China pakt ‘bedrijfsspionage’ aan

China wil buitenlandse ondernemers die op zoek zijn naar strategische informatie van Chinese bedrijven strenger controleren. De regering gaat het Chinese bedrijfsleven nauwkeurige richtlijnen geven over de informatie die volgens Peking als staatsgeheim dient te worden beschouwd.

Dat meldt het Chinese Nationaal Bureau voor de Bescherming van Staatsgeheimen naar aanleiding van de affaire rond het Australische mijnbedrijf Rio Tinto. Vier medewerkers van Rio werden ruim een maand geleden in Shanghai gearresteerd op verdenking van bedrijfsspionage en omkoping. De kwestie heeft tot spanningen geleid tussen China en Australië, dat een van de belangrijkste leveranciers van ijzererts aan de Chinese staalindustrie is.

Van Chinese zijde wordt al jaren geklaagd over de hoge prijs van het ijzererts dat onder meer door Rio Tinto aan de uitbundig groeiende Chinese staalindustrie wordt geleverd. China probeerde eerder dit jaar een belang in Rio Tinto te kopen om de prijzen beter te kunnen controleren, maar deze deelname werd op het laatste moment van Australische zijde geblokkeerd. Met de aankoop, waarvoor Peking miljarden dollars had uitgetrokken, had China voor het eerst een aanzienlijk bezit van buitenlandse ijzerertsvoorraden gekregen.

In Australië leeft sterk het vermoeden dat de arrestatie van de Rio Tinto-staf in Shanghai een wraakactie van Peking is voor het afketsen van de deal. De voornaamste arrestant is Stern Hu, een Australiër van Chinese afkomst die als hoofdvertegenwoordiger van het Australische mijnbedrijf in China een cruciale schakel in de prijsonderhandelingen was.

De Chinese regering beschuldigt Hu en zijn drie Chinese collega’s ervan dat zij ‘staatsgeheimen’ bemachtigden door allerlei informatie over de Chinese staalsector te verzamelen. In de staatspers dook na de arrestatie van Hu de bewering op dat Chinese staalbedrijven de afgelopen jaren in totaal 700 miljard renminbi (70 miljard gulden) te veel zouden hebben betaald aan mijnbouwbedrijven als Rio Tinto.

Het is volgens analisten in de internationale staalsector een ongefundeerde rekensom, die vooral is ingegeven door Chinese frustraties over almaar stijgende ertsprijzen. Die stijgingen werden echter veroorzaakt door de grote honger van (vooral Chinese) staalbedrijven naar grondstoffen.

Volgens diezelfde analisten hebben de medewerkers van Rio Tinto die aangehouden zijn ook geen geheimen ontvreemd, maar simpelweg een uitvoerige bedrijfs- en sectoranalyse van de Chinese staalindustrie gemaakt. Zoals alle zichzelf respecterende multinationals dat doen in de branches waarin zij actief zijn.

Bij China’s Nationaal Bureau voor Bescherming van Staatsgeheimen, een soort waakhond voor het bedrijfsleven, leeft echter de overtuiging dat er ‘bedrijfsspionage’ is bedreven. De Chinese staalsector is vanouds een sterk door de staat gedomineerde bedrijfstak die door Peking tot de strategische – en dus ‘geheime’ – industrieën van het land wordt gerekend.

‘De grote hoeveelheid informatie over de staalsector van ons land die op de computers van Rio Tinto is gevonden en de enorme schade voor onze nationale economische veiligheid en onze belangen zijn zo duidelijk als wat’, zo schrijft het bureau volgens de Shanghai Daily in een rapport.

Buitenlandse analisten taxeren dat Rio Tinto het slachtoffer is van een mix van Chinese wrok over het mislukken van de aankoop van een belang in Rio Tinto, en een cultuurverschil tussen Chinese en buitenlandse bedrijven.

Volgens het Chinese Bureau voor Staatsgeheimen dient er strenger toezicht te komen op contacten tussen buitenlandse bedrijven en Chinese officials en managers. Een medewerker van het Bureau maakte Chinese functionarissen die informatie gaven over hun bedrijf- en bedrijfstak aan buitenlanders onlangs uit voor ‘verraders’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden