Nieuws Beperkingen autofabrieken

China legt autoproductie aan banden; overcapaciteit dreigt

China wil de bouw van nieuwe autofabrieken een halt toeroepen vanwege dreigende overcapaciteit. De beperkingen gelden voor zowel fabrieken waar conventionele brandstofauto’s worden gebouwd als voor elektrische voertuigen, aldus een voorstel van het machtige nationale ontwikkelings- en hervormingscomité.

Medewerkers in een Chinese autofabriek. Beeld ANP

De maatregel is opmerkelijk omdat China in korte tijd en met onstuimige groeicijfers is uitgegroeid tot ’s werelds grootste afzetmarkt voor auto’s. Maar de groei is aan het afvlakken. Waar de markt in 2016 nog met bijna 14 procent expandeerde, wordt voor dit jaar nog maar 3 procent verwacht. Alleen concerns met een bovengemiddelde bezettingsgraad van hun fabrieken mogen straks nog bijbouwen.

‘De overcapaciteit in de Chinese auto-industrie is een direct gevolg van vergelijkbare problemen in andere sectoren’, zegt Peter Ho, hoogleraar Chinese Economie en Ontwikkeling aan de universiteit van Tsinghua, vanuit China. Met name in sectoren die gerelateerd zijn aan de bouw was sprake van overcapaciteit, waarop de overheid maatregelen nam om de onstuimige groei daar te dempen. Dat gebeurde door de auto-industrie te stimuleren, vooral de productie van zogenoemde new energy voertuigen: elektrische auto’s.

Sinds 2010 zijn dankzij subsidies en stimuleringsmaatregelen overal in het land nieuwe autofabrieken gebouwd, zegt Ho. Elke Chinese stad en provincie hoopte een graantje mee te pikken van de snel groeiende markt. Maar in de praktijk staan veel assemblagelijnen en hypermoderne lasrobots nu stof te vangen. ‘Van de productiecapaciteit van 31 miljoen auto’s per jaar blijft naar schatting 49 procent onbenut’, zegt Ho.

Neem de fabriek van Zhejiang Feidie in Hangzhou, die in de eerste acht maanden van 2017 niet meer dan 350 voertuigen produceerde. Bij GAC Gonow in Taizhou rolden in dezelfde periode vier auto’s van de band, berichtte de Financial Times eerder.

Onrustige autofabrikanten

De aankondiging heeft geleid tot onrust onder autofabrikanten, die vrezen dat nog maar een handvol automakers straks nog in staat is fabrieken bij te bouwen. Onder meer het Japanse Toyota en Nissan, en het Chinese Geely zouden plannen hebben de productie te verhogen, aldus Reuters. Volkswagen, dat jaarlijks vier miljoen auto’s verkoopt in China, zegt zich geen zorgen te maken. Het concern heeft de afgelopen maanden nog vier nieuwe fabrieken geopend. ‘Bij ons is geen sprake van overcapaciteit’, zegt een woordvoerder van VW vanuit Beijing.

Door de productie te beperken, lijkt de Chinese overheid consolidatie op de interne markt te willen afdwingen. ‘Als lokale spelers samengaan, zullen ze sterker en winstgevender worden en kunnen ze het op termijn beter opnemen tegen buitenlandse autobouwers’, zegt analist Max Erich bij ING. Aan de nu aangekondigde maatregel ligt geen protectionisme ten grondslag, stelt hij.

Ook de handelsoorlog met de VS speelt een rol bij de aangekondigde maatregel, denkt Erich. ‘Die dreiging dwingt China toch om haar markt meer te openen. Des te belangrijker dat er iets gebeurt met het overtollige productiepotentieel.’

Door nu krachtig in te grijpen, hoopt de Chinese overheid te voorkomen dat de markt volledig ontregeld raakt door overcapaciteit. Eerder nam Beijing vergelijkbare maatregelen op het gebied van zonnepanelen. Twee maanden geleden werd een stop op de bouw van zonneparken aangekondigd en gingen subsidies omlaag. Door de ruimhartige stimulering van de zonnesector was een enorme groei in capaciteit ontstaan, met overproductie van elektriciteit tot gevolg.

‘De overcapaciteit op veel gebieden laat zien dat er zorgen zijn over de Chinese economie als geheel’, zegt Ho. ‘Het lijkt erop dat flinke delen van de markt verzadigd zijn.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.