Fabuless, Bonistein en Teavigo: de listen van DSM

DSM kreeg woensdag een afstraffing op de Amsterdamse beurs. Het aandeel verloor na het openen van de beurs in een klap 10 procent van zijn waarde....

Van onze verslaggever Pieter Klok

Beleggers schrokken van een uitspraak van bestuursvoorzitter Peter Elverding, die op 1 mei aftreedt. Hij moest op de valreep een moeilijke boodschap brengen: ‘2006 was in alle opzichten een recordjaar, maar de kans is klein dat het in 2007 wordt geëvenaard.’

Slecht nieuws zijn aandeelhouders niet van Elverding gewend. Hij is misschien wel de succesvolste Nederlandse bestuurvoorzitter van de afgelopen jaren. Elverding vormde DSM om – ooit actief in de Limburgse mijnbouw en later in de chemie – tot een bedrijf dat zich richtte op ‘specialiteiten’: van zeer sterke kunststofvezels tot ingrediënten voor de voedings- en de geneesmiddelenindustrie. In 2003 verkocht DSM zijn petrochemische fabrieken aan het Saudische Sabic. Vlak daarna kocht het Roche, een producent van vitamines. En daar zit nu de pijn.

‘DSM heeft bij Roche veel goed werk verricht’, zegt Geert-Jan Hoppers, analist bij Van Lanschot Bankiers. ‘Het bedrijf is inmiddels gereorganiseerd, de winstmarges zijn omhooggegaan, maar nu staat de winst voor het eerst onder druk.’

Roche lijdt onder de snel veranderende wereld. Wat de ene dag nog een specialiteit is, is de volgende dag een bulkproduct dat net zo makkelijk in China kan worden geproduceerd. DSM is daar al eerder mee geconfronteerd. De prijs van penicilline bijvoorbeeld staat al jaren onder druk, omdat de Chinezen dat veel goedkoper kunnen maken. Twee penicillinefabrieken in Delft en Geleen werden om die reden al gesloten. DSM onderzoekt nu of ze de verlieslatende penicillineproductie misschien maar helemaal moet afstoten.

Nu zijn de vitamines van Roche aan de beurt. Vitamine C bijvoorbeeld werd vroeger alleen in Europa gemaakt. De afgelopen jaren is bijna alle productie naar China verplaatst. DSM is nog de enige Europese leverancier. Dat geeft een belangrijk nadeel: vroeger konden Europese chemieconcerns de markt verdelen en prijsafspraken maken. BASF en Roche werden in 2001 bijvoorbeeld veroordeeld tot een recordboete van 855 miljoen euro vanwege kartelvorming op de markt voor vitamines.

Nu moet DSM een andere list verzinnen om de winstmarges op peil te houden. Het bedrijf is bezig met innovatie de Chinese druk te weerstaan. Bijna maandelijks komt het concern met een nieuw voedingsingrediënt. De jongste aanwinst heet Fabuless, dat bestaat uit minuscule vetbolletjes die de eetlust remmen. Campina gebruikt ze in het yoghurtdrankje Optimel Control, dat eind vorig jaar op de markt kwam. Ook nieuw: Bonistein, een ingrediënt dat botontkalking tegengaat, speciaal bedoeld voor vrouwen na de overgang, Of Teavigo, een extract van groene thee, dat onder meer wordt toegepast in gezondheidsdrankjes.

DSM heeft zo veel haast dat het vaak geen tijd heeft te onderzoeken of een nieuw ingrediënt ook echt werkt. De werking van Fabuless bijvoorbeeld is maar zeer beperkt onderzocht.

Niet alle producten worden door DSM ontwikkeld. Steeds vaker koopt DSM kleine innovatieve bedrijven op. Zo was Fabuless een vondst van het Zweedse bedrijf LTP. DSM zou best meer kleine, innovatieve bedrijven willen overnemen. ‘We hebben geld genoeg, maar het aantal overnamekandidaten is beperkt’, zei Feike Sijbesma, het bestuurslid dat Elverding op 1 mei opvolgt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden