‘De Zalmnorm deed het goed in Den Haag, waarom niet hier?’

‘Een kolfje naar mijn hand’, dacht de nieuwe baas toen hij hoorde dat hij in de kosten moest gaan snoeien.

Eigenlijk is het werkzame leven van Gerrit Zalm eenvoudig. Ooit bedacht hij als minister van Financiën de Zalmnorm waarbij ministers een maximaal bedrag kregen dat ze mochten uitgeven. Die Zalmnorm is overal toepasbaar waar de naamgever werkt, zo blijkt. Nu wordt Zalm de hoogste baas van een combinatie van ABN Amro en Fortis en hoe gaat hij die fusiebank leiden? Met zijn Zalmnorm.

‘Dat kunstje deed het goed in Den Haag, waarom zou dat hier niet kunnen?’, zegt Zalm. Hij gaat zijn norm ietsje aanpassen: de leden van de nieuwe raad van bestuur van de bank die ABN Amro gaat heten, krijgen elk te horen hoeveel kosten ze mogen maken, ongeacht de inkomsten. Daarmee pakt Zalm het probleem aan waar ABN Amro al decennia mee worstelt: de kosten van de bank zijn veel te hoog. ‘Ha leuk’, dacht Zalm toen hij vier maanden geleden begon, ‘een kolfje naar mijn hand.’

En sindsdien? Geen onaangename verrassingen gehad?

‘Nee, eigenlijk niet. Ja, de recessie, dat is vervelend. Deze klus is ingewikkeld. Bijna net zo moeilijk als die van minister van Financiën. Ik merk dat ik het in die rol niet zo slecht heb gedaan. Want ik heb allemaal wetgeving geïntroduceerd waarvan ik nu merk, hoe goed die werkt.’

Wat is ingewikkeld?

‘Eerst moeten we de zaak uit elkaar trekken. Van eurocommissaris Kroes moeten we delen van ABN Amro verkopen. Vervolgens moeten we weer gaan integreren. Tegelijk is een ontvlechtingsproces gaande bij Fortis Nederland, dat zich los moet maken van het Belgische Fortis. Complicatie daarbij is dat ik over de operationele zaken van Fortis niets te zeggen heb – rentetarieven en wanneer je kapitaal ophaalt, mag je niet met elkaar afstemmen. Dus die dubbele ontvlechting moet je intelligent proberen te combineren met de integratie van ABN en Fortis. Het gevaar is dat je voordat je daar aan begint twee afzonderlijke banken hebt die je niet meer in elkaar kunt schuiven.’

Bemoeit de staat zich daar ook nog mee?

‘Het ministerie van Financiën zegt niets over onze dag-tot-dag zaken. Maar de staat heeft wel zeggenschap over strategische beslissingen. Al was het alleen maar omdat ik dat zelf zo vroeger in een wet geregeld heb. Ergens in september willen we een akkoord van de staat en De Nederlandsche Bank (DNB) op onze plannen.’

Krijgt de staat dit jaar dividend?

‘Ik verwacht het niet. Het is nog maar helemaal de vraag of we winst kunnen maken. Dit jaar wordt een ontzettend zwaar jaar. We hebben straks wel een echte aandeelhoudersvergadering. Net zoals ik het vroeger bij DNB meemaakte. Daar is de staat ook de enige aandeelhouder en dus was de aandeelhoudersvergadering daar altijd gezellig.’

Voor de staat is uw beloningsbeleid een belangrijk punt.

‘Het is hier niet zo dat louter variabele beloningen werden uitgedeeld, en dat dan weer alleen op basis van financiële resultaten. We gaan het beloningsbeleid nog uitwerken. Maar het is evident dat de variabele beloning een minder groot onderdeel van de totale beloning wordt.’

U wilt de klant centraal stellen. Is winst daardoor geen doel meer?

‘Dat zijn geen tegenpolen. Wij kiezen er niet voor de bank zo te maken dat we producten maken en hopen dat klanten daarop afkomen. Wij voegen ons naar de klant en komen met een breed pakket producten die langdurig bij hem passen. Als je dat goed en vooral efficiënt doet, komt de winstgevendheid vanzelf. ’

En als de klant het product niet snapt?

‘Wij nemen geen risico’s die we niet begrijpen. Ik denk dat ik de meeste producten wel kan doorgronden, maar ik beschouw mezelf niet als een gemiddelde eenvoudige consument. Je moet daarom de klant ook goed kennen en zeker weten dat hij weet wat hij koopt. Ook die zorgplicht zit in wetgeving die ik zelf tot stand heb gebracht. Daar ben ik trots op.’

Gerrit Zalm (ANP) Beeld
Gerrit Zalm (ANP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden