Compromis NS: buurt krijgt passagepas voor ov-poortjes

Niet overal is de kritiek verstomd, maar de NS krijgt steeds vaker zijn zin met het afsluiten van stations met ov-poortjes. Zelfs Gouda en Leiden, twee gemeenten die als iconen van het protest golden, zijn overstag en staken het verzet tegen het 'dicht maken' van stations.

De ov-poortjes op Rotterdam Centraal. Beeld anp

Zo gaat in Gouda Centraal de onderdoorgang die het hart van de stad met de noordelijke wijken verbindt en toegang biedt tot de perrons vanaf woensdag definitief dicht. Althans, de toegangspoortjes gaan dicht. Die kunnen straks alleen nog maar worden geopend met een ov-chipkaart of een speciale passagepas.

Ruim achthonderd van die passen zijn de afgelopen weken door de NS verstuurd naar mensen die daar om hadden verzocht. In een straal van twee kilometer om het station zijn bewoners en bedrijven door de NS benaderd met de vraag of ze belangstelling hebben voor (gratis) passagepassen.

En zelfs in Leiden, waar de protesten tegen afsluiting van het station het luidst klonken, lijkt de NS alsnog succes te boeken. Dinsdag buigen gemeenteraadsleden zich over het akkoord dat het gemeentebestuur en de NS hebben bereikt over het in gebruik nemen van de ov-poortjes op Leiden Centraal.

Station Leiden Centraal. Beeld anp

Dat station is de verbinding in een belangrijke looproute. Met aan de ene kant het centrum en aan de andere kant onder meer het academisch ziekenhuis en onderdelen van de universiteit. De spoordijk die dwars door Leiden loopt biedt meer openingen, maar de route door het station is voor voetgangers verreweg de populairste.

Het afgelopen jaar liepen de spanningen tussen de NS en de gemeente hoog op. Wethouder Robert Strijk (D66, bereikbaarheid) wil nu dat er 'haast' wordt gemaakt met de afsluiting van het station. Een extra passantentunnel, waar veel raadsleden op aandrongen, blijkt financieel niet haalbaar.

Hoe heeft de NS het voor elkaar gekregen dat de sfeer over het afsluiten van stations binnen een jaar lijkt te zijn omgeslagen? Want ook in andere gemeenten waar het lastig lag (Deventer en Dordrecht bijvoorbeeld) weet het spoorbedrijf zijn zin te krijgen.

De woordvoerder van de NS wil vooral niet triomfantelijk doen en zegt: 'We merken dat gemeenten zich steeds constructiever opstellen. Wij hebben een consequent verhaal over de noodzaak om de stations af te sluiten. Daar is meer begrip voor.'

En inderdaad blijken gemeenten gevoelig te zijn voor de opvatting van de NS dat dichte ov-poortjes een belangrijke bijdrage leveren aan de strijd tegen agressief gedrag tegen NS-personeel. 'We kunnen niet doof zijn voor de klacht van de NS dat zwartrijders de meeste agressie veroorzaken', zegt de woordvoerder van de gemeente Gouda.

Een proef bij station Rotterdam-Zuid, het eerste interwijkstation waar een vrije doorgang van de ene naar de andere kant van het spoor niet meer mogelijk was, wees uit dat gebruikers van het station ook wel het gevoel hebben dat de (sociale) veiligheid toeneemt als de poortjes niet meer open staan.

Anderzijds: schrikt zo'n poortje de zwartrijder echt af? Die kan toch ook in het bezit komen van de gratis passagepas of het passagerecht (kan via automaat op gratis ov-chipkaart worden geladen) om dan alsnog voor niets te reizen? Het Leidse PvdA-raadslid Gijs Holla: 'Het is toch een beetje: we sluiten het huis af, maar leggen wél de sleutel goed zichtbaar klaar.'

Wat ook meehelpt aan een betere verstandhouding tussen de NS en gemeenten, is dat het spoorbedrijf zich bereid toont te investeren in de omgeving van het station. Leiden is blij dat de NS 3 miljoen euro wil meebetalen aan een parkeervoorziening voor fietsers. In Gouda gaat de NS investeren in het opknappen van een spooronderdoorgang, enkele honderden meters van het station vandaan.

Daarnaast investeert de NS dus in passagepassen. 'Die werken alleen voor het betreffende station', verzekert de NS-woordvoerder. De gratis passagepas is twee jaar geldig. Wie een ov-chipkaart heeft maar onvoldoende saldo daarop om de NS-poortjes te openen kan - gratis - bij de automaat eenmalig passagerecht op de kaart opladen. En de bezitter van ov-chipkaart met voldoende saldo kan uiteraard altijd kosteloos aan de andere kant van het station komen.

Reizigersorganisatie Rover hoort nog amper een wanklank over het afsluiten van de stations. Op termijn worden op 82 van de 410 stations de poortjes gesloten. 'We klagen gauw in Nederland maar die dichte poortjes hebben ook een voordeel', zegt de woordvoerder. 'Vergeet je tenminste niet uit te checken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden