'Consumenten minder snel aansprakelijk bij roof pinpas'

Consumenten zijn minder snel aansprakelijk voor schade door de roof van pinpas of bankgegevens. Dat zegt Edgar du Perron, scheidend voorzitter van de Geschillencommissie van Klachteninstituut Kifid in een interview met de Volkskrant. Hij neemt na negen jaar afscheid van het instituut in Den Haag en gaat verder als rechter van de Hoge Raad, Nederlands hoogste rechtscollege.

Pinnen in een supermarkt. Beeld ANP

Du Perron: 'Vroeger werd gezegd: als je pinpas is gejat en je pincode is afgekeken, dan is dat jouw grove nalatigheid. En dus draai je zelf op voor de financiële schade. Maar wij als Geschillencommissie van Kifid zijn ons steeds meer gaan realiseren hoe doortrapt die criminelen te werk gaan. Dat is soms goochelen op het hoogste niveau. Nu denken we: aan dat soort pinpasfraude kan de consument vaak niks doen.'

In november oordeelde Kifid dat de Rabo Bank een klant 5.000 euro moet vergoeden die met haar gestolen pinpas was ontvreemd van haar rekening. Een hoogbejaarde dame nam geld op bij een vrijstaande geldautomaat in een winkel. Een onbekende vrouw liet haar voorgaan. Even later miste de dame haar pas, maar daarmee worden later wel meerdere onbevoegde opnames gedaan. De vrouw wilde dat de bank het gestolen bedrag compenseerde.

De bank weigerde en wilde niet verder gaan dan een vergoeding van 1.000 euro. De Geschillencommissie van Kifid gaat er vanuit dat de pincode is afgekeken. Volgens haar vertoont de zaak 'alle kenmerken van geraffineerde criminaliteit waartegen de gemiddelde consument zich zeer moeilijk kan weren.' De klant moet wel het eigen risico van 150 euro voor eigen rekening nemen.

Edgar du Perron, scheidend voorzitter van de Geschillencommissie van Klachteninstituut Kifid. Beeld Mike Roelofs

Phishing

Als mensen slachtoffer worden van het zogenoemde phishing, een vorm van internetfraude waarbij bankgegevens worden gestolen, dan oordeelt Kifid eveneens dat de consument niet altijd hoeft op te draaien voor de schade.

De Perron: 'Met phishing ligt wel wat ingewikkelder dan met pinpasfraude. Mensen zijn inmiddels uitgebreid gewaarschuwd dat ze hun bankgegevens of pincode niet afgeven aan een beller met een mooi verhaal. Maar soms gaat het natuurlijk toch mis, want die criminelen zijn natuurlijk enorm geslepen. Wij vinden dat je van banken mag verwachten dat hun beveiliging op niveau houden. Zij moeten zoveel mogelijk doen om de risico's op dit soort schade beperkt te houden. Bijvoorbeeld door het minder makkelijk te maken om grote bedragen over te maken middels internetbankieren.'

In januari moest de Rabo Bank op last van Kifid twee phishing-slachtoffers compenseren. Zij verloren hun spaargeld. In 2013 stonden zij beveiligingscodes voor internetbankieren af aan een persoon die zich aan de telefoon voordeed als een medewerker van de bank. Daarna werd bij elk enkele tienduizenden euro's van de rekening gehaald.

Nalatig

De bank vond dat de klanten nalatig waren geweest en zelf voor de schade moesten opdraaien. Volgens Kifid waren de klanten inderdaad nalatig, maar had de Rabo bank de klanten beter moeten beschermen tegen dergelijke oplichterij. Dat zou bijvoorbeeld kunnen door het instellen van een daglimiet bij overboekingen per internet.

De bank moest daarom het grootste deel van de schade vergoeden. De klanten moesten wel enige schade voor eigen rekening nemen, te weten 7.500 euro en 5.000 euro. Zij hadden hun bankgegevens nooit mogen afgeven aan een beller.

In december waarschuwde de Betaalvereniging Nederland nog voor een sterke toename van internetfraude door phishing. Mensen ontvangen mails op naam van banken of bedrijven waarbij wordt gevraagd naar bancaire gegevens en pincodes.

Enkele weken geleden waarschuwde de Belastingdienst voor mails met het onderwerp 'Betalingsachterstand belastingaangifte 2015'. De ontvanger werd gevraagd de betaling alsnog te doen. Met de afgestane bankgegevens werd vervolgens de hele rekening leeggehaald. Twee weken geleden waarschuwde het ministerie van Volkskgezondheid ook voor een phishingmail.

Schikken

Het Klachteninstituut Financiële Dienstverlening behandelt klachten over bankfraude, maar ook over zaken als beleggingsproducten, levensverzekeringen en hypotheken. Consumenten worden geacht de zaak eerst zelf te hebben besproken met hun bank, verzekeraar of verkoper van een financieel product.

Daarna doet eerst de Ombudsman van het Kifid een poging de zaak te schikken. Lukt dat niet, dan wordt de zaak voorgelegd aan de Kifid-Geschillencommissie. Daarna is er nog een Commissie van Beroep. Het instituut kreeg sinds de oprichting in 2007 circa 60 duizend klachten binnen. Zo'n 4.000 zaken kwamen voor de Geschillencommissie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden