'De boekhouder heeft het juiste perspectief'

Hans Hoogervorst..

amsterdam Prima dat politici als gevolg van de kredietcrisis iets zeggen over boekhoudregels, maar ze moeten niet proberen om die regels veranderd te krijgen.

Dat vindt de Financial crisis advisory group, een internationaal gezelschap van toezichthouders, accountants, wetenschappers en (centrale) bankiers. De groep adviseert de twee organen die internationaal de boekhoudregels vaststellen, hoe ze met de crisis moeten omgaan. Medevoorzitter is Hans Hoogervorst, de hoogste man van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) die in Nederland toeziet op ordelijk gedrag van financiële instellingen. Volgens de groep zijn politici en de bankenlobby enkele keren over de schreef gegaan en hebben ze ongeoorloofde druk uitgeoefend op de makers van boekhoudregels. Met succes, want de regels veranderden zo dat toen het goed ging de winsten van banken werden geflatteerd.

Houden politici boekhouders gegijzeld?

‘Ergens is dat wel te begrijpen. Politici zijn door al die miljarden die ze in de bankensectoren hebben gestopt zelf een beetje bankier geworden. En die willen nu eenmaal gunstige boekhoudregels. Bovendien is het niet zo vreemd dat de kredietcrisis bij hen een zekere paniek heeft teweeggebracht en dat ze controle willen. Maar dat heeft ervoor gezorgd dat ze ongecoördineerd en in grote haast hebben voorgeschreven hoe boekhoudstandaarden veranderd dienden te worden.’

Wat hadden ze moeten doen?

‘Wat wij zeggen is: houdt afstand en laat het maken van de regels aan onafhankelijke technici over. Dat is al moeilijk genoeg, want er zijn internationaal veel te veel boekhoudstandaarden. Dat moeten er hooguit twee worden, want nu is er geen touw aan vast te knopen. Maar los daarvan gaat de politiek te ver als het gaat bepalen wat er aan de regels veranderd moet worden. De boekhouder heeft het juiste perspectief. De sfeer is gepolitiseerd geraakt en moet gedepolitiseerd worden.’

Wat is in de kern de conclusie van uw groep van experts?

‘Dat de boekhoudregels niet voor een pro-cyclisch effect hebben gezorgd. Met andere woorden: de regels hebben de verliezen niet groter gemaakt. De banken benadrukken dat dat juist wel zo is. Ze wijzen op de boekhoudregels waardoor ze gedwongen zijn verliezen te boeken op activa waar door de crisis geen markt meer voor was. De regels schrijven voor dat die zaken tegen marktwaarde op de balans moeten staan. De banken zeiden: er is geen markt voor. Dus werden die activa met behulp van modellen zeer laag gewaardeerd.’

Dan hebben de regels de verliezen toch groter gemaakt?

‘Nee, want de overschatting van die verliezen is minder dan de onderschatting van de verliezen op de grootste activa-categorie: de leningen. De regels hebben ervoor gezorgd dat er onvoldoende reserves zijn aangehouden om de verliezen, bijvoorbeeld door slechte terugbetaling, op te vangen. Per saldo hebben de boekhoudregels daardoor een onderschatting van de verliezen veroorzaakt.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden