Budget theaters wordt stuk hoger

Staatssecretaris Van der Ploeg wil in het komende Kunstenplan aanzienlijk meer geld uittrekken voor de programmering van theaters en schouwburgen....

Van onze verslaggeefster

Met de gemeenten wil hij de vraagkant van het toneel versterken door de programmeringsbudgetten flink te verhogen. 'Niet met een paar ton, maar met ettelijke miljoenen', zei hij woensdagavond in een toespraak ter gelegenheid van het 40-jarig bestaan van de Vereniging van Nederlandse Toneelgezelschappen.

Het autonoom produceren van voorstellingen heeft volgens de staatssecretaris zijn beperkingen. 'Er zal meer moeten worden geluisterd naar programmeurs.'

Van der Ploeg wil een groter en jonger publiek, meer jonge makers, meer allochtonen. Hij constateerde dat er de laatste jaren te weinig aandacht is besteed aan de podia. Terwijl het amusement en de vrije producties toenemen en inkomsten opleveren, ondanks de hoge uitkoopsommen, neemt het bezoek aan het gesubsidieerde toneel af. Door de positie van de podia te versterken, kan dat actiever worden gestimuleerd en zal ook het reizen voor de gezelschappen aantrekkelijker worden.

De kwaliteit van het Nederlandse toneel verdient een groter publiek. Nu wordt toneel vooral bezocht door liefhebbers en kenners. De variatie in het aanbod en de manieren waarop een groter publiek - ook jongeren en allochtonen - worden benaderd, zullen de toetssteen worden in de komende Cultuurnota. Het huidige toneelbestel is verstopt, de vierjarige subsidies worden opgevat als levenslange garantie. Als artistieke leiders niet meer voldoen, moeten ze weg. Zo kan er ruimte komen voor jonge toneelmakers en allochtone kunstenaars.

Van de Ploeg reageerde ook op een pamflet van november vorig jaar, waarin een aantal theatermakers onder leiding van Felix Rottenberg plannen lanceerde voor een nieuw toneelbestel. Sommige voorstellen in het pamflet wees de staatssecretaris resoluut van de hand. In een groot Amsterdams repertoiregezelschap en een nieuw, lijvig reisgezelschap ziet hij geen heil. Zo'n concentratie zou de diversiteit, wat juist de kracht is van het Nederlandse toneel, te veel monopoliseren.

De reacties op de rede van Van der Ploeg waren gisteravond ongemeen fel. Ger Thijs, artistiek leider van het Nationale Toneel, verweet de staatssecretaris een gebrek aan visie, aan dromen en een teveel aan pragmatisch gemarchandeer.

Rottenberg onderstreepte nog eens dat er juist subsidie wordt gegeven om datgene te doen op toneelgebied waar de markt niet aan toekomt. Waarom dus concurreren met vrije producenten? 'En als er de komende kunstenplanperiode geen fors gesubsidieerd allochtonengezelschap komt, moet je niet zeuren dat je de gekleurde Nederlandse bevolking niet terugziet op de podia.'

Rottenberg vroeg de staatssecretaris 'een stap verder te gaan'. 'Trek je geen flikker aan van het departement en zet met die Cultuurnota een paar echte stappen, zodat er eindelijk wat gebeurt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden