnlijk, opperen Prast en Neumann, hebben vrouwen simpelweg meer financiële zekerheid nodig omdat ze bijvoorbeeld minder verdienen in dezelfde functies, maar ook minder snel promotie maken. Sparen is voor vrouwen belangrijker.

‘Wat door financiële dienstverleners niet genoeg gezien wordt, is dat vrouwen eerder van een dubbeltje een kwartje kunnen maken’, zegt Prast. Ze verwijst naar het Centraal Bureau voor de Statistiek, dat de bestedingen van alleenstaande mannen en vrouwen bijhoudt. ‘Vrouwen gaan creatiever met geld om.’

Gepersonaliseerd advies 

‘Het financiële advies dat financiële instellingen aan klanten geven, zou meer gepersonaliseerd moeten zijn’, vindt Neumann van Oliver Wyman. ‘De financiële sector vindt het nu moeilijk de groeipotentie te vinden. Door vrouwen als doelgroep niet voldoende te bedienen laten ze een kans liggen.’

Prast: ‘Hypotheekverstrekkers zouden juist aan vrouwen eerder een lening kunnen geven, die gaan immers verstandiger om met schulden.’ Prast ziet dit voorstel niet als positieve discriminatie: ‘Het is het neutraliseren van negatieve discriminatie’.

MEER OVER EMANCIPATIE

'Mannen moeten minder werken’
Hoogleraar economie Henriëtte Prast reageert op een eerdere column van Sander Schimmelpenninck, waarin hij stelt dat vrouwen meer moeten werken. 

Loonkloof tussen man en vrouw verder gegroeid: gat van 175 euro in het bedrijfsleven
Vrouwen zijn de afgelopen twee jaar nog weer wat minder gaan verdienen dan mannen. De loonkloof is onder jonge werknemers (tot 35 jaar) gegroeid van 4,9 procent in 2017 naar 6,4 procent nu. En daar is geen aanwijsbare verklaring voor. 

Beide ouders hebben baat bij langer partnerverlof
Steeds meer bedrijven worden guller met verlof voor ouders. Sinds dit jaar krijgt de niet-bevallende ouder een werkweek in plaats van twee werkdagen betaald verlof. Vanaf juli 2020 kan dit in de hele Europese Unie zelfs aangevuld worden met vijf extra weken. Maar hoe vooruitstrevend en effectief is dat partnerverlof?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden