Biobij maakt de fijnste honing

Deze week in de rubriek Proef: honing.

Een natuurlijke zoetstof.

Waar komt het vandaan?

De meeste honing in de winkel komt uit Oost-Europa, Argentinië, Mexico en Nieuw-Zeeland. Nederlandse honing wordt vaak rechtstreeks door imkers verkocht.

Hoe wordt honing gemaakt?

Door honingbijen. Bijen zuigen nectar uit bloemen en spugen er enzymen uit hun ‘honingblaas’ in. Vervolgens laten ze het meeste vocht verdampen. Smaak, geur en kleur van honing variëren met de bloemen die de bijen bezoeken.

De honing wordt met centrifuges uit de raten geslingerd en gezeefd. Daarna wordt ze verwarmd, om in potten te kunnen gieten. Biologische en Nederlandse honing tot maximaal 45 graden Celsius, sommige buitenlandse (niet-biologische) hoger. Bij hogere temperaturen worden enzymen afgebroken, waardoor de voedingswaarde daalt.

Wat zit erin?

Ongeveer 80 procent suikers in verschillende verhoudingen: hoofdzakelijk glucose, fructose en sacharose. Daarnaast circa 3 procent enzymen, stuifmeel, aminozuren, natuurlijke geur- en kleurstoffen. De rest is water.

Hoe hoog is de milieubelasting?

De productie van honing belast het milieu niet. Sterker, veel planten en gewassen zijn afhankelijk van de bestuiving door bijen. Honing uit verre landen (Argentinië, Mexico) wordt verscheept en niet ingevlogen, waardoor de gevolgen voor de ecologische voetafdruk beperkt blijven.

Hoe milieuvriendelijk werken imkers?

Milieu Centraal meldt dat ‘gangbare’ imkers diverse chemische middelen mogen gebruiken, maar volgens imkers gebeurt dit zelden, omdat bijen heel gevoelig zijn. Imkers ontsmetten hun kasten meestal door ze ‘uit te branden’ met een gasbrander: hierdoor worden eventuele ziektekiemen of parasieten gedood. In de VS, Canada en Oost-Europa geven imkers hun bijen in het najaar soms suikerwater met antibiotica, om de bacterieziekte Amerikaans vuilbroed en de schadelijke varoamijten te bestrijden. In de EU mag dit niet. Biologische imkers gebruiken alleen natuurlijke stoffen. En ze verwijderen de varoamijten handmatig.

Hoe zit het met resten van ontsmettingsmiddelen?

Honing bevat geen of nauwelijks residuen. Eventuele antibiotica en ontsmettingsmiddelen worden alleen in het najaar gebruikt, nadat de honing uit de kasten is gehaald, en komen er dus niet in terecht. Bovendien betreft het minimale hoeveelheden.

Hoe zit het met de diervriendelijkheid?

Imkers zijn gek van bijen en verzorgen ze prima. ‘Biologische’ bijen leven ‘natuurlijker’, doordat ze ’s winters (een deel van) hun honing mogen houden. Gangbare imkers halen de honing uit de bijenkast en voeren de bijen ’s winters met suikerwater. Ook mogen biologische imkers geen koninginnen kopen uit speciale koninginnefokkerijen, maar alleen ‘eigen’ koninginnen gebruiken.

Zijn er verder verschillen tussen biologische en gangbare honing?

Volgens Imkerij De Traay mag honing pas biologisch heten als de bijen hebben gefourageerd in een natuurgebied of een gebied van biologisch werkende boeren, waar in een straal van minimum 7 kilometer geen verkeersweg of industrie is. Daarom komt er weinig biologische honing uit Nederland. Verder komt biologische honing van niet-genetisch gemanipuleerde planten.

Zijn er nog andere bijzonderheden?

Het gaat wereldwijd slecht met de honingbijen. Resten bestrijdingsmiddelen in het stuifmeel, het fourageren op monocultures (katoen, klaver) maken dat de bijen eenzijdig voedsel krijgen en vatbaarder worden voor virussen.

Wat kost het?

Alle honing is de laatste jaren duurder geworden. Biologische honing is 30 tot 50 procent duurder dan gangbare.

Hoe smaakt het?

Biologisch gehouden bijen zijn niet bijgevoerd met suikerwater en de honing wordt koud verwerkt, daardoor is biologische honing veel uitgesprokener van smaak. Honing direct van de (biologische) imker is verreweg het lekkerst.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.