De Ster bijna verkocht aan Arabieren

Zakenman en kunstliefhebber Joost Ritman geeft de hoop niet op de door hem opgerichte fabrikant van wegwerpservies De Ster terug te kopen van ING Bank....

Van onze verslaggeefster

AMSTERDAM

Gisteren bepleitte hij zijn zaak in hoger beroep bij het Amsterdamse Gerechtshof nadat de rechter zijn eis eind vorig jaar in kort geding had afgewezen. Ritman en de ING Bank raakten begin jaren negentig gebrouilleerd toen de bank De Ster confisqueerde omdat Ritman zijn schulden niet betaalde.

Ook de befaamde Bibliotheca Philosophica Hermetica, die Ritman zelf heeft verzameld, kwam in handen van de bank. De bibliotheek diende als onderpand.

De kunstverzamelaar had De Ster groot gemaakt maar verkwistte de winsten aan zijn kostbare liefhebberij, de cultuurhistorische bibliotheek. De resultaten van De Ster zakten tijdens de Golfoorlog in omdat luchtvaartmaatschappijen, de voornaamste klanten voor het wegwerpservies van De Ster, minder kochten.

Toen De Ster begin jaren negentig in financiële problemen kwam, ontfermde de ING Bank zich over het bedrijf. De befaamde bibliotheek van Ritman kwam daarbij ook in handen van de bank. Deze had de bibliotheek in onderpand gekregen voor achtergestelde leningen.

Daarbij was echter bepaald dat, mocht ING overgaan tot verkoop van De Ster, de bank het bedrijf eerst aan Ritman zou moeten aanbieden. Ritman zou De Ster tegen dezelfde voorwaarden mogen kopen als de eerstgegadigde.

Ritmans advocaat mr. P. Wakkie spitste zijn pleidooi woensdag toe op dit recht van eerste koop. 'Er was een principe-overeenstemming tussen ING en Investcorp en dus hadden ze het bedrijf eerst aan Ritman moeten aanbieden', stelde de advocaat gisteren opnieuw.

Daarvoor kwam de raadsman met een aantal nieuwe feiten. Zo erkende de ING dat zij op 2 januari 1996 met iemand van De Ster had gesproken. In dat gesprek zou ING hebben gemeld dat er overeenstemming was over de prijs van 375 miljoen gulden waarvoor De Ster aan de Arabische investeringsgroep Investcorp zou worden verkocht.

Wakkie stelde ook dat Investcorp vorig jaar al een boekenonderzoek bij De Ster had gedaan. Daaruit leidt hij af dat er overeenstemming was over meer dan slechts de prijs. 'Een boekenonderzoek doe je niet als je niet van plan bent het bedrijf te kopen', aldus Wakkie.

De advocaat stelde voorts dat ING Investcorp had aangeboden alle kosten te vergoeden die de Arabische investeringsgroep zou hebben gemaakt bij het onderzoeken van de overname. Volgens Wakkie had de bank er wel een paar miljoen gulden voor over om Investcorp te bewegen De Ster te kopen. De overname door Investcorp ketste af omdat het teveel garanties eiste, onder meer voor de omzet van De Ster.

Als Ritman door het hof in het gelijk gesteld wordt, mag hij De Ster voor 375 miljoen gulden kopen. In zijn plannen weet de kunstverzamelaar zich gesteund door de Rotterdamse investeringsgroep HAL. Ritman zelf zit nog steeds met grote schulden aan de ING.

Het bedrag dat ING nog van Ritman tegoed heeft, is de afgelopen jaren fors opgelopen door rentebijschrijvingen. Door de verkoop van delen van zijn kunstverzameling werd anderhalf jaar geleden 40 miljoen gulden afgelost.

Een deel van Ritmans bibliotheek is in Londen bij Christie's ondergebracht. Het gaat volgens ING Bank om delen die buiten de zogenoemde 'kern-bibliotheek' vallen. Ook deze geesteskinderen van Ritman lopen gevaar. De bank is nog steeds van plan ze te verkopen om de schulden van Ritman te innen.

De opbrengst van 40 miljoen is minder dan verwacht en De Ster levert ook nauwelijks winst op. Ritman hoopte eind vorig jaar dat de rechter de bank zou verbieden delen van de bibliotheek te verkopen. De verzameling moet een eenheid blijven en ING Bank heeft geen zeggenschap over de bibliotheek, die door staatssecretaris Nuis op een lijst van beschermd Nederlands cultuurbezit is geplaatst. In ieder geval mag de boekenverzameling niet in buitenlandse handen komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden