Economieblog - Oliebedrijven gedaagd om klimaatverandering

Van de gekte op de huizenmarkt tot de perikelen bij Uber. Hier vindt u groot en klein economienieuws, bij elkaar geblogd door specialisten van de Volkskrant.

Berichten

Bekijk nieuwe update(s).
  1. Oliebedrijven gedaagd door steden

    Grote olie- en gasbedrijven als Shell, ExxonMobil en BP worden door de Amerikaanse steden Oakland en San Francisco voor de rechter gedaagd.

    De steden vinden dat de concerns moeten meebetalen aan waterkeringen die vanwege de stijgende zeespiegel nodig zijn om de steden te beschermen tegen overstromingen. De klagers houden de gedaagde bedrijven grotendeels verantwoordelijk voor klimaatverandering doordat zij de afgelopen jaren aanhoudend investeerden in fossiele brandstoffen. De energiereuzen zouden vooraf van de gevaren en risico’s hebben geweten, maar niets hebben gedaan.

    Shell zegt de rol van energie in klimaatverandering lang geleden al te hebben erkend en het klimaatakkoord van Parijs te ondersteunen.

    Wilco Dekker

  2. Muziekverkopen stijgen met 8 procent

    Een gouden of platina plaat voor zoveel verkochte albums, bestaat dat eigenlijk nog? Die vraag kan worden gesteld nu de muziekindustrie officieel het leeuwendeel van zijn omzet boekt met digitale liedjes, muziek zonder hoesjes - 55,4 procent aldus de jongste halfjaarcijfers van de NVPI, de brancheclub van de platenindustrie.

    Hoewel de muziekomzet de eerste zes maanden van dit jaar met 8,5 procent is gestegen naar bijna 80 miljoen euro, heeft de consument steeds minder muziek daadwerkelijk in bezit. 65 procent van de omzet komt uit het beluisteren van songs via streamingdiensten als Spotify.

    Betaalde downloads (liedjes en albums verkocht via bijvoorbeeld Apple iTunes) kachelen verder achteruit: die maken nog maar 7 procent uit van de digitale omzet. De fysieke markt, cd's en langspeelplaten met een hoes, nam in de eerste helft van 2017 opnieuw af, met 16,8 procent - hoewel de vinylverkoop nog steeds in de lift zit en inmiddels goed is voor 35 procent van deze markt. De liefde voor de lp is helemaal terug, voor een selecte groep consumenten.

    P.S. Ja, albums kunnen nog steeds een gouden en platina status bereiken, bij twintigduizend en veertigduizend albums. Het aantal 'gestreamde' songs telt sinds 2016 gewoon mee, aldus het reglement van de NVPI.

    Peter van Ammelrooy

  3. Boter populairder dan margarine

    De vraag naar roomboter neemt toe, terwijl margarine juist aan populariteit inlevert. De Nederlandse export van boter steeg in 2016 tot een waarde van 713 miljoen euro, waar de export van margarine rond de 550 miljoen euro stagneerde. Vijf jaar geleden lag de waarde van de geëxporteerde margarine nog boven die van boter. Dat meldt het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS).

    Ook wat betreft binnenlandse consumptie wint boter terrein ten opzichte van margarine. In 2015 gaf de Nederlander gemiddeld 19 euro uit aan boter, vier euro meer dan in 1996 (gecorrigeerd voor inflatie). Het aan margarine bestede geld nam in die periode af van 43 euro naar 29 euro.

    Nederland is volgens het CBS de grootste exporteur van boter en margarine ter wereld, met een totale uitvoerwaarde van 1,3 miljard euro. Nieuw-Zeeland exporteert weliswaar meer boter dan Nederland, maar geen margarine. De Nederlandse cijfers zijn wel geflatteerd, omdat de helft van de boter eerst wordt ingevoerd en daarna weer uitgevoerd. Bij margarine is de wederuitvoer met 9 procent een stuk lager.

    Jochem van Staalduine

  4. Directie Akzo weer compleet

    De top van het geplaagde AkzoNobel is weer compleet. Maarten de Vries komt aan het eind van dit jaar over als financieel topman van trustkantoor Intertrust. De Vries maakt met zijn overstap een bliksemtransfer: hij is pas sinds januari verantwoordelijk voor de financiën van het trustkantoor op de Zuidas. De Vries volgt de Franse Maëlys Castella op, die eerder deze maand aftrad om gezondheidsredenen.

    Bij het chemie- en verfconcern wacht De Vries een zware taak. AkzoNobel wees dit jaar drie ongevraagde overnameboden van het Amerikaanse PPG af, tot onvrede van de aandeelhouders. Met name de activistische aandeelhouder Elliot zag de Amerikaanse dollars van PPG al blinken en stuurde aan op een overname.

    Om de teleurgestelde aandeelhouders te plezieren, beloofde AkzoNobel dat het meer winst zou maken en meer dividend zou uitkeren. De geplande verkoop van Akzo’s chemietak moet daaraan bijdragen.

    Met het realiseren van die beloften heeft AkzoNobel het alleen nogal moeilijk. Het bedrijf zoekt nog naar koper voor de chemietak, en moest al terugkomen op de extra winst die het bedrijf dit jaar zou gaan maken. 100 miljoen euro extra, zoals beloofd was, gaat niet lukken.

    Het is nu aan De Vries en bestuursvoorzitter Thierry Vanlancker om de beloftes van hun voorgangers waar te maken. Niet alleen de financiële topvrouw Castella is namelijk opgestapt, maar in juli vertrok ook Ton Büchner als bestuursvoorzitter wegens gezondheidsredenen. Hij is oververmoeid. Volgens AkzoNobel staat het afscheid van Castella los van de perikelen rond de beoogde overname, en is het toeval dat Büchner en Castella hun baan zo kort na elkaar verlieten.

    Jochem van Staalduine

  5. Zwitserse toiletten vol cash

    Het begrip 'ondergronds bankieren' heeft in Zwitserland een nogal onsmakelijke gedaante gekregen. Tot vier keer toe vond de politie in Genève in de voorbije maanden bundels 500-eurobiljetten in diverse wc’s. Drie keer in een buurtrestaurant, en een keer in het toilet van een bankfiliaal, zo bevestigt het Zwitserse Openbaar Ministerie na berichtgeving in de plaatselijke krant Tribune de Genève.

    De vermogende toitletbezoeker die plotseling van tienduizenden euro’s cash af moest, is nog niet gevonden. De politie zoekt naar een stel Spaanse vrouwen die enkele jaren geleden een forse hoeveelheid cash bij een Zwitserse bank stalden, en wier advocaat zonder morren de kosten van de vier ontmantelde toiletten vergoedde.

    Een restaurantbezoeker die een van de rijkelijk gevulde toiletten aantrof en de resten van het fortuin naar de politie bracht, mag het geld houden als onderzoek niet uitwijst dat het uit criminele bron afkomstig is. Als deze man een beetje handig is, kan hij het geld vernieuwen: de centrale bank van Frankrijk, bijvoorbeeld, is verplicht nieuwe biljetten te verstrekken in ruil voor oude. Ook als die in stukjes geknipt en met uitwerpselen besmeurd zijn.
    Remco Andersen

  6. Transfernieuws uit het bedrijfsleven

    Transfernieuws uit het bedrijfsleven: de Brabantse chipmachinefabrikant en technologietrots ASML ziet zijn financieel directeur Wolfgang Nickl vertrekken naar de Duitse farmaceut Bayer. De 48-jarige Duitser wordt daar ook CFO (chief financial officer), maar hij dient eerst zijn contract in Veldhoven uit, dat tot en met april 2018 loopt. Nickl werd in december 2013 naar ASML gehaald als opvolger van Peter Wennink, die toen zelf de hoogste baas werd. Wennink liet dinsdag weten dat hij het liefst nog jaren had samengewerkt met Nickl. Maar hij erkent dat de aanbieding van het veel grotere Bayer een fraaie kans is voor zijn financieel directeur.

    Nog een overstap: topman Peter de Mönnink van mediabedrijf Sanoma Nederland gaat eind dit jaar naar Talpa. Het bedrijf van John de Mol nam onlangs de televisiezenders van SBS over van Sanoma. De Mönnink (54) werkte de laatste tijd al voor zowel Talpa als Sanoma, dat eigenaar is van onder meer Nu.nl en tijdschriften als Libelle, Linda en Donald Duck. Dat hij nu definitief overgaat naar het mediabedrijf van John de Mol is volgens Sanoma-topvrouw Susan Duinhoven ‘een verwachte en logische stap’. Bij Talpa wordt De Mönnink benoemd tot commercieel directeur, en hij krijgt daarnaast de dagelijkse leiding over SBS.

  7. Met je elektrische auto langs de weg staan omdat de accu leeg is, is vervelend. Een echte nachtmerrie wordt het pas als je precies op dat moment een naderende orkaan probeert te ontvluchten. Om zulke scenario’s te voorkomen, heeft autofabrikant Tesla de actieradius van veel van zijn auto’s met 50 kilometer vergroot voor berijders in Florida. Zij maken zo meer kans om aan orkaan Irma te ontkomen.

    Het gaat om de basismodellen in de Model S- en Model X-reeks, die over een vermogen van 60 kilowattuur beschikken. De accu’s in deze auto’s zijn eigenlijk nog sterker, met een vermogen van 75 kilowattuur. Wil de Tesla-rijder het volledige vermogen gebruiken, dan moet deze normaal gesproken bijbetalen. Tesla heeft nu besloten de begrenzing van deze auto’s af te halen door middel van een automatische software-update. Daardoor rijden alle Tesla-auto’s in het orkaangebied nu op maximale kracht.

    Heel lang kunnen de Tesla-rijders in Florida, waar Irma steeds verder afzwakt, niet van het voordeeltje genieten. Op 16 september draait Tesla de software-update terug, aangezien het grote gevaar dan is geweken. Willen de eigenaren ook buiten het orkaanseizoen extra ver kunnen rijden, dan moeten zij de knip trekken. Voor de extra 50 kilometer rekent Tesla-eigenaar Elon Musk zo’n 5.000 dollar.

    Dion Mebius

  8. Hackers vallen weer Equifax aan

    Het kredietbureau Equifax is getroffen door een cyberaanval. Hackers hebben daardoor toegang gekregen tot creditcardgegevens, huisadressen, rijdbewijsnummers, geboortedata en andere persoonlijke informatie van mogelijk 143 miljoen Amerikanen. Het bedrijf is gevestigd in de Amerikaanse stad Atlanta, maar heeft wereldwijd klanten.

    Er is ook toegang verkregen tot persoonlijke gegevens van klanten uit Canada en Groot-Brittannië van Equifax, maar hierbij gaat het om een stuk minder mensen. In totaal bevat de databese van Equifax gegevens van zo'n 820 miljoen consumenten en 91 miljoen bedrijven.

    Bij een intern onderzoek eind juli ontdekte Equifax dat indringers zich van midden mei tot juli toegang tot de gegevens veschaften via een zwakke plek in de website van het bedrijf. Pas donderdag kwam dit naar buiten. Equifax biedt via Twitter excuses aan klanten aan.

    Het is de derde keer in een jaar tijd dat bij Equifax gegevens worden buitgemaakt. Experts op het gebied van online privacy en veiligheid uiten kritiek op het bedrijf: zij vinden het onbegrijpelijk dat Equifax de veiligheid niet heeft opgeschroefd na de twee recente cyberdiefstallen.

  9. Aeroflot moet schadevergoeding betalen

    Russische luchtvaartmaatschappij Aeroflot moet een schadevergoeding betalen voor het overplaatsen van twee cabinemedewerksters naar minder lucratieve vluchten. Aeroflot had de twee stewardessen overgeplaatst, omdat ze een uniform met maat 42 niet pasten, wat volgens de voorschriften van Aeroflot verplicht is.

    Het argument van Aeroflot voor het voorschrift was dat ‘zwaargebouwde’ cabinemedewerkers in noodgevallen niet snel genoeg handelen, en dat het vliegtuig meer brandstof verbrandt voor iedere extra kilo die het personeel meetorst.

    Discriminatie, vonden de stewardessen. Ze stapten naar de rechter, die hen gedeeltelijk gelijk gaf. Van discriminatie bij het kledingvoorschrift is geen sprake, oordeelde hij, maar de luchtvaartmaatschappij is wel verantwoordelijk voor het inkomstenverlies van de stewardessen. Daarvoor moet Aeroflot ze compenseren.

    Aeroflot zei in een reactie tegen het Russische persbureau Tass tevreden te zijn dat het een veroordeling voor discriminatie heeft ontlopen. De luchtvaartmaatschappij beloofde dat het wijziging van de voorschriften zou overwegen. (Jochem van Staalduine)

  10. Werkgever mag niet in e-mail neuzen

    Bogdan Barbulescu had waarschijnlijk nooit gedacht dat hij geschiedenis zou schrijven, toen hij tien jaar geleden vanaf zijn werk e-mails stuurde naar zijn verloofde en zijn broer. Het kwam de Roemeense verkoopmedewerker op ontslag te staan.

    Maar na jarenlang procederen heeft het Europees Hof voor de Rechten van de Mens bepaald dat de werkgever van Barbulescu in de fout is gegaan. Hij had nooit de e-mails van zijn werknemers mogen bekijken zonder het personeel daar van tevoren voor te waarschuwen. Daarmee is de privacy van de medewerkers geschonden.

    Het Hof draait met deze nieuwe uitspraak gedeeltelijk een beslissing terug uit 2016, waarin de werkgever in het gelijk werd gesteld.

    De Europese vakbondskoepel ETUC, die zich achter de zaak van Barbulescu had geschaard, is ingenomen met de uitspraak. Het vonnis betekent dat zelfs als een onderneming privécommunicatie via bedrijfscomputers verbiedt, dat op zichzelf geen rechtvaardiging is voor het monitoren van de inhoud van de berichten of het ontslag van de werknemer, zegt ETUC-secretaris Esther Lynch.

    'De belangrijkste les die uit de zaak valt te trekken is dat een werkgever het privégebruik van e-mail weliswaar mag beperken, maar niet mag reduceren tot nul', aldus Stephanie Raets van het advocatenkantoor Claeys & Engels in Antwerpen tegenover het persbureau Reuters.