Euro stinkt naar oneerlijke wereldhandel

Geld stinkt niet, zeiden de Romeinen tweeduizend jaar geleden al. Maar aan de euro blijft een vreemd luchtje hangen. Vlak na de invoering van de nieuwe munt bleek dat de euro-bankbiljetten genetisch gemodificeerd katoen bevatten....

Nu blijkt die katoen ook nog eens oneerlijk te zijn geproduceerd: een groot deel van de vezels komt van het Amerikaanse platteland, waar katoenboeren zwaar worden gesubsidieerd. En daar hebben arme Afrikaanse boeren last van: door dumping van Amerikaans katoen op de wereldmarkt dalen de prijzen, en daalt dus ook het inkomen van katoenboeren in Afrika.

De jongerenorganisatie van de vakbond CNV en de ontwikkelingsorganisatie Solidaridad (in het verleden onder andere initiatiefnemer van Max Havelaar-koffie) willen daar iets aan doen. Zij kregen minister van Financiën Gerrit Zalm in juni zo ver een weddenschap af te sluiten. Als wij dit jaar tienduizend handtekeningen weten te verzamelen, zal Zalm ervoor zorgen dat de eurobiljetten die wij in Nederland gebruiken voortaan van eerlijk katoen zullen worden gemaakt, zegt Antoon Blokland, voorzitter van CNV Jongeren.

Het ministerie bevestigt dat. Zalm staat helemaal achter eerlijke wereldhandel. Daarom is hij de weddenschap aangegaan.

Sindsdien lopen CNV Jongeren en Solidaridad evenementen af zoals het WK voetbal tot twintig jaar of - later deze maand - Lowlands en Dance Valley op zoek naar sympathisanten. Die kunnen voor een echte euro een bankbiljet kopen dat van eerlijke katoen is gemaakt. Ook via de website van de campagne (www.eurostinkt.nl) verkopen ze deze fictieve biljetten. Inmiddels zijn ze de vierduizend handtekeningen gepasseerd. Met de opbrengst van de campagne willen we ook andere eurolanden omkrijgen, zegt Blokland.

Maar de vraag is wat er gebeurt als CNV Jongeren en Solidaridad de weddenschap winnen. CNV Jongeren gaat nogal kort door de bocht, stelt de woordvoerder van Zalm. De minister zal doen wat hij kan, maar hij kan niet helemaal voorkomen dat Amerikaans katoen in de productieketen van bankbiljetten terecht komt. De Nederlandsche Bank zoekt momenteel uit wat mogelijk is.

Volgens Bram Verkerke, campagneleider bij Solidaridad, kunnen euros wel degelijk 100 procent eerlijk worden gemaakt. Bankbiljetten worden gemaakt van kammelingen. Dat zijn korte katoenvezels die bij het spinnen van garen vrijkomen, legt Verkerke uit. Solidaridad heeft sinds kort een netwerk van katoenboeren en spinners die eerlijke, biologische garens produceren, die in de modebranche gebruikt worden.

De kammelingen die hierbij overschieten, kunnen voor de bankbiljetten worden gebruikt. De productiekosten zijn volgens Verkerke slechts marginaal duurder. President Wellink van De Nederlandse Bank vroeg ons of we vanaf september al kunnen leveren, zegt Verkerk. Dat is te snel, want er zijn nog geen voorraden. Maar vanaf volgend jaar kunnen Nederlanders voor de helft met eerlijke bankbiljetten betalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden