De ochtend blijft buiten

In Club Zoo begint het nachtleven om zeven uur 's morgens. In een zachtrode omgeving dansen en hangen weekendjunks, 'lieve' knuffelaars, en flexwerkers....

door Henk van Renssen en Anne van Driel

AMSTERDAM, zondagochtend half acht. Het is nog donker, maar de ochtend begint. Op het Leidseplein verwijderen straatvegers de laatste resten van het nachtleven. Medewerkers van de Albert Heijn in de Leidsestraat zetten lege kratten buiten. Club Zoo, de lounge bar annex discotheek op de Oudezijds Voorburgwal, is net een half uur open.

De portiers trappen juist een jongen tegen de grond. Roerloos blijft hij liggen. 'Gerald, sta op!', gilt zijn vriendin. Gerald blijft liggen. Mensen drommen samen, politiewagens arriveren. 'Hij zei dat hij een pistool bij zich had', roept een van de portiers. 'Sta eens even op, man, hallo', zegt een agente. Gerald komt langzaam overeind. De agenten wachten.

Een medewerker van Club Zoo roept ze opeens toe: 'Hij heeft coke in zijn lul, hij is aan het acteren!' De agenten reageren niet. Dan maakt Gerald zich los en duikt op de portiers. De blauwe uniformen vliegen op hem af, slaan hem onmiddellijk in de boeien en duwen hem in de auto. Twee minuten later is alles weer rustig op de Wallen.

Dit soort incidenten zijn onvermijdelijk, zegt Jerry Agard (31), eigenaar van Club Zoo, even later. Mensen lopen 's ochtends vroeg op straat, vol met drank, onder de coke, en zien een deur openstaan. Die moet je dus niet binnenlaten. 'De portiers kijken naar modder op de schoenen en schrammen in het gezicht, want dat verraadt of ze te ver heen zijn. Pimps en ho's komen er niet in, alleen gewone mensen.'

Het was vooral in het begin een probleem het gespuis buiten te houden, zegt Agard. Een half jaar na de opening van zijn ochtendclub in 1997, belde hij naar Tempo Team voor een portier. Iemand wou met zijn fiets naar binnen, en dat was de druppel geweest. Tegenwoordig loopt er ook een medewerker undercover door het publiek, om de dealers te betrappen en om te voorkomen dat er al te gekke dingen gebeuren.

Oké, veel mensen hebben geslikt als ze binnenkomen. Ze hebben vaak al een hele nacht feesten achter de rug. Maar, zegt Agard, 'ze zijn in control, weet je wel, ze zijn rustig. Wij eisen van ze: jij neemt de drugs, niet andersom. Snap je dat niet, dan doei.'

En als het moet, wordt de zorgeloze nacht dus met geweld beschermd. Buiten mogen ze de boel kort en klein slaan. Maar achter de dikke gevel van Club Zoo, tussen het verlaagde plafond, de verhoogde vloer en de dubbele wanden, gaat de party vrolijk verder.

Agard heeft zijn zaak zo ingericht dat zijn klanten kalm blijven. Het licht is zachtrood. Langs de muren staan versleten, maar comfortabele chesterfield-fauteuils, om lekker in te hangen. De muziek is house van het rustige soort. 'Relaxed', zegt Agard. Achter de bar, een vierhoek in het midden van de tent, is een ruime dansvloer. Op het plafond is een litho van Escher nageschilderd.

De sfeer is ongedwongen. Twee homo's staan bij de bar te kussen, en niemand kijkt naar ze om. Een gabber met ontbloot bovenlichaam staat bij een pilaar te housen, de vuisten gebald, ogen wijd open. Een travestiet passeert een 51-jarige hippie. En op de dansvloer gaat een danseres van Casa Rosso uit haar dak.

André (22) staat glimlachend naar een meisje te kijken. Hij is vorkheftruckchauffeur in de Rotterdamse haven. Door de week moet hij om zes uur 's ochtends op. Maar in het weekend gaat hij zo lang mogelijk door. Met behulp van een paar lekkere drugs, natuurlijk, want anders houdt hij het niet vol.

'Ik ben een weekendjunk', zegt André. Hij is vannacht vooral in de Mazzo geweest, een club op de Rozengracht. Drie pilletjes xtc heeft hij tot nu toe achterover geslagen, eigenlijk 'vrij weinig'. En natuurlijk de nodige speed. 'Van pillen word je zo zitterig, weet je wel. Een combi met speed is ideaal. Dan krijg je weer zin om te dansen.'

Om vijf uur was de Mazzo gesloten. Om de tijd te doden tot zeven uur, de openingstijd van Club Zoo, zijn André en zijn maat met wat meisjes naar huis gegaan. Nee, ze hebben niet zoveel uitgespookt daar. Het was vooral een 'knuffelsessie'. Door die speed krijg je hem toch niet meer omhoog. 'Dat gaat dan heel lang duren.'

André heeft er nog lang geen genoeg van. Club Zoo bezoekt hij 'bij gebrek aan beter'. Het is 'gewoon een kroeg waar mensen dansen en drugs gebruiken'. Maar de mensen zijn in elk geval vriendelijker dan in De Boot in Rotterdam. Dat is ook zo'n ochtendclub, 'maar daar zijn ze veel agressiever'.

Er zijn hier wel vrij veel homo's, zegt André. 'Maar daar heb ik geen problemen mee. Als er maar een paar meiden zijn. Je moet natuurlijk wel iets hebben om voor te dansen.'

Karel (39) is beeldend kunstenaar en postsorteerder bij de PTT. Hij komt elke twee weken in Club Zoo, samen met zijn vriend Henk. Het is hier inderdaad 'heel homovriendelijk', zegt Karel. 'Je kunt hier lekker kussen op de dansvloer. En af en toe duik je het toilet in om een paar lustverhogende poppers te slikken. Dat vinden ze hier niet helemaal oké, maar het wordt getolereerd.'

De mensen in Club Zoo proberen volgens Karel vooral 'het ochtendgevoel buiten de deur te houden'. Hij ook, hij vindt het 'zonde dat het allemaal zo vroeg eindigt'. Als hij is uitgeweest, in homotenten, gaat hij thuis even een kop koffie drinken, of een uurtje rondwandelen op de Wallen. En dan hup, om zeven uur in de rij staan voor Club Zoo.

Het is een 'lief publiek' dat er komt. Dat komt vooral door de pillen, want die maken je 'inventief op het sociale vlak'. Maar het valt hem op dat de mensen aardiger zijn tegen elkaar dan in de nachtclubs. Hij ontmoet hier veel meer mensen. 'Iedereen gaat blijkbaar een stapje verder, iedereen laat zich veel meer gaan.'

Klopt, zegt Olga (21), studente communicatiewetenschappen. 'Maar het is wel allemaal fake. De mensen zijn te aardig, te knuffelig. Zo willen ze je, zo willen ze je niet meer. Alles is hier op het nu gericht, op dit moment. Morgen is iedereen anders.'

Niet dat ze daar vanavond problemen mee heeft, trouwens. Olga heeft zelf ook een pilletje op. Ze komt van Innercity, het grote dansfeest in de RAI. Daar kreeg ze een flyer van Club Zoo in haar handen gedrukt. Toen is ze toch maar gegaan. 'Het was gewoon gezellig. Nu is het een kwestie van het gevoel zo lang mogelijk doordrukken, van doorgaan tot het bittere eind.'

Arjan ziet eruit alsof hij dat eind allang voorbij is. Hij is 38, maar draagt de beginnende rimpels van een 48-jarige. Arjan slikt naar eigen zeggen 20 tot 25 pillen op een weekend. 'Ik hou van drugs', zegt hij. 'En ik wil in het weekend helemaal los. Ik wil niet naar huis om vijf uur. En iedereen is hier aardig, iedereen raakt elkaar aan.'

Goed, door de week, als hij weer aan het werk is, en de rozerode wereld van Club Zoo de druilerigheid van de winter niet meer kan tegenhouden, wordt hij 'heel depressief'. 'Maar dat is een keuze, dat maakt me niet uit.'

Precies, zegt eigenaar Agard. Die keuzevrijheid, dat is wat de mensen willen. 'Come on, it's the year 2000. Dan ga je niet meer uit van elf tot drie. Vrijheid, weet je wel, je bent flexwerker.' Er komen volgens Agard zelfs mensen in Club Zoo die om zeven uur de wekker zetten. En nachtzusters, die klaar zijn met hun dienst.

De nacht en de dag, die lopen tegenwoordig toch door elkaar. Agard: 'Als iemand je vraagt: ''Ben jij nog uitgeweest gisteravond?'', dan zeg je: ''Nee man, ikke niet. Ik heb lekker gegeten, naar The Bold and the Beautiful gekeken, met de kids nog wat Nintendo gespeeld, en ben om één uur naar bed gegaan. En om zeven uur ben ik opgestaan om naar de lounge te gaan. De vogeltjes floten toen ik door het Vondelpark fietste.'

En zo maken de bezoekers van Club Zoo, een stuk of honderd deze ochtend, ieder op hun eigen manier een lange neus naar de morgenstond. Om half twaalf stapt een meisje naar buiten. Haar panty is gescheurd, haar haren zijn in de war, haar mascara is uitgelopen. Ze ziet bleek in het witte ochtendlicht. Het lijkt haar niet te deren. Ze maakt nog even een praatje met de portiers met hun kogelvrije vesten, en verdwijnt dan slingerend tussen de toeristen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden