Decennium van dalende koersen

Voor beleggers waren ‘de jaren nul’ een rampdecennium. Met de AEX als dieptepunt.

Banken gaan failliet, voor landen dreigt hetzelfde lot en de aandelenmarkten zijn ingestort. ‘Misschien is het idee je geld in een oude sok te stoppen niet eens zo gek meer’, grapte een aandelenhandelaar onlangs.

De AEX halveerde in de afgelopen tien jaar. Daarmee beleefde de Nederlandse beursindex een van de beroerdste decennia in de geschiedenis van de Nederlandse aandelenmarkt. Zelfs in de crisisjaren dertig deed de beurs het met een verlies van 34 procent beter.

Met een daling van liefst 50,2 procent presteerde de Amsterdamse beursindex slechter dan alle andere indices in de wereld. Roelof-Jan van den Akker, technisch analist van ING, zegt dat in de AEX het afgelopen decennium veel aandelen hebben gezeten van bedrijven die in grote problemen zijn geraakt. ‘Ik noem maar KPN of UPC.’

Na de Amsterdamse aandelenmarkt volgen die van Italië (min 46 procent), Japan (min 45 procent) en Ierland (min 40 procent) in de ranglijst van slechtst presterende beurzen. De FT100 van de beurs van Londen zakte 23 procent, de DAX in Frankfurt 14 procent en de Bel20 in Brussel 25 procent.

Hoewel de Amerikaanse beurs in de afgelopen tien jaar aanzienlijk beter presteerde dan de Europese (de Dow Jones zakte maar 9,4 procent) is het ook voor Wall Street het slechtste decennium geweest sinds er betrouwbare cijfers zijn. Dat is ongeveer sinds 1820.

Als rekening wordt gehouden met herbelegde dividenden, is Amsterdam in het afgelopen decennium niet de meest desastreuze beurs ter wereld. Japan komt dan met een negatief rendement van 39,3 procent nog slechter uit de bus. Maar in Europa blijft de Nederlandse aandelenmarkt de grootste verliezer.

Tien jaar geleden had niemand zoiets durven voorspellen. De beurzen stonden eind 1999 aan de vooravond van de internetboom. Na de koersstijgingen van 262,4 procent in de jaren tachtig volgde er nog een van 330,7 procent in de jaren negentig. Bill Gates, de baas van Microsoft, voorspelde dat in het eerste decennium van de nieuwe eeuw de ‘dynamiek van de economie net zo groot zou zijn als die in de laatste vijftig jaar van de 20ste eeuw’.

Technisch analisten tekenden grafieken waarbij de Dow in 2010 was gestegen tot 100 duizend en de AEX tot 6.000. Een vertienvoudiging van de waarde van aandelen in tien jaar werd destijds als een realistische voorspelling gezien.

Maar al na de zomer van 2000 werd de internetzeepbel doorgeprikt en daarna stagneerden de koersen. De kredietcrisis die in 2007 in de Verenigde Staten begon, betekende het einde van de hausse.

De uitspraak dat ‘aandelen het op termijn altijd beter doen dan obligaties’ is ondanks de ongekend lage rente niet langer een wet van Meden en Perzen. Wie in 1900 in Amsterdam 100 gulden in aandelen had belegd, zou nu een portefeuille met een waarde van 3.232 gulden (1.469 euro) hebben, blijkt uit een aanpassing van de Aandelenindex van de eeuw, die deze krant tien jaar geleden publiceerde in samenwerking met hoogleraar Kees Koedijk van de Universiteit van Tilburg.

Aandelen blijken ook lang niet altijd op lange termijn goede beleggingen geweest. Wie op 1 januari 1.900 honderd gulden in aandelen had gestoken, zou daar eind 1932 slechts 22,50 gulden van hebben overgehouden. Pas eind 1953 zou het saldo weer positief zijn.

Behalve in de opkomende markten zoals China, Rusland en India zijn aandelen in de afgelopen tien jaar overal in de geïndustrialiseerde wereld in waarde gedaald. De Dow Jones daalde van 11.497 tot 10.435. Als rekening wordt gehouden met dividenden zou een mandje met dertig Dow-fondsen nog een positief rendement van 13 procent in tien jaar hebben behaald.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden