Consumenten willen meer macht AFM na gesteggel Zalm

De Consumentenbond vindt dat de positie van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) moet worden versterkt. Alleen door de toezichthouder op te waarderen, wordt voorkomen dat bij de beslissing over bestuurders het belang van de klant het onderspit delft. Dat zegt directeur Bart Combée (41) in een gesprek met de Volkskrant.

Van onze verslaggever Xander van Uffelen

Combée reageert met zijn voorstel op de commotie die is ontstaan over de positie van Gerrit Zalm. De bankier van ABN Amro werd ondanks een negatief oordeel van de AFM over zijn periode als bestuurder bij DSB Bank goed bevonden als bestuurder. Hoogleraar Scheltema, die de onderzoeken van de AFM en De Nederlandsche Bank (DNB) naar het functioneren van Zalm toetste, schoof de mening van AFM ter zijde, een advies dat minister De Jager van Financiën maandag overnam.

‘Het is bijna beangstigend om te zien hoe in een oogwenk de klant het onderspit heeft gedolven’, zegt Combée. ‘Dat staat in schril contrast met de mantra die na het uitbreken van de financiële crisis ingang vond: de klant zou weer centraal moeten komen te staan. Want de les van de crisis was dat het klantenperspectief ontbrak. Toen vreesden we al dat het hier om loze beloften zou gaan. Bij de eerste lakmoesproef – kijkt een bankier voldoende naar het belang van consumenten? – schuift minister De Jager binnen enkele uren het oordeel van de klantenautoriteit terzijde.’

In het huidige toezichtsmodel kijkt de AFM naar het gedrag van bankiers tegenover consumenten, terwijl DNB primair kijkt naar de stabiliteit van het financiële stelsel. Combée: ‘Als de mening van de AFM minder zwaar telt, zeg je als samenleving dat de klant ook minder zwaar weegt. Dat moet anders.’

Over de exacte invulling van de extra macht voor de AFM valt verder te discussiëren, zegt Combée. De wetgever kan ervoor kiezen als vereiste vast te leggen dat een bestuurder door beide toezichthouders moet worden goedgekeurd. Ook kan het uiteindelijke oordeel aan de politiek worden overgelaten. ‘Een ding is zeker, de opvatting van de AFM over hoe een bestuurder omspringt met zijn klanten, mag nooit meer zomaar onder tafel worden geschoven.’

De directeur van de Consumentenbond is zeer te spreken over de vasthoudende aanpak van de AFM. ‘In het verleden hebben we wel eens kritiek gehad op de afwachtende houding van de AFM, maar in deze kwestie laat de autoriteit eindelijk zijn tanden zien.’

Combée vermoedt dat AFM achter de schermen onder druk is gezet om zich te schikken naar het oordeel van DNB. ‘De AFM had kunnen kiezen voor de rust van de financiële sector, maar heeft haar rug recht gehouden. Ik geef de AFM een groot compliment voor haar vasthoudendheid .’

Combée wil zich niet uitlaten over de (on)houdbaarheid van de positie van Zalm. ‘Wel constateer ik dat de AFM een consequente lijn voert. Bij de behandeling van klachten over DSB bank heeft de toezichthouder duidelijke fouten ontdekt. Dat waren geen kleine kwesties, maar oordelen waaruit bleek dat de klant bij DSB echt schade heeft ondervonden.’

De Consumentenbond is somber over de lessen die na de crisis zijn getrokken. Combée: ‘Van de centrale positie voor klanten zie ik nog weinig terug. Producten zijn nog altijd ondermaats, de prijzen nog altijd te hoog.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden