Energie Agentschap: 'Olieprijs gaat naar 80 dollar'

Omdat oliemaatschappijen veel minder gaan investeren zal de olieprijs langzaam oplopen, denkt het Internationaal Energie Agentschap.

Een olieveld in McKittrick, Californië. Beeld Getty Images
Een olieveld in McKittrick, Californië.Beeld Getty Images

Ondanks de huidige overproductie en de fors gedaalde investeringen in oliewinning zal de olieprijs de komende vijf jaar langzaam oplopen van de huidige 50 naar 80 dollar (47 tot 75 euro) per vat. Dat verwacht het Internationaal Energie Agentschap (IEA), de belangrijkste denktank over energiezaken, in een analyse van aanbod en vraag naar energie in de komende 25 jaar.

De verwachte prijsstijging is een gok, erkent de IEA in haar dinsdag gepubliceerde prognose. Ook blijvend lage olieprijzen zijn mogelijk, maar alleen als de wereldeconomie minder groeit dan nu; de situatie in Irak en Iran politiek stabieler wordt en OPEC-landen nog jaren vasthouden aan hun strategie van méér productie tegen een kwart minder inkomsten.

De kans daarop is klein, denkt IEA-directeur Fatih Birol, die de leidende functie bij de denktank dit jaar overnam van politica Maria van der Hoeven (CDA). Hij voorziet de komende jaren vooral een productiedaling omdat oliemaatschappijen vanwege hun lage inkomsten 20 procent minder investeren in nieuwe bronnen dan vorig jaar.

Ook volgend jaar houden de oliemaatschappijen de hand op de knip. 'Twee achtereenvolgende jaren met zoveel minder investeringen zijn uniek. Omdat ook de productie van schalieolie in de VS daalt en de productiegroei in Irak afneemt, is een langzame prijsstijging waarschijnlijk', aldus Birol.

IEA-directeur Fatih Biro. Beeld afo
IEA-directeur Fatih Biro.Beeld afo

Stabiliteit

Een blijvend lage olieprijs acht hij ook om strategische redenen onwenselijk. 'In dat scenario komt tweederde van de olie uit het Midden-Oosten in plaats van de helft nu. Dat is niet goed voor de stabiliteit in de wereld.'

Los van de olieprijs moet de wereld rekening houden met een toename van energiegebruik van eenderde in de komende 25 jaar, stelt het IEA. Aziatische landen nemen bijna de gehele groei voor hun rekening. India zal het grootste deel (een kwart) van hun aandeel voor zijn rekening nemen.

Ondanks de traditionele voorkeur voor goedkope steenkolen in de grote ontwikkelingslanden, wijst alles óók op een verdere groei van duurzame energie wereldwijd, van de huidige 19 naar 25 procent van de energie-mix in 2040, aldus het IEA-scenario.

In die groei zijn de beloften al meegerekend die dit jaar op de klimaatconferentie in Parijs worden vastgelegd. Zoals eerder bleek, zijn die niet voldoende om de opwarming van de aarde te beperken tot de 'veilig' geachte grens van 2 graden Celsius. In het meest waarschijnlijke IEA-scenario komt de opwarming uit op gemiddeld 2,7 graden over 25 jaar, gevolgd door een verdere temperatuurstijging daarna.

Technische en financieel is het goed mogelijk om wel binnen de veilige grens te blijven, stellen de energie-analisten. Maar daarvoor moet de energie-zuinigheid van industrie, gebouwen en voertuigen verder omhoog; moet de bouw van kolencentrales zonder afvang van broeikasgas worden verboden; moeten investeringen in duurzame stroomcentrales stijgen van 270 miljard dollar (252 miljard euro) per jaar in 2014 tot 400 miljard in 2030; zouden binnen vijftien jaar alle subsidies voor fossiele energie moeten worden uitgebannen en zou er geen methaan meer mogen weglekken bij de gaswinning.

Koken op houtvuur

De maatregelen zijn nodig omdat grote delen van de wereld recht hebben op een betere energievoorziening, waardoor een verdere groei van energieverbruik onontkoombaar is. Naar schatting 1,2 miljard aardbewoners hebben nog geen elektriciteit (17 procent van de wereldbevolking) en 2,7 miljard mensen koken nog op inefficiënt houtvuur, vaak ten koste van hun eigen gezondheid.

Alleen al in India hebben 240 miljoen mensen geen elektriciteit. De kansen voor wind- en zonne-energie in dat land zijn volgens het IEA op zich uitstekend. Maar het is zeer de vraag of de capaciteit snel genoeg kan groeien om over vijftien jaar 40 procent van de stroomproductie uit niet-fossiele bronnen te halen, zoals het land van plan zegt te zijn. Voor hetzelfde doel zijn ook stuwdammen en kerncentrales gepland, maar ook het tempo waarin die worden gebouwd is onzeker.

null Beeld AFP
Beeld AFP

Een vaak onderschatte rol is weggelegd voor grotere energiezuinigheid. Betere technieken en zuiniger apparaten en auto's houden de wereldwijde groei in energiegebruik tot 2040 nu al beperkt tot eenderde, terwijl de wereldeconomie in dezelfde periode groeit met 150 procent.

Die prestatie kan volgens het IEA nog makkelijk worden verbeterd. Zo is het energiegebruik van vrachtauto's alleen nog aan banden gelegd in de VS, Canada, Japan, China en de EU. Bij een wereldwijde toepassing van die regels kan het benzine- en dieselgebruik van trucks in 2030 met 15 procent dalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden