Bron varkenspest in Duitsland vermoed

Het Nederlandse varkenspestvirus is vermoedelijk afkomstig uit het Duitse Paderborn. Dat blijkt uit betrouwbare informatie van het team dat zich al bijna twee weken met een intensieve speurtocht naar de oorsprong van het virus bezig houdt....

Van onze verslaggever

Frank Poorthuis

EINDHOVEN

De haard van de Nederlandse uitbraak moet volgens de speurders liggen op het bedrijf waar de ziekte ook als eerste werd vastgesteld. 'De boer zelf valt niets te verwijten', zegt C. Damen, directeur varkensgezondheidszorg van de Gezondheidsdienst voor Dieren in Boxtel. 'Er is ergens in Duitsland iets fout gegaan. We weten dat het eind vorig jaar stevig gevroren heeft. Een vrachtwagen is daardoor waarschijnlijk niet goed genoeg gereinigd en heeft wat besmette mest bij zich gehad.'

In een gespecialiseerd laboratorium in Duitsland worden de virussen uit Paderborn en Venhorst nu ter vergelijking naast elkaar gelegd. Alles wijst er op dat ze dezelfde stam hebben. Damen: 'De klinische verschijnselen van de zieke varkens zijn precies hetzelfde.'

Paderborn was een grote brandhaard van de besmettelijke varkensziekte in de deelstaat Noordrijn-Westfalen. Een varkensboer daar kreeg pest onder zijn dieren omdat hij gevoerd had met niet goed gesteriliseerde voedselresten, waarin het virus waarschijnlijk aanwezig was.

Hij durfde geen melding te doen aan de autoriteiten, maar begroef meer dan honderd dode dieren op een akker onder een dunne laag grond. Het virus werd (door muizen en ratten) overgebracht naar tal van andere bedrijven.

Varkenstransporten tussen Paderborn en de besmette bedrijven in Brabant hebben niet plaatsgehad. Reden waarom de Nederlandse onderzoekers als besmettingshaarden naar andere gebieden keken, onder meer Polen en Oost-Duitsland. Bij het minutieus in kaart brengen van alle vervoersbewegingen in het getroffen gebied in Noord-Brabant stuitte men evenwel toch op een vrachtwagen die in beide gebieden actief was geweest. Bij het onderzoek zijn tientallen specialisten betrokken. Damen: 'Het is puur recherchewerk'. Niet alleen de vervoersstromen van varkens worden nagegaan, men controleert ook op welke bedrijven handelaren, dierenartsen en voorlichters en andere betrokkenen zijn geweest en hoe ze mogelijk de besmetting van de ene naar de andere boederij hebben kunnen brengen. Of de waarschijnlijke overbrenger een Nederlandse transportwagen was, wil Damen in het belang van het onderzoek niet zeggen. Varkensboeren die contact hebben gehad met de vervoerder en nog niet door het team achterhaald zijn, zouden zich wel eens snel van hun dieren kunnen ontdoen, zo is kennelijk de vrees.

De uitbraak van een aantal nieuwe gevallen heeft het onderzoeksteam bevestigd in zijn vermoeden dat de vrachtwagen de bron van de ziekte is. De speurtocht naar de bron van de besmetting is van groot belang omdat alleen dan snel maatregelen tegen verdere verspreiding van het het virus genomen kunnen worden.

Op varkensbedrijven waar de dieren 'het hok uit groeien' is gisteren begonnen met het ruimen van de beesten volgens de opkoopregeling die eerder deze week is afgesproken met de Europese Unie. Het gaat om maximaal 800 duizend dieren. Varkens van meer dan 120 kilo (20 kilo boven hun normale gewicht) en biggen zwaarder dan 25 kilo worden afgemaakt. Echt kleine biggen waarvan de zeugen gedood worden, krijgen een spuitje in het hart. Als een varken, zwaarder dan 110 kilo, minder dan één vierkante meter ruimte heeft, wordt het ook geëlektrocuteerd. Van de varkens wordt veevoer gemaakt. Maar het is niet zeker of alle varkens in nu afgesloten gebieden die weg volgen. Als het vervoersverbod op tijd wordt opgeheven, kunnen de boeren resterende dieren weer gewoon aan de slachterijen kwijt en worden ze weer in de menselijke consumptieketen gebracht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden