Einde van het melkquotum: volgt nu 'koeienexplosie'?

Er verandert iets op het Nederlandse platteland. Boeren bouwen driftig stallen bij, er gaan minder kalfjes naar het slachthuis. Vorig jaar kwamen er al elke week zo'n 3.000 melkkoeien en kalveren bij. Allemaal omdat er aanstaande woensdag een definitief einde komt aan het Europese melkquotum. De verwachting is dat al die koeien binnen vijf jaar tot wel 20 procent meer melk zullen produceren.

Koeien in de weiBeeld anp

Het melkquotum was ooit bedoeld om boterbergen en melkplassen (er was overproductie) tegen te gaan, maar het is niet meer van deze tijd, vindt onder anderen staatssecretaris Dijksma van Economische Zaken. Het gevolg: Nederlandse boeren mogen vanaf 1 april weer zo veel melken als ze willen. Dat zijn ze van plan ook.

Toen al in 2007 bekend werd dat het quotum na ruim dertig jaar zou verdwijnen, telde Nederland 1,4 miljoen melkkoeien. Twee jaar later was dat aantal opgelopen tot 1,5 miljoen en vorig jaar steeg de melkveestapel tot ruim 1,6 miljoen. Omdat ook het aantal jonge kalfjes toenam met 7 procent, groeide de melkveestapel in 2014 met duizenden dieren per week.

Ondanks die cijfers vreest staatssecretaris Dijksma geen 'koeienexplosie' vanaf woensdag. Om aan alle dierenwelzijns- en milieu- eisen te voldoen, werkt ze aan een alternatief voor het melkquotum: een mestmax. Om de fosfaatuitstoot te beperken, mag een boer in dat geval niet meer mest produceren dan zijn land aankan.

Dag melkplas

Komende woensdag komt er na 31 jaar een einde aan het melkquotum. Boeren mogen dan zo veel produceren als ze zelf willen. Wat gaat er dan gebeuren? Verslaggever Jarl van der Ploeg zocht het uit

Ontschaping

Dat heeft gevolgen voor andere dieren. Zo waarschuwde het Centraal Bureau voor de Statistiek onlangs dat Nederland langzaamaan 'ontschaapt'. Waarom? Vleesschapen brengen per hectare minder geld op dan melkkoeien.

Dat was onder het melkquotum nooit zo'n probleem, maar als boeren straks niet kunnen uitbreiden omdat ze aan hun mesttaks zitten, zullen ze als eerst hun poepende schapen (ons land telt er 1 miljoen) de deur uitdoen, met alle gevolgen van dien voor het landschap. Lees: minder dieren in de wei. Kippen (103 miljoen in Nederland) en varkens (12 miljoen) kwamen al nauwelijks buiten, maar ook al die nieuwe koeien en kalfjes zien steeds minder daglicht. Uit een schatting van het Wageningse onderzoeksinstituut Alterra blijkt dat drie jaar geleden nog 72 procent van de koeien wel-eens buiten kwam, nu is dat 65 procent. Over vijf jaar zal ongeveer de helft van de melkkoeien voor altijd binnen blijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden