ColumnFrank Kalshoven

Door niet te tonen waarom zo’n nieuw hotel of theater slim is, versterken gemeenten het achtertuinsentiment

Beeld .

Vlak voor het zomerreces besloot de gemeenteraad van Amsterdam (in principe) een nieuw theater te bouwen, in de Sloterplas. Bouwkosten: een slordige 100 miljoen euro. Ik was reuze benieuwd of zo’n besluit een beetje deugdelijk onderbouwd is. Antwoord: nee, of althans, daar komt een burger niet achter.

Eerst: ik ben betrokkene. Ik ben geboren in Amsterdam Nieuw-West, ik ben er getogen, en na veel omzwervingen ben ik er, ruim tien jaar geleden, weer neergestreken. Nieuw-West is thuis. Dit verklaart mijn nieuwsgierigheid naar dit project, én, eerlijk is eerlijk, ook mijn belang.

Mijn eerste reactie toen ik het nieuws vernam: zijn ze nou helemaal besodemieterd! Vanwaar die reactie? Aan de Sloterplas – het water en het omringende park – wordt al decennialang geknabbeld. Het Sloterplasbad, het zwembad, stond toen ik er als jochie zwemles had net buiten het park; de nieuwbouw staat er middenin, inclusief een indrukwekkend parkeerterrein. Een fijn plukkie bomen aan de Noordkant maakte plaats voor het Van Eesteren Paviljoen. Aan de zuidelijke Osdorpkant verrijzen langs de waterkant nu twee restaurants of clubs, waar eerst bomen stonden. En zo voort en zo verder. Knabbel, hap, de kettingzaag erin.

Het stadsbestuur doet steeds nieuwe aanvallen op plas en park. Er zou een groots hotel moeten verrijzen op wat het watersporteiland heet (en wij vroeger Ganzeneiland noemden), inclusief een eigen toerit voor auto’s, dwars door het park heen. Onlangs nog was bedacht dat er dringend een ‘nieuwe inrichting’ moest komen voor de oostkant van het park, een inrichting die erop neerkwam dat honderden bomen omgezaagd moesten worden. Deze plannen zijn verijdeld.

Een klassiek gevalletje nimby? Nimby staat voor not in my backyard, niet in mijn achtertuin. Hartstikke goed, windmolens, maar niet in mijn achtertuin graag, dat sentiment. Ja, natuurlijk speelt dat mee. Maar, en dat is ook eerlijk, dat krijgt een gemeentebestuur ervan als het systematisch aanvallen uitvoert op zo’n park.

Maar goed: dat is een extra reden om belangen en emoties terzijde te schuiven en eens nuchter naar de economische onderbouwing te kijken van burgemeester en wethouders aan de Gemeenteraad.

Die onderbouwing is, waar het om de pegels gaat, echter geheim. Bijlage 4, die gaat over ‘financiën en dekking’: geheim. Bijlage 5, die gaat over haalbaarheid: geheim. De gemeenteraad heeft er naar mogen kijken, maar gewone Amsterdammers krijgen niets te zien.

Dit is des te vervelender omdat wat er wel over geld in de stukken staat vooral vragen oproept. Het huidige gebouw van de Meervaart (want zo heet het theater) is ‘bijna afgeschreven’, staat er, wat een reden zou zijn om wat nieuws te bouwen. Dit wekt nogal op de lachspieren. Tenzij burgemeester en wethouders in één moeite door de grachtengordel zouden willen afbreken natuurlijk, die staat immers ook vol afgeschreven pandjes.

Interessant is ook dat De Meervaart eigenaar is van het huidige gebouw, en op de nieuwe locatie van de gemeente zou gaan huren. De gemeente zou dan extra subsidie aan De Meervaart willen geven – 0,6 miljoen per jaar – plus ‘huursubsidie’. Maarre: wat levert de verkoop van dat gebouw dan op voor de huidige eigenaar? Die zal er toch wel achter komen dat zo’n ‘afgeschreven gebouw’ heel wat geld waard is? En wat komt er op die plek? Een hotel. Ja, daar heeft de stad behoefte aan.

Als kerngegevens geheim zijn, kan een burger zich geen objectief oordeel vormen. Dat geldt voor een theater in Amsterdam evengoed als voor het stadhuis, het winkelcentrum of de sporthal in uw gemeente. Zo versterken gemeenten onbedoeld het achtertuinsentiment. Waarvan akte.

Frank Kalshoven is directeur van De Argumentenfabriek. Reageren? Email: frank@argumentenfabriek.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden