Even goede Facebookvrienden

socialemediaclausule voor ex-geliefden

Ex-geliefden kunnen na de breuk elkaars reputatie vernietigen door de ander online door het slijk te halen. Notaris Lucienne van der Geld heeft daarom een socialemediaclausule bedacht.

Foto Bier en Brood

Een pas getrouwd stel dat elkaar in de armen valt op een strand, of een close-up van de ring die het aanzoek tot een moment maakt om nooit te vergeten. Het is steeds normaler geworden geluksmomenten in een relatie te delen via sociale media. Maar het is tevens steeds normaler geworden om op Facebook, Twitter of Instagram de vuile was buiten te hangen zodra het misgaat in een relatie. Sociale media staan vol met ex-geliefden die elkaar uitmaken voor ploert, verrader, bedrieger, heks of overspelige rotzak.

Een bekend voorbeeld is het vorige maand breed in de media uitgemeten overspel van de stewardess van Transavia. Haar ex-man dreigde een digitaal dagboek te openbaren over haar seksuele avonturen met piloten. Via e-mail had hij al passages naar betrokken Transavia-collega's verzonden en hij dreigde het dagboek integraal te delen. Via een gang naar de rechter kon de vrouw daar een stokje voor steken, maar pas nadat De Telegraaf lucht had gekregen van de affaire en ze inmiddels op allerlei websites, onlinefora en sociale media was gebrandmerkt als 'sloerie'.

Taboe

'Vroeger luchtte je je hart in de kroeg of in de beslotenheid van je vriendenkring en nu doe je dat online. Alleen realiseren stellen zich niet dat ze elkaars reputatie vernietigen', zegt Lucienne van der Geld, docent notarieel recht aan de Radboud Universiteit Nijmegen en directeur van Netwerk Notarissen, een beroepsorganisatie waarbij 150 notarissen zijn aangesloten. Van der Geld pleit voor het opnemen van een zogeheten socialemediaclausule in samenlevingscontracten, huwelijkse voorwaarden en echtscheidingsconvenanten.

Ze heeft de socialemediaclausule twee jaar geleden ontwikkeld en onder de leden van Netwerk Notarissen verspreid. Maar voor zover zij weet heeft nog geen enkele klant gebruik gemaakt van de clausule. Van der Geld: 'Er rust een taboe op. Het is al een stap om te erkennen dat je ooit zou kunnen gaan scheiden. Over online geheimen delen zeggen de partners: dat doen wij toch nooit?'

Volgens Van der Geld had de stewardess gemakkelijk kunnen voorkomen dat haar geheimen op straat kwamen te liggen. Via haar clausule spreek je van te voren af dat je na het verbreken van de relatie geen uitingen doet die de goede naam van de ander kunnen beschadigen en geen geheimen aan de grote klok hangt die je elkaar hebt verteld tijdens het huwelijk. Daaronder vallen bedgeheimen, elkaars seksuele voorkeuren of ontboezemingen over drank- en drugsgebruik.

In de modelclausule heeft ze een boetebepaling opgenomen. De hoogte ervan leggen de geliefden gezamenlijk vast, zegt Van der Geld: 'Voor het ene koppel doet 5.000 euro per overtreding per dag pijn, voor het andere pas een veelvoud daarvan.'

De inspiratie voor haar notariële innovatie komt uit Hollywood. Twee jaar geleden kondigden actrice Gwyneth Paltrow en zanger Chris Martin aan uit elkaar te gaan. Het viel haar op dat het stel dit deed zonder modder te gooien naar elkaar. Meestal is bij beroemdheden het tegenovergestelde het geval. 'Bij die scheiding dacht ik direct: daar moet iets zijn afgesproken.'

(Tekst gaat door onder foto)

Foto Bier en Brood

Ook echtscheidingsadvocaat Monique Strijbis moet de eerste socialemediaclausule nog tegenkomen. Strijbis: 'En ik behandel echtscheidingen voor alle lagen van de bevolking, meer of minder bemiddeld, hoog- en laagopgeleid.'

De clausule hoort bij de huwelijkse voorwaarden bij een notaris ter sprake te komen, vindt Strijbis. Bij het opstellen van echtscheidingsconvenanten ziet zij geen noodzaak sociale media te bespreken. Ex-geliefden komen meestal bij haar met de intentie er gezamenlijk uit te komen. Ze hebben geen reden elkaar online voor rotte vis uit te maken. 'Als je een bekende Nederlander bent, kan ik me voorstellen dat je uitingen op sociale media na de scheiding van tevoren wilt beperken, maar bij mijn cliënten is er geen vraag naar de clausule.'

Mediator Henk Karman staat positief tegenover het initiatief van Van der Geld. Ook hij begeleidt scheidingen en treedt geregeld op als mediator in opdracht van de rechtbank. Standaard staat in de mediationovereenkomsten die hij opstelt al een clausule die geheimhouding gebiedt over rond de scheiding besproken zaken.

Geen extra kosten

Soms vindt hij het toch nodig om daarnaast een aparte clausule toe te voegen waarin partijen expliciet afspreken geen geheimen te delen op Twitter en Facebook. Hij bemiddelt bijvoorbeeld voor een stel waarbij de een al voor de mediationsessies berichten over de scheiding op Facebook heeft gepost. Karman: 'In zo'n situatie adviseer ik een concreet verbod.'

Volgens Van der Geld is het opnemen van de clausule een kleine moeite en kan dit problemen in de toekomst voorkomen. Meestal zijn er geen extra kosten aan verbonden.

Van der Geld, getrouwd op huwelijkse voorwaarden, moet erkennen dat ze zelf over het hoofdstuk online evenmin iets heeft geregeld. Ze lacht. 'Ik heb een man die geen gebruik maakt van sociale media.'