Elektrocutiegevaar voor hulpverleners bij fatale Tesla-crash Baarn

Bij de bergingswerkzaamheden na een dodelijk ongeval bij Baarn zijn hulpverleners woensdagochtend uiterst voorzichtig te werk gegaan, omdat er mogelijk sprake was van elektrocutiegevaar. Een 53-jarige man uit Hilversum was met zijn elektrische auto, een Tesla Model S, tegen een boom gereden. Daarbij ontstond brand en raakte voertuig dusdanig vervormd dat de brandweerlieden de reeds overleden man niet meteen konden bergen vanwege de veiligheid.

Beeld anp

Dat heeft de Veiligheidsregio Utrecht woensdag bekendgemaakt. Volgens woordvoerder Ronald Boer is het uitschakelen van elektrische batterijen na een auto-ongeluk normaalgesproken geen probleem. 'Maar in dit geval stond het voertuig niet op vier wielen, waardoor er mogelijk elektrocutiegevaar ontstaat. We moesten daarom het zekere voor het onzekere nemen. De brandweer wil geen risico's nemen voor de hulpverleners. Het is heel vervelend dat het lichaam daardoor niet meteen kon worden geborgen.' Volgens Boer gaat het om een zeer uitzonderlijk geval. 'Ik heb dit nog niet eerder meegemaakt.'

Spanning

Bij elektrische en hybride voertuigen is de hoogspanningsbatterij geplaatst binnen de kooiconstructie van de auto. Als het voertuig door een ongeval ernstig vervormd is, kan het in zeer uitzonderlijke gevallen voorkomen dat de carrosserie onder spanning staat. Volgens de 'richtlijn eerste veiligheidsmaatregelen bij verkeersincidenten', dat is opgesteld door Rijskwaterstaat en de politiekorpsen, moeten hulpverleners in dat geval altijd de brandweer alarmeren. Ook de RAI Vereniging heeft in 2009, bij de introductie van de elektrische auto, protocollen opgesteld waarin staat hoe hulpverleners hiermee moeten omgaan.

Daarnaast worden elektrische productieauto's standaard opgenomen in het zogenoemde Crash Recovery System (CRS), dat is gekoppeld aan het kentekenregister van de Rijksdienst voor Wegverkeer (RDW). In dit systeem staat naast gegevens over de brandstofsoort ook informatie over de manier waarop brandweerlieden een elektrische auto na een ongeluk het beste kunnen benaderen, hoe ze een eventuele brand moeten doven en waar ze wel en niet in mogen knippen. Op basis van de protocollen en voorschriften heeft de brandweer uiteindelijk het lichaam van de overleden man kunnen bergen. Ook als de man nog in leven was geweest, hadden de hulpverleners zich aan de veiligheidsvoorschriften moeten houden.

Henk Nijmeijer, Hoogleraar automotive technology aan de TU Eindhoven, beaamt dat het mogelijk is dat elektrische auto's na een botsing onder hoogspanning komen te staan. 'Je hebt te maken met een fiks batterijenpakket. Dan kan er in principe ook kortsluiting ontstaan. Maar of dat ook gebeurt is mede afhankelijk van de voorzieningen die de fabrikant heeft getroffen. Ik weet niet precies hoe dat bij Tesla zit, en daarom durf ik over dit specifieke geval geen uitspraken te doen. Maar reddingsdiensten weten wel dat elektrische auto's niet hetzelfde zijn als een dieseltje of een benzine-auto. Ze worden daarover geïnstrueerd.'

Beeld anp
Beeld anp

Automatische piloot

De hulpverleners hebben ook Tesla Nederland om advies gevraagd. Medewerkers van de autobouwer zijn daarop meteen naar de plaats van het ongeluk gegaan. Volgens Tesla is dat standaardbeleid. 'Dat gebeurt altijd, ook als het ongeluk geen fatale afloop heeft', licht een woordvoerster toe. 'Zodra de auto geborgen is, kunnen we beginnen met het onderzoek naar de oorzaak van het ongeval.' Zo is op dit moment nog onduidelijk of de bestuurder ten tijde van het ongeval gebruikmaakte van de automatische piloot.

In mei van dit jaar viel het eerste dodelijke slachtoffer in een zelfrijdende auto. In de Amerikaanse staat Florida verongelukte een 40-jarige man terwijl hij de automatische piloot van zijn Tesla Model S had ingeschakeld. De auto reed onder een trailer door van een afslaande vrachtwagen. De camera's, radarsystemen én de bestuurder zagen de hoge witte trailer over het hoofd, volgens Tesla vanwege het felle licht. De de Amerikaanse toezichthouder voor de veiligheid op snelwegen, NHTSA, doet onderzoek naar de oorzaak.

Overigens worden bestuurders wel geacht om alert te blijven en de handen aan het stuur te houden wanneer ze de automatische piloot van een Tesla hebben ingeschakeld.

Zelfrijdende elektrische voertuigen:
Vragen en antwoorden

In de VS is - voor zover bekend voor het eerst - een dode gevallen als gevolg van een crash met een 'zelfrijdende auto'. Zijn autonome voertuigen wel zo'n goed idee?

Een auto die rijdt op de automatische piloot veroorzaakt 50 procent minder ongelukken, beweerde Elon Musk, de man achter autofabrikant Tesla. Klopt dit wel? (+)

Zelfrijdende auto mist het ware stadsgevoel Europese landen maken zich op voor de komst van de zelfrijdende auto. Maar in technisch opzicht moet die auto nog veel leren. Wat als de camera's uitvallen? (+)


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden