De onderneming Vomar

Deze supermarkt haalde duizenden producten weg uit de winkel en werd de snelste groeier van Nederland

Aart van Haren, topman van de Vomar Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Supermarktketen Vomar stopte met bezorging en bediening en haalde vierduizend producten uit het aanbod. Met succes: het familiebedrijf, inmiddels toe aan de derde generatie, is de snelstgroeiende supermarktketen van Nederland. ‘Voor de formulewijziging kostte een kilo bananen bij ons 1,75 euro, daarna 99 eurocent.’

Op zijn bureau ligt een artikel uit het Haarlems Dagblad van afgelopen zaterdag met de kop: Waar in Haarlem is plek voor 10.000 woningen? ‘Per huis rekenen we op 2,5 persoon. Dat zijn 25 duizend mensen die ieder gemiddeld 45 euro per week aan boodschappen gaan doen. Dat is een omzet van ruim één miljoen per week. Of vijf supermarkten. Daar moeten wij er een of twee van kunnen binnenhalen als de plek is gevonden.’

Aart van Haren (38) is topman van de supermarktketen Vomar (afkorting van Voordeel Markt) die in 2018 voor het tweede achtereenvolgende jaar met 7,3 procent autonome omzetstijging de snelstgroeiende keten van Nederland was. Van Haren klopt zich niet op de borst. Vomar heeft het geluk dat de 66 supermarkten bij elkaar geklonterd zijn in de vierhoek Utrecht, Almere, Den Helder, Noordwijk. Dit is het gebied waar de bevolkingsaanwas het grootst is. ‘Maar het is ook de regio waar de concurrentie het felst is. Albert Heijn is onze grootste concurrent. Maar we hebben ook te maken met de harde discounters als Lidl en Aldi. Jumbo is hier wat minder prominent aanwezig. Maar daarnaast zijn er tachtig winkels van Deen en nog tachtig van de combinatie Dekamarkt/Dirk van den Broek.’

De laatste kent Van Haren meer dan goed. Hij werkte van zijn 15de – eerst naast zijn studie bedrijfskunde in Rotterdam – tot zijn 33ste voor de combinatie, net als Vomar een familiebedrijf. ‘Deze bedrijven lijken eigenlijk best veel op elkaar, maar een groot verschil is dat zij meerdere familie-eigenaren hebben – telgen van de familie Kat en Van den Broek – en wij maar één.’ Vomar is de supermarktketen van de 73-jarige Cees Zwanenburg, die zichzelf inmiddels heeft teruggetrokken op Curaçao, waar zijn dochter een wijnhandel heeft. Maar als president-commissaris houdt hij een vinger aan de pols.

Zwanenburg richtte samen met zijn vader de allereerste Vomar in 1968 op in IJmuiden. Langzaam breidde de keten zich uit, waarna de grote sprong werd gewaagd ten noorden van het Noordzeekanaal met de opening van een winkel in Beverwijk in 1975. Zes jaar later zat Vomar al in de kop van Noord-Holland met een supermarkt in Broek op Langedijk.

Sinds die tijd komen er elk jaar twee tot drie zaken bij. ‘Soms zijn het er vier. Soms maar één. Vorig jaar zijn er winkels bijgekomen in Amstelveen en Roelofarendsveen. Dit jaar openen we een nieuwe supermarkt in Ter Aar. Of daar nog een bijkomt weet ik niet.’

Profiel

Bedrijf: Vomar
Waar: Alkmaar
Sinds: 1968
Aantal werknemers: 6.000 van wie 1.500 fulltime
Jaaromzet 2017: 574 miljoen euro, inclusief Ranzijn tuin & dier

Inkoopcombinatie

Vomar heeft nu het hoofdkantoor en distributiecentrum in de Boekelermeer bij Alkmaar. Van hieruit worden alle winkels bevoorraad – ook met versproducten. Met Deen, Dekamarkt/Dirk van den Broek en nog tien andere ketens zit Vomar in de machtige inkoopcombinatie Superunie. Daardoor hebben ze dezelfde inkoopkracht als Albert Heijn. ‘Het is soms een gekke gewaarwording. Ik ga naar een vergadering van Superunie waar ik met al die concurrenten samenwerk. En zo gauw ik buiten sta, ben ik weer de grootste concurrent.’

Onder leiding van Van Haren heeft Vomar een eigen plek in de markt gevonden. De formule is sinds zijn komst bijgesteld. Vomar is nu wat hij noemt een discount-pluswinkel. ‘We zijn hiermee in 2015 begonnen met een eerste pilot. En sinds die tijd is het uitgerold naar alle winkels.’ Daarbij zijn bepaalde diensten opgedoekt. Zo verkoopt Vomar geen krasloten en staatsloten meer. Er worden ook geen kleren meer gestoomd. En de bediening bij verswaren zoals kaas en vlees is afgeschaft. ‘Het is niet meer mogelijk om speciaal een onsje ham te laten snijden.’

Ook is Vomar gestopt met de bezorging van online bestelde boodschappen. Van Haren is daar resoluut over. ‘In zo’n bezorgdienst moet je heel veel geld investeren. Bovendien is er een plafond aan: in Groot-Brittannië wordt nu 7 procent van de boodschappen online gekocht, maar dat stijgt nauwelijks meer. Je kunt die dingen alleen doen als je besluit de prijzen te verhogen, zelf het verlies te nemen of het op een andere manier op de klanten te verhalen. Dat willen we niet. We willen de goedkoopste zijn. En dat lukt ons. Voor de formulewijziging kostte een kilo bananen bij ons 1,75 euro, daarna 99 eurocent. De Consumentenbond heeft ons twee weken geleden verkozen tot de keten met de goedkoopste budgetboodschappen.’ 

Een vakkenvuller in de Vomar. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Zeventien soorten mosterd

Een andere belangrijk besluit was vierduizend producten uit de winkel weg te halen. Dat was mogelijk zonder dat het assortiment niet meer volledig zou zijn. ‘Een hard discounter zoals Aldi en Lidl heeft zo’n 1.400 artikelen. Daar kan je niet alles krijgen. Wij hebben er 8.000. Wie als man een boodschappenlijstje laat opstellen door zijn vrouw loopt nooit het risico dat er bij ons iets niet is te krijgen. Maar in plaats van zeventien soorten mosterd zijn er nu negen.’

Volgens Van Haren zijn niet de producten uit de schappen gehaald met de laagste omzetsnelheid. ‘Schoensmeer is niet een product wat heel veel wordt verkocht. Maar dat moet beschikbaar zijn als je een volledig assortiment wil kunnen bieden. We hebben ons bij de beperking van het aantal artikelen vooral gericht op minder diepte. Maar alle A-merken zijn er, net als onze huismerken en de budgetmerken.’

Ondanks die beperking van het assortiment is het verkoopvolume nu 30 procent hoger dan vier geleden, zegt hij. Vomar scoort daarnaast een hoge klanttevredenheid op het gebied van openingstijden. Alle winkels zijn op zondag open, behalve die in Broek op Langedijk, waar de eigenaar van het winkelcentrum om geloofsredenen de zondagsrust wil bewaren. En ook door de week heeft de keten zeer ruime openingstijden. ‘We zijn alleen gesloten als dat van de wetgever moet.’

Tuincentra

Van Haren noemt het een groot voordeel dat het een familiebedrijf is. En dat zal voorlopig ook zo blijven. De derde generatie zit al in het bedrijf. David Zwanenburg (41) werkt bij het het zusterbedrijf Ranzijn tuin & dier, een keten van vijftien tuincentra die in 2009 werd verworven. Jim Zwanenburg (34) is financieel directeur bij Vomar. 

Vomar streeft ernaar wel voorop te lopen in duurzaamheid. ‘Wij waren de eerste – tenminste een van de eersten – die de plofkip uit de schappen haalde. We staan in de topdrie van supermarkten met de hoogste verkoop in biologische artikelen. We proberen zo veel mogelijk plasticverpakkingen terug te dringen. En we voeren een lokaal inkoopbeleid. Als we in Noord-Holland tomaten kunnen krijgen, halen we die niet in Brabant.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden